خواص و اثرات باقلا

باقلا حاوی ویتامین های آ.ب.ث و املاح مفیدی از جمله آهك، فسفر، آهن و غیره می باشد. به همین علت در گروه خوراكی های خون ساز قرار دارد و مغز قلم استخوان ها را نیز تقویت می كند. برای افرادی كه دوره نقاهت را به سر می برند، باقلا اثری نیروبخش دارد و در مبتلایان به برونشیت ایجاد خلط می كند، ضمنا باقلا كلیه ها را تقویت كرده و به ریه ها نیرو بخشیده و سلول های مغز استخوان را فعال می سازد. این خوراكی زود هضم بوده و به سرعت از معده می گذرد و با خود فضولات را نیز به سهولت دفع می كند، ضمنا سینه و ریه را پاك و تقویت و سرفه های خشك را درمان می كند. برای درمان رماتیسم، سیاتیك، نقرس و درد مفاصل توصیه شده است كه در حدود ۳۰ الی ۶۰ گرم از گل باقلا را در یك لیتر آب جوشانده و بعد از صافی گذرانده و در فواصل غذا یك فنجان از آن را نوش جان نمایید.
به افرادی كه از میگرن رنج می كشند، سفارش گردیده است كه ۲۵ الی ۳۰ گرم از گل باقلا را جوشانده و در فواصل غذا یك فنجان بنوشند. توصیه می شود هرگز آب پخته باقلا را دور نریزید و آن را به همراه باقلا بنوشید. زیرا گلو را نرم كرده و از تولید سنگ جلوگیری می كند و گرفتگی معده را نیز برطرف می كند. افراط در خوردن باقلا باعث نفخ و سنگینی معده شده و موجب كندی ذهن می شود.
البته اگر با آب آن خورده شود عوارض آن كمتر خواهد بود. خوردن باقلا همراه ماست، موجب دل پیچه می گردد و اگر به طور تازه زیاد مصرف شود باعث تاول دهان می شود. بعضی افراد به باقلای تازه حساسیت داشته و مبتلا به بیماری فاویسم می شوند. علامت این بیماری زرد شدن رنگ پوست بدن و احساس خستگی و سستی در اعصاب، پیدا شدن خون در ادرار، سردرد و استفراغ است.

در این عارضه خون بدن كم می شود و درمان آن معمولا تزریق خون و سرم های غذایی است. بهترین راه برای جلوگیری از ابتلا شدن به این بیماری دو لپه كردن باقلا و جوشاندن آن در آب و دور ریختن آب آن است و همچنین پختن آن در روغن و افزودن ادویه ای مانند آویشن، دارچین، فلفل، میخك و از همه مهمتر گلپر می باشد. افرادی كه به بیماری هایی نظیر، كلسترول، تصلب شرائین، ضعف حافظه، آترومی، افسردگی، اسیداوریك، سردرد، میگرن، نفخ دل درد، مالیخولیا، سنگ اورات، خارش پوستی، فشار خون، صرع، بادفتق، احتقان و یبوست مبتلا می باشند نباید در خوردن باقلا زیاده روی كنند.

ادامه ...

خواص دارویی گل میخک


درخت ميخك بومي جزاير اندوزي و اقيانوسيه است و به علت زيبايي خاصي كه دارد امروزه در بشتر نقاط دنيا به عنوان درخت زينتي پرورش داده مي شود. ميخك درختي است كوچك و مخروطي شكل كه برگهاي آنها هيچ وقت زرد نمي شود و در تمام طول سال سبز است.

ـ اسانس ميخك داراي اوژنول، كاربوفلين، الكل، بنزيليك، بنزوات دموتيل، فورفوول و اتيلن مي باشد اوژونول كه ماده اصلي ميخك مي باشد، آرام كننده و ضد عفوني كننده از آن در دندان پزشكي براي آرام كردن درد دندان استفاده مي شود.

ـ خواص طبيعي گل ميخك: خشك شده غنچه درخت از دو هزار سال بيش به عنوان ادويه به كار مي رفته است. از نظر طب قديم ايران ميخك خيلي گرم و خشك است و داراي خواص بسياري است.
ـ براي رفع دندان درد و گوش درد يك قطره از اسانس ميخك و يا روغن آن را روي دندان بماليد و يا در گوش بچكانيد.
ـ ميخك تقويت كننده مغز مي باشد و كساني كه حافظه ضعيف دارند بايد از دم كرده ميخك استفاده كنند.
ـ ميخك از سرطان جلوگيري كرده و حتي درمان كننده سرطان مي باشد.
ـ حالت تهوع و استفراغ را برطرف مي كند، بدين منظور مي توان 2 قطره از اسانس ميخك را در يك ليوان ريخت و نوشيد و يا از يك فنجان دم كرده ميخك استفاده كرد.

ـ براي رفع سردرد مفيد است.
ـ ضعف اعصاب را درمان مي كند.
ـ در برطرف كردن فلج و لقوه مؤثر است.
ـ براي رفع تنگي نفس مفيد است.
ـ جويدن ميخك بوي بد دهان را برطرف مي كند ولي مواظب باشيد كه با زبان تماس نگيرد زيرا باعث سوزش زبان مي شود.
ـ كساني كه مبتلا به بيماري وسواس هستند براي درمان آن بايد ميخك بخورند.
ـ مقوي معده و جهاز هاضمه است .
كبد و كليه را تقويت مي كند.
ـ سكسكه را برطرف مي كند.

ـ كساني كه قطره قطره ادرار مي كنند براي درمان آن بايد چاي ميخك بنوشند.
ـ براي درمان غذايي و تقويت رحم بايد از 4 گرم ميخك، هر روز به طور مرتب استفاده نمود.
ـ ميخك اشتها آور است و بدن را تقويت مي كند.
ـ ميخك ضد عفوني كننده بسيار خوبري است و مي توان از آن به عنوان كمپرس براي شستشوي زخم ها استفاده كرد.
ـ براي آسان كردن زايمان خانم هاي حامله بايد در ماههاي آخر بارداري هر روز چاي ميخك استفاده كنند و حتي در اتاق هاي زايمان نوشيدن چاي ميخك، زايمان را تسهيل مي كند.
ميخك تب بر و كرم كش است و داروي كرم كش داراي ميخك مي باشند.
ـ براي گردش خون و قلب مفيد است.
ـ اسهال و دل درد را درمان مي كند.
ـ براي برطرف كردن دردهاي رماتيسمي 3 تا 4 قطره روغن ميخك را با 5 گرم روغن بادام مخلوط كرده و روي قسمت هاي دردناك بماليد.

ـ براي درمان كمر درد، چاي ميخك و يا 2 قطر اسانس ميخك را با آب گرم و يا چاي مخلوط كرده و بنوشيد.
ـ استفاده از ميخك گرفتگي عضله را از بين مي برد.
ـ نوشيدن يك فنجان چاي ميخك بعد از غذا، گاز و درد معده را از بين مي برد. (براي تهيه چايي يا دم كردن ميخك مقدار 10 گرم ميخك را با يك ليتر آب جوش مخلوط كرده و به مدت 5 دقيقه دم كنيد.)

مضرات ميخك:
همانطور كه گفته شد ميخك بسيار گرم است، بنابراين براي گرم مزاجان مناسب نيست و ممكن است باعث ناراحتي كليه و روده ها شود. اين گونه افراد بايد ميخك را با صمغ عربي مخلوط كرده و بخورند.



خواص دارویی گل گندم


اين گياه قرنها پيش براي بيماريهايي كه در بيشتر موارد مربوط به چشم مي شود قابل استفاده بوده است. معجزه اي كه اين گياه در درمان ورم ملتحه چشم و پف كردن آن و همچنين درد چشم مي كند، توسط متخصصان گياه شناسي به خوبي شناخته شده است.
ساقه گل گندم درد سوزش ناشي از پارگي و بريدگي ها را التيام مي دهد. بهتر است قسمت انتهايي ساقه آن را اطراف نواحي آسيب ديده بماليد. همچنين از گياه مي توانيد براي كمپرس چشم استفاده كنيد. يك تكه پنبه را در جوشانده اين گياه خيس كرده و چشمتان را با آن كمپرس نماييد.
ـ جوشانده اين گياه براي ماساژ صورت و درمان جوش ها و آكنه نيز مفيد است. مي توانيد برگ ها و گل هاي اين گياه را بجوشانيد هنگامي كه در حال جوشيدن است حوله اي را روي سر خود بيندازيد و صورت خود را بالاي ظرفي كه گياه مي جوشد به مدت 15 دقيقه نگه داريد بعد از آن صورتتان را با آب سرد بشوييد متوجه مي شويد كه پوست صورتتان تغيير كرده است.



خواص دارویی گل رز


گل رز، زمان گل دادن آن از فصل بهار تا اواسط تابستان است. گل هاي آن به رنگ سفيد، صورتي، قرمز و بسيار خوشبو است. اين گل سرشار از ويتامين E است و فوايد دارويي فراواني در زمينه مراقبت از پوست و درمان برخي ناراحتي هاي پوستي دارد.
گل رز براي انواع مختلف پوست ها مناسب است، ولي بيشتر براي پوست هاي خشك و حساس از آن استفاده مي شود. از ديگر خواص دارويي اين گياه تأثيري است كه بر مويرگ ها زير پوست دارد به طوري كه قرمزي سطح پوست را كه ممكن است به دليل گشاد شدن مويرگ ها باشد، كاهش دهد.
از آب گل رز براي تسكين برخي ناراحتي پوستي و ضد عفوني كردن برخي عفونت هاي چشمي استفاده مي شود و همچنين آرامبخش و ضد افسردگي است و تنش هاي عصبي، زخم هاي گوارشي، امراض قلبي را كاهش مي دهد.
عصاره رز براي ترشح صفرا، هضم غذا، ناراحتي هاي خوني و رحم مفيد است.
چاي گل رز (البته شما مي توانيد براي تهيه آن يك دوم گرم گلبرگ رز را داخل 150 ميلي ليتر آب بجوشانيد و ميل كنيد) در تسكين گلو درد، كاهش عفونت مثانه و درمان اسهال تأثير دارد.
قسمت مياني گل رز (برآمدگي وسط گل براي نگهداري دانه ها) نيز سرشار از ويتامين هاي (E ـ D ـ C ـ B3 ـ A) است.
ناگفته نماند كه از روغن گل رز براي خوشبو كردن هواي اتاق نيز استفاده مي شود.
به هر حال گل رز فوايد فراوان دارد.



خواص دارویی گلابی


بر اساس نتايج پژوهشهاي جديد، گلابي اسيدهايي دارد كه هم دستگاه دفاعي بدن را بسيار تقويت مي كند و هم خاصيت ضد ويروس ايدز دارد. البته توصيه شده است كه هر روز بايد گلابي خورد.
پيشتر نيز كشف شده بود كه گلابي به سبب داشتن منيزيم، فشار خون بالا را كاهش مي دهد. گلابي روده ها را پاك مي كند و قند آن براي بيماران ديابتي ضرر ندارد.
پوست گلابي دير هضم و سرشار از املاح معدني است و افرادي كه ناراحتي معده دارند بايد گلابي را پوست كنده بخورند

نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 18:14 | لینک  | 

آشنایی با نوشيدني كفير و خواص آن

[/b]كفير يك نوع ماست نوشيدني است كه خاستگاه آن كوه هاي قفقاز واقع در اتحاديه جماهير شوروي سابق مي باشد . اولين توليد كنندگان آن چوپانان قفقازي بودند كه توانستند اين نوشيدني خوشمزه را از دانه هاي كفير تهيه كنند . افسانه هاي مردم قفقاز مي گويد كه دانه هاي كفير هدايايي از طرف خداوند هستند .
كفير بر گرفته از كلمه كف در زبان تركي است كه به معناي خوشي و لذت مي باشد . چرا مردمان قفقاز به داشتن عمر طولاني شهرت دارند ؟
مردمي كه با داشتن عمري بالاي صد سال هنوز هم بر اسب سوار مي شوند و در دامنه هاي قفقاز يكه تازي مي كنند . آنها راز سلامتي و عمر زياد خود را به مصرف كفير نسبت مي دهند .
به چه دليل اين نوشيدني خواص سحر آميز دارد ؟
اين نوشيدني تخميري از مجموعه اي از باكتري هاي زنده و مفيد براي بدن تشكيل شده است بطوريكه دانشمندان راز سودمندي كفير را براي سيستم ايمني و گوارش وجود اين باكتري ها مي دانند . به اين باكتري ها پروبيوتيك اطلاق مي شود . همچنين مخمرهاي موجود در آن قادر به ساخت اسيد فوليك بوده كه كوآنزيم يك سري واكنش هاي حياتي جهت رشد سلول ها است . كمبود اسيد فوليك در خانم ها بويژه خانم هاي باردار شايع است . اين محصول معجزه آسا در پيشگيري و درمان بيماري ها بسيار مفيد است . مهمترين خواص درماني آن در مراكز تحقيقاتي معتبر دنيا به ثبت رسيده است .
خواص درماني كفير :
اصلاح سيستم گوارش در زمان مصرف داروهاي آنتي بيوتيك افزايش حركات دودي روده و درمان يبوست جلوگيري از بيماري پوكي استخوان درمان آلرژي ها درمان اسهال و ضد عفوني كننده محيط روده درمان بيماري عدم تحمل لاكتوز در كساني كه نمي توانند شير بخورند درمان بيماري هاي گوارشي درمان فشار خون درمان كودكان مبتلا به بيش فعالي يا هايپر اكتيويتي سرشار از ويتامين هاي گروه ب مانند نياسين ، پيردوكسين و اسيد فوليك غني از كلسيم ، فيبر و پروتيئن مؤثر در زيبايي پوست ( مورد استفاده در كرمها و پاك كننده هاي آرايشي مقاوم كردن سيستم ايمني بدن در مقابل عوامل بيماري زا ممانعت از نفخ روده اي ممانعت كننده از اثر پرتودهي راديولوژيك هضم راحت تر شير و جذب بهتر مواد مغذي موجود در آن کفیر معروفترین شیر تخمیری اسیدی الکلی است که منشاء آن به کوه های قفقاز بر می گردد اما از دهه ۱۹۸۰ به بعد اهمیت این فرآورده لبنی شناخته شده و تحقیقات وسیعی در مورد بهینه سازی و تولید صنعتی و افزایش دامنه تنوع پذیری این محصول انجام گرفته است. مصرف سرانه کفیر در سال ۱۹۸۰ در کشورهای مشترک المنافع سابق کیلوگرم در سال بوده است.
قزاقها معتقدند که دانهای کفیر یک هدیه الهی بوده است که ۱۰۰۰ سال پیش به آنها عطا شده است. دكتر ثريا نواب پور از فعالان عرصه صنعت شير است كه حدود 40 سال در اين زمينه فعاليت داشته است . عمده فعاليت هاي وي كنترل هاي آزمايشگاهي فرآورده هاي شيري و همكاري و ارتباط با ساير رسانه ها و آموزش و پرورش و بهزيستي در جهت لزوم افزايش مصرف شير و فرآورده هاي آن مي باشد ؛ زيرا كمبود مصرف آن سلامت افراد جامعه را به مخاطره انداخته و در پي آن مشكلاتي را براي جامعه به وجود مي آورد .
به همين منظور مصاحبه اي با ايشان در رابطه با فرآورده جديدي به نام كفير انجام داديم كه در ادامه مي خوانيد : درباره تاريخچه توليد و مصرف كفير توضيح دهيد : كفير براي اولين بار در قفقاز توليد شد . اسم آن تركي است كه از كف به معناي سرخوشي و شادي گرفته شده يعني نوشيدني نشاط آور كه در ابتدا مثل ساير فرآورده هاي شيري به طور سنتي توليد مي شد ، اما امروزه اين محصول به دليل دارا بودن خواص ويژه به طور صنعتي تهيه مي شود . كفير فرآورده اي تخميري است كه تا حدودي به ماست شباهت دارد .
با توجه به اينكه در هر فرآورده تخميري از باكتري هاي لاكتيك و مخمرها استفاده مي شود و با پيشرفت علم ، خواص ويژه محصولات تخميري ثابت شده و همچنين به دليل اينكه كفير تا حدودي براي مردم ناشناخته است ، بنابراين اخيراً اين محصول مورد توجه ويژه اي قرار گرفته است .
ارزش تغذيه اي كفير چيست ؟
چون كفير از فرآورده هاي شيري مي باشد ، بنابراين ارزش تغذيه اي شير را داراست و به دليل وجود باكتري و مخمر لاكتيك خواص درماني زيادي را شامل مي شود .
آغاز توليد اين فرآورده در كشور چه زماني بوده است ؟
متخصصان كشورهاي خارجي به تبعيت از توصيه دانشمندان علم تغذيه به توليد انبوه آن پرداخته اند و در كشور ما نيز توليد آن از طريق كارخانه پگاه مشهد آغاز شده و اميدواريم با كمك اطلاع رساني صحيح رسانه ها اين محصول در جامعه شناخته و مورد مصرف قرار گيرد . امروزه باكتري هاي لاكتيك به عنوان عناصر حيات بخش مطرح هستند و وجود آنها در روده و جهاز هاضمه ، تأثير مستقيم بر طول عمر و سلامت زيستن و جوان ماندن دارد و همين طور مانع چاقي و تشكيل سلول هاي چربي ( به خصوص در اطراف شكم ) مي شوند .
روش نگهداري كفير چگونه است ؟
نكته مهم زمان مصرف كفير است كه بايد باكتري هاي آن به اندازه كافي زنده و فعال باشند . در توليد محصول ، به مصرف كنندگان تأكيد مي شود كه آن را در يخچال نگهداري كنند چون در صورت نگهداري در خارج از يخچال باكتري ها فرصت تكثير پيدا مي كنند . همچنين نگهداري ماست در يخچال سبب حفظ خواص آن مي شود .
زمان ماندگاري آن چقدر است ؟
توصيه متخصصان براي مصرف فرآورده هاي شيري دست كم روزي سه سروينگ ( سهم ) است كه اين ميزان براي اشخاص بزرگسال يك ليوان شير يا ماست است و اگر بخواهيم با دوغ مقايسه كنيم هر دو ليوان دوغ يك سروينگ ( سهم ) محسوب مي شود . در مورد كفير نيز به عنوان يكي از فرآورده هاي گروه شير و لبنيات ، مصرف 3-1 ليوان آن روزانه توصيه مي شود . آيا همه اقشار جامعه ( كودكان ، نوجوانان ، سالمندان ، زنان باردار ، شيرده و ... ) مي توانند از آن استفاده كنند و يا مصرف آن به گروه خاصي محدود مي شود ؟ همه مي توانند استفاده كنند . ( بخصوص زنان شيرده و باردار ) از طرفي به دليل اينكه ارگانيسم هاي ( اندامگان ) كفير قابليت تجزيه لاكتوز شير را دارند ، بنابراين توصيه مي شود افراد مبتلا به عدم تحمل لاكتوز ( كه نمي توانند شير را هضم كنند ) كفير را جايگرين شير كنند . تأثيرات كفير بر سلامتي چيست ؟ آيا تا كنون اثرات منفي بر سلامتي انسان از آن گزارش شده است ؟ كفير يك محصولي است كه در راستاي سالم سازي باعث طول عمر ، بهبود سيستم گوارشي و مانع تكثير باكتري هاي ترشح كننده سموم ( كه پوست و مو را خراب مي كنند ) مي شود . بنابراين كساني كه كفير مصرف مي كنند پوست و موي سالم تري دارند . كفير همچنين از پوكي استخوان نيز جلوگيري مي كند ، كفير در تنظيم فشار خون نيز نقش عمده اي دارد ، اما تا كنون اطلاعاتي مبني بر تأثيرات منفي كفير بر سلامتي گزارش نشده است
: كفير چيست ؟
محصولات تخمیری مانند دوغ که در ایران وجود دارد، جزو گروه بزرگ‌تری از موادغذایی هستند که به آنها مواد غذایی «فراویژه» می‌گویند….
وجود باکتری‌های زنده در موادغذایی تخمیری دلیل عمده تفاوت این نوشیدنی‌ها با سایر موادغذایی است…
این باکتری‌ها باعث تنظیم فلور طبیعی روده (یعنی باکتری‌های طبیعی روده) می‌شوند و در بهبود عملکرد دستگاه گوارش تاثیرگذار هستند. از نظر علم تغذیه، افراد مبتلا به اسهال می‌توانند از دوغ، ماست و کشک استفاده کنند زیرا بررسی‌ها نشان داده‌اند مصرف این موادغذایی هنگام بروز مشکلات گوارشی مانند اسهال بسیار موثر خواهد بود.
البته باکتری‌های موجود در دوغ یا کفیر به دلیل بهبود عملکرد دستگاه گوارش، نقش موثری در تقویت سیستم ایمنی بدن دارند. در ضمن، مصرف این‌گونه نوشیدنی‌ها (دوغ و کفیر) ساعت خواب افرادی که اختلال خواب دارند، تنظیم می‌کند. به‌علاوه، غذاهای فراویژه‌ای نظیر دوغ و کفیر در ترشح سروتونین نقش موثری دارند بنابراین مصرف آنها باعث رفع افسردگی و خواب راحت‌تر در شب می‌شود.
پس اگر در ایران کفیر تولید شود و در دسترس عموم قرار گیرد، بهتر است که افراد آن را در برنامه غذایی روزانه‌شان بگنجانند. جالب است بدانید که این نوشیدنی‌ها اختلالات فکری مانند حواس‌پرتی را هم برطرف می‌کنند پس گنجاندن آنها در برنامه غذایی سالمندان یک عادت غذایی مناسب است. البته فراموش نکنید که دوغ، اسیدی است بنابراین افرادی که مبتلا به ورم معده یا زخم اثنی‌عشر هستند، باید مصرف آن را محدود کنند. حتی مصرف بیش‌ازحد این نوشیدنی‌ها باعث تشدید ناراحتی معده‌ می‌شود و برای افراد مبتلا به ورم معده یا زخم اثنی‌عشر حاد، منع مصرف دارد.


ک‍فیر، نوشیدنی تخمیری حاصل از شیر و دانه‌های کفیر است که سر‌منشاء آن کوه‌های قفقاز در روسیه است.

اولین تولید کنندگان کفیر، چوپانان قفقازی بودند که توانستند این نوشیدنی خوشمزه را از دانه‌های کفیر تهیه کنند.

افسانه‌های مردم قفقاز می ‌گوید که دانه‌های کفیر هدایایی از طرف خداوند هستند.د سکنه قفقاز با اثرات دارویی این ماده سالهاست که آشنا هستند. آنان از کفیر به جای آب خوردن و همینطور برای غذا استفاده می‌کنند.

عمر آنان با استفاده از این ماده معمولا به 100تا 150سال می‌رسد(150 سال استثنا نیست). در این افراد هرگز سل و سرطان و ناراحتی‌های گوارشی دیده نشده است.

مصرف نوشیدنی‌های تخمیری با وجود انواع ویتامین‌ها و مواد مغذی می‌تواند جانشین مناسبی برای نوشیدنی‌های مصنوعی که با انواع رنگ‌های مصنوعی، شکر و مواد شیمیایی تولید می‌شوند، باشد، چون علاوه بر اینکه خطرات آنها را ندارد، منافع زیادی برای سلامتی دارد.

دانه‌های کفیر، در ظاهر شبیه تکه‌هایی از گل کلم یا مرجان و رشته‌ای از دانه‌ها با قطر دایره 20- 3 میلی متر هستند.

کفیر بر گرفته از کلمه کف« Kef » در زبان ترکی است و به معنای خوشی و لذت است.

خواص درمانی کفیر:

اصلاح سیستم گوارش در زمان مصرف داروهای آنتی بیوتیک

افزایش حرکات دودی روده و درمان یبوست

جلوگیری از بیماری پوکی استخوان

درمان آلرژی‌ها

درمان اسهال و ضد عفونی کننده محیط روده

درمان بیماری عدم تحمل لاکتوز در کسانی که نمی‌توانند شیر بخورند

درمان بیماری‌های گوارشی

درمان فشار‌خون

درمان کودکان مبتلا به بیش فعالی یا هایپر‌اکتیویتی

[تصویر: 8acfe2da49d2.jpg]

سرشار از ویتامین‌های گروه ب مانند نیاسین ، پیردوکسین و اسید فولیک

غنی از کلسیم ، فیبر و پروتیئن

مؤثر در زیبایی پوست ( مورد استفاده در کرمها و پاک کننده های آرایشی)

مقاوم کردن سیستم ایمنی بدن در مقابل عوامل بیماری زا

ممانعت از نفخ روده‌ای

ممانعت کننده از اثر پرتودهی رادیولوژیک

هضم راحت‌تر شیر و جذب بهتر مواد مغذی موجود در آن

• فرآیند تولید کفیر به دو صورت سنتی و صنعتی، اندکی متفاوت می‌باشد که بازدهی روش صنعتی به مراتب بیشتر خواهد بود.

ک‍فیر، نوشیدنی تخمیری حاصل از شیر و دانه‌های کفیر است که سر‌منشاء آن کوه‌های قفقاز در روسیه است.

اولین تولید کنندگان کفیر، چوپانان قفقازی بودند که توانستند این نوشیدنی خوشمزه را از دانه‌های کفیر تهیه کنند.

افسانه‌های مردم قفقاز می ‌گوید که دانه‌های کفیر هدایایی از طرف خداوند هستند.د سکنه قفقاز با اثرات دارویی این ماده سالهاست که آشنا هستند. آنان از کفیر به جای آب خوردن و همینطور برای غذا استفاده می‌کنند.

عمر آنان با استفاده از این ماده معمولا به 100تا 150سال می‌رسد(150 سال استثنا نیست). در این افراد هرگز سل و سرطان و ناراحتی‌های گوارشی دیده نشده است.

مصرف نوشیدنی‌های تخمیری با وجود انواع ویتامین‌ها و مواد مغذی می‌تواند جانشین مناسبی برای نوشیدنی‌های مصنوعی که با انواع رنگ‌های مصنوعی، شکر و مواد شیمیایی تولید می‌شوند، باشد، چون علاوه بر اینکه خطرات آنها را ندارد، منافع زیادی برای سلامتی دارد.

دانه‌های کفیر، در ظاهر شبیه تکه‌هایی از گل کلم یا مرجان و رشته‌ای از دانه‌ها با قطر دایره 20- 3 میلی متر هستند.

کفیر بر گرفته از کلمه کف« Kef » در زبان ترکی است و به معنای خوشی و لذت است.

خواص درمانی کفیر:

اصلاح سیستم گوارش در زمان مصرف داروهای آنتی بیوتیک

افزایش حرکات دودی روده و درمان یبوست

جلوگیری از بیماری پوکی استخوان

درمان آلرژی‌ها

درمان اسهال و ضد عفونی کننده محیط روده

درمان بیماری عدم تحمل لاکتوز در کسانی که نمی‌توانند شیر بخورند

درمان بیماری‌های گوارشی

درمان فشار‌خون

درمان کودکان مبتلا به بیش فعالی یا هایپر‌اکتیویتی

[تصویر: 8acfe2da49d2.jpg]

سرشار از ویتامین‌های گروه ب مانند نیاسین ، پیردوکسین و اسید فولیک

غنی از کلسیم ، فیبر و پروتیئن

مؤثر در زیبایی پوست ( مورد استفاده در کرمها و پاک کننده های آرایشی)

مقاوم کردن سیستم ایمنی بدن در مقابل عوامل بیماری زا

ممانعت از نفخ روده‌ای

ممانعت کننده از اثر پرتودهی رادیولوژیک

هضم راحت‌تر شیر و جذب بهتر مواد مغذی موجود در آن

• فرآیند تولید کفیر به دو صورت سنتی و صنعتی، اندکی متفاوت می‌باشد که بازدهی روش صنعتی به مراتب بیشتر خ
در کوه های قفقاز افسانه ای وجود دارد که می گوید دانه های کِفیر هدیه ای است از حضرت محمد (ص) به پیروان مسیحیت که چگونگی مصرف آن را به آنها آموخته و آموزش روش تهیه ی آن را به دیگران اکیداً ممنوع کرده است و بیان داشته دانه های کفیر را به کسی ندهند، زیرا از قدرت سحرآمیز آن خواهند کاست. همین مسأله باعث شد که دانه های کفیر و روش آماده سازی آن برای سال های متمادی به صورت یک راز باقی بماند.

طرز تهیه محصولات کفیر از جمله دوغ کفیر و ماست کفیر در منزل :

1- جوشاندن شیر تازه و سرد کردن آن( به جز شیرهای پاستوریزه با ماندگاری طولانی )

2- تهیه ظرف شیشه ای یا پلاستیکی دهان گشاد درب دار ( فلزی نباشد )

3- برای تهیه 1 لیتر دوغ یا ماست کفیر میبایست 30 تا 40 گرم دانه های قارچ کفیر را به 1 لیتر شیر ( بند 1 ) و در ظرف ترجیحا شیشه ای ( بند 2 ) ریخته و درب آنرا محکم بسته و در محل کاملا تاریک مانند کمد آشپزخانه با دمای بین 18 تا 20 درجه ی سانتیگراد به مدت تقریبا بین 12 الی 18 و نهایت تا24 ساعت قرار داد . هیچگاه ظرف محتوی شیر و قارچ را به دلیل مسافرت ، ترس از فاسد شدن در محیط آشپزخانه ، به گفته دوستان و آشنایان و یا هر بهانه دیگر در یخچال قرار ندهید . زیرا فعالیت قارچ به طور چشمگیری کاهش یافته که نهایت منجرب به طولانی شدن زمان تخمیر ، توقف تکثیر قارچ و در دراز مدت حتی مرگ آن می شود.

4- پس از انجام مراحل فوق بایستی به قارچ اجازه دهید تا شیر را کاملا تخمیر و به ماست تبدیل کند. فرایند تخمیر بسته به میزان قارچ شما ، دمای محل و مدت زمان ، متفاوت خواهد بود.عموما در صورت رعایت نسبت بین شیر و قارچ و گذشت زمان لازم (بند 3 ) فرایند تخمیر انجام خواهد شد . هر چقدر میزان قارچ بیشتر و شیر کمتر باشد و یا دمای محیط بالا باشد ، به همان نسبت زمان تخمیر کوتاه خواهد شد. از نشانه های تخمیر کامل : دلمه شدن شیر در بالای ظرف ، جمع شدن مایع شبیه به آب پنیر در ته ظرف و شنیدن صدای خارج شدن گاز، هنگام باز کردن درب ظرف ( مانند قوطی نوشابه ) میباشد.

5- بعد از مشاهده نشانه های تخمیر ، ابتدا ظرف را به خوبی تکان داده تا تمام محتویات داخل ظرف با هم مخلوط شوند.سپس درب ظرف را به آهستگی باز و مواظب گاز ظرف باشید تا ماست به اطراف پاشیده نشود.

6- محتویات ظرف را با توری پارچه ای ریز و یا با صافی پلاستیکی ( از صافی فلزی و یا قاشق فلزی استفاده نکنید ) صاف کنید . قارچ درون صافی را مجددا به ظرف برگردانده و شیر تازه به آن اضافه کرده و تا تخمیر بعدی صبر نمایید.

7- ماست به دست آمده را میتوانید با کمی آب رقیق و تبدیل به دوغ کرده و با اضافه نمودن نمک ، نعناع خشک و سایر افزودنی ها و یا به تنهایی مصرف کنید و یا برای وعده های مختلف درون یخچال نگهدارید.

8- در صورت موجود نبودن شیر در منزل ، میتوانید قارچ را به مدت حد اکثر تا 24 ساعت درون آب نگهداری کنید . در غیر اینصورت قارچ در محیط خشک بعد از 24 ساعت از بین رفته و دیگر قادر به ادامه حیات نیست.

9- هفته ای یک مرتبه قارچها و ظرف را با آب ولرم شستشو نمایید.در صورت لازم شستن قارچ بعد از هر دفعه ص
در قدیم، کفیر در بیمارستان ها و آسایشگاه ها برای بهبود مشکلات مختلفی مثل بی نظمی های متابولیک، تصلب شرائین و بیماری های آلرژیک استفاده می شد و حتی در مواقعی که هیچ راه درمانی برای بیماری هایی مثل سل، سرطان و اختلالات گوارشی وجود نداشت، مصرف کفیر را به بیماران تجویز می کردند.
قفقازی ها به داشتن طول عمر بالای صد سال مشهورند. اعتقاد بر این است که مصرف کفیر ارتباط زیادی با طول عمر در قفقاز دارد.

دانشمندان زیادی فواید کفیر را تأیید کرده اند، اما هنوز در حال اثبات یافته های تجربی هستند.

تحقیقاتی نیز بر روی فعالیت ضد توموری کفیر انجام شده است. کشت های خاصی از کفیر وجود دارند که می توانند به ترکیبات جهش زا(موتاژن) مثل ایندول و ایمیدازول متصل شوند. فعال شدن سیستم ایمنی بدن با کفیر و با اسفنگومیلین های جدا شده از لیپیدهای آن در دو محیط زنده و غیر زنده ثابت شده است.

کفیر حاوی پروتئین و بعضی اسیدهای آمینه ضروری است. تریپتوفان یکی از این اسید آمینه هاست که به دلیل اثر آرام بخش آن بر سیستم عصبی شهرت دارد و نیز به علت داشتن املاح مهم برای سلامتی از جمله منیزیم و کلسیم، برای جلوگیری از عوارض سیستم عصبی در رژیم های غذایی توصیه می گردد.

کفیر غنی از ویتامین های گروه B مثل B12, B1 و ویتامین K است که در عملکرد صحیح کلیه ها، کبد و سیستم عصبی نقش بسزایی دارند.

خاصیت های کفیر
خواص زیادی در زمینه ی تنظیم فلور میکروبی روده بزرگ و پیشگیری از بعضی بیماری ها به کفیر نسبت داده شده که با تحقیق بر روی حیوانات به اثبات رسیده است. این خواص مفید عبارتند از:

- هضم لاکتوز در کسانی که مشکل عدم تحمل لاکتوز دارند
- تولید آنتی بیوتیک توسط میکروفلور کفیر علیه میکروارگانیسم های مضر
- ضد سرطان
- اصلاح فلورمیکروبی محیط روده
- هضم سلول های مخمری
- ترشح بزاق دهان
- جلوگیری از نفخ
- درمان کودکان مبتلا به بیش فعالی
- تحریک ترشح شیره ی معده
- درمان اسهال
- درمان سندرم خستگی
- مقوی برای زنان باردار، شیرده و مسن
- موثر در زیبایی پوست
- کمک به بیماران رنجور از ایدز

به هر حال بشر با کسب تجربیات بسیار زیاد به این نتیجه رسیده است که هر چه به طبیعت نزدیک تر شود و از مواد طبیعی مصرف کند، سالم تر می ماند.

مصرف نوشیدنی های تخمیری با وجود انواع ویتامین ها و مواد مغذی می تواند جانشین مناسبی برای نوشیدنی های مصنوعی که با انواع رنگ های مصنوعی، شکر و مواد شیمیایی تولید می شوند، باشد، چون علاوه بر اینکه خطرات آنها را ندارد، منافع زیادی برای سلامتی دارد.

به امید روزی که تولید این نوشیدنی ها با تنوع زیاد در کشور ما نیز گسترش یابد.
اف کردن مشکلی برای آن ایجاد نخواهد کرد
نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 18:10 | لینک  | 

آشنایی با خواص تخم آفتابگردان

تغذیه > موادغذائی - همشهری آنلاین -
یکی از خواص تخم آفتابگردان، داشتن ویتامین E است که از بیماری‌های قلبی عروقی پیشگیری می‌کند.
تخم‌های آفتابگردان دارای ارزش غذایی بالایی هستند و دارای چربی‌های سالم، پروتئین،فیبر، مواد معدنی، ویتامین E و فیتوکمیکال‌ها است.
این گیاه به این خاطر آفتابگردان نام گرفته که به هر طرف خورشید قرار دارد این گیاه نیز به آن طرف می‌چرخد.
تخم‌های آفتابگردان دارای فواید فراوانی هستند و می‌توان از آن‌ها در انواع غذاها استفاده کرد.
شما می‌توانید این تخم‌ها را روی انواع غذاهای حاوی غلات، انواع سالادها و سوپ‌ها بپاشید و یا با سبزی‌جات مخلوط کنید و نیز در دسرها و یا به عنوان میان وعده از آن‌ها استفاده کنید.
لیگنانس موجود در این تخم‌ها محافظ خوبی در برابر ابتلا به برخی سرطان‌هاست.
تخم‌های آفتابگردان، دارای ترکیبی هستند که حافظه و عملکردهای شناختی را بهبود می‌بخشد. همچنین کلسترول‌خون را پایین می‌آورند.
[نکته بهداشتی روز: کنترل کلسترول خون]
تخم آفتابگردان را به خاطر خواص فراوانش باید در انواع رژیم‌های غذایی گنجاند چراکه هم از لحاظ اقتصادی به صرفه است و هم آسان هضم می‌شود و نیز حاوی پروتئین‌هایی است که محافظ جوانی است
ارزش غذایی 10 گرم تخم آفتابگردان
کالری : 57
کربوهیدرات : 3 گرم
چربی: 24 گرم
فیبر: یک گرم
پروتئین:2/3 گرم
کلسترول: 0 میلی‌گرم
منبع خوبی از ویتامین‌های: ب1 و ای
منبع خوبی از مواد معدنی رژیمی: آهن، منیزیم، مس و منگنز
خواص درمانی
- مصرف تخمه آفتابگردان برای رفع ناراحتی‌های برونش،حنجره، مشكلات ریوی و همچنین صاف شدن صدا مؤثر است.
علاوه بر این،خوردن آن را برای تسكین سرفه هنگام ابتلا به سرماخوردگی و به اصطلاح نرم شدن سینه هم توصیه می‌ كنند.
- مهم‌ترین خاصیت درمانی تخمه آفتابگردان كه از قدیم‌الایام نیز به آن معروف بوده، تقویت‌ چشم و بینایی انسان است؛ البته نباید در خوردن آن افراط كنید.
- اگر از التهاب مفاصل (آرتریت) در رنج هستید،تخمه آفتابگردان بخورید.
تخم آفتاب گردان منبع غنی از ویتامین (E) اولین آنتی اکسیدان حل کننده چربی می باشد.
که باعث کاهش علائم آسم :رماتیسم استخوانی وآرتروز می گردد.
در بیماریهای که رادیگالهای آزاد والتهابات می باشند نقش موثری در آنها دارد همچنین ویتامین (E) باعث کاهش سرطان روده و کاهش پیشرفت عوارض دیابت می گردد.
و همچنین فواید ویتامین (E)می توان به جلو گیری آن از ابتلا به بیماریهای قلبی و عروقی را نیز نام برد.
[تصویر: p908lfn7a5y0j0z8mwqy.jpg]
[تصویر: meri8oxbxn8fllxyovyb.jpg]
تخمه آفتابگردان؛ منبع غنی آنتی‌اکسیدان و ویتامین ب کمپلکس
تخمه آفتابگردان منبع غنی اسیدهای چرب ضروری، مواد معدنی، ویتامین‌ها و آنتی اکسیدانهاست.
به گزارش ایسنا، این دانه مغذی که بومی آمریکای مرکزی بوده و از آنجا توسط اروپاییان به سراسر جهان معرفی شد از انرژی بالایی برخوردار است به گونه‌ای که هر گرم آن 584 کالری انرژی دارد.
این دانه حاوی اسید چرب اولئیک بوده که نقش مهمی در کاهش کلسترول بد و افزایش کلسترول خوب دارد.
همچنین دانه آفتابگردان حاوی اسید آمینه‌های ضروری برای رشد انسان است. این دانه با دارا بودن مواد آنتی‌اکسیدانی نقش مهمی نیز در خنثی‌سازی رادیکالهای آزاد دارد.
علاوه بر ویتامین E این دانه یکی از مهمترین منابع تامین ویتامین ب کمپلکس نظیر نیاسین، اسید فولیک، تیامین، پیرودوکسین، اسید پنتوتنیک و ریبوفلاوین است.
کلسیم، آهن، منگنز، روی، منیزیم، سلنیوم و مس نیز به وفور در تخمه آفتابگردان یافت می‌شود

درمان افسردگی با تخمه آفتابگردان

متخصصان تغذیه می‌گویند، تخمه آفتابگردان به طور طبیعی می‌تواند با ایجاد تعادل و تقویت روحیه، موجب درمان افسردگی گردد.
تخمه‌های آفتابگردان منبع بسیار خوبی از فولات و منیزیم هستند؛ دو ماده‌ای که نقش مهمی در تنظیم و تقویت روحیه دارند.
تنها یک مشت تخمه آفتابگردان، نیمی از مقدار نیاز توصیه شده منیزیم بدن در روز را برطرف می‌کند.
منیزیم، علاوه بر تقویت روحیه، نقش مهمی در تنظیم عملکردهای بدنی دارد. کمبود این ماده در بدن می‌تواند عوارض مختلفی از جمله احساس خستگی مفرط، عصبی بودن و اظطراب و بسیاری از اختلالات رفتاری (با افزایش آدرنالین) را در در پی داشته باشد.
در مقابل اگر بدن دارای میزان ثابت و مناسبی از این ماده باشد موجب بهبود بسیاری از اختلالات رفتاری خواهد شد و فرد به آرامش می‌رسد.
تحقیقات علمی در این زمینه نشان داده، استفاده از مکمل‌های منیزیم می‌تواند راهکار مناسبی برای درمان افسردگی‌های حاد، تمایل به خودکشی، اضطراب،‌ حساسیت و حتی بی‌خوابی باشد.
فولات، ویتامین ب ‌کمپلکسی است که با عملکرد سیستم عصبی رابطه‌ بسیار نزدیکی دارد.
کمبود این ماده می‌تواند موجب ایجاد حساسیت در رفتارو افسردگی و نیز بی‌خوابی شود.
تخمه‌های آفتابگردان سرشار از تریپتوفان نیز هستند که اغلب متخصصان تغذیه، آن را برای افزایش سرتونین در فرد (هورمون مسئول احساس شادی در مغز)، تجویز می‌کنند.
این ماده غذایی سرشار از فیبر بوده که سطح هورمون در بدن را ثابت نگه می‌دارد.

Together we stand
نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 18:7 | لینک  | 

شنایی با چند ماده غذایی سرشار از آب

آشنایی با چند ماده غذایی سرشار از آب
تمام غذاهایی که مصرف می‌کنیم کمابیش حاوی آب هستند البته برخی بیشتر از بقیه آب دارند و برای هیدراته شدن بدن یعنی تأمین آب آن لازم و ضروری‌اند.

به نقل از همشهری ؛ بدن انسان از ۵۰ تا ۶۵ درصد آب تشکیل شده و باید هر روز آب آن تأمین شود. دهیدراته شدن بدن یعنی از دست رفتن آب بدن مشکلات زیادی به بار می‌آورد از جمله اضافه وزن (به دلیل احتباس آب) و ضعف اعضای بدن. این مشکلات با مصرف مواد غذایی سرشار از آب به وجود نخواهند آمد. حالا هم که فصل تابستان است و گرمای بی‌امان آب بدن را کاهش می‌دهد لازم است بیش از هر زمان دیگر به فکر تأمین آب بدنتان باشید.مصرف مواد غذایی سرشار از آب نه تنها آب بدنتان را تأمین می‌کند بلکه تشکیل چین و چروک پوستی را نیز به تأخیر می‌اندازد. علاوه بر این نوشیدن آب و مصرف مواد غذایی سرشار از آب به دفع توکسین‌ها یا همان مواد زاید بدن کمک می‌کند. ما در این مقاله قصد داریم شما را با چند ماده‌ی غذایی سرشار از آب آشنا کنیم با ما همراه باشید.

کدو مسمایی

انواع مختلف کدو حاوی حدود ۸۸ تا ۹۷ درصد آب است. این ماده‌ی غذایی سرشار از مواد مغذی، انواع ویتامین‌ها، مواد معدنی، ترکیبات فیتوشیمیک، آنتی‌اکسیدان‌ها و فیبرهای غذایی می‌باشد. حالا که فصل، فصل کدو مسمایی است سعی کنید این ماده‌ی غذایی مفید را در برنامه‌ی غذایی‌تان بگنجانید.

کاهو

مصرف سالاد کاهو بهترین روش برای استفاده از خواص آن و تأمین آب بدن است. کاهو سرشار از فیبر، ویتامین‌ها و مواد معدنی است نه تنها به کاهش وزن و لاغری کمک می‌کند بلکه سلامتی شما را نیز تضمین می‌کند.کاهو خوش خوراک و مغذی است و در عین حال به شما کالری تحمیل نمی‌کند. به جای این که داخل بشقاب سهم بیشتری به برنج بدهید آن را پر از سالاد کاهو کنید.

گوجه‌فرنگی

گوجه‌فرنگی را می‌توان میوه - سبزی دانست. در هر حال این ماده‌ی غذایی حاوی ۹۳ درصد آب است.گوجه‌فرنگی سرشار از یک آنتی اکسیدان قوی به نام لیکوپن است که با سرطان مقابله می‌کند.به جای مصرف زیاد سس گوجه فرنگی و کچاپ از خود گوجه‌فرنگی استفاده کنید. این ماده‌ی غذایی منبع فوق‌العاده‌ی مواد مغذی و فیبرهای غذایی کم کالری می‌باشد. اگر برای صبحانه اهل نان و پنیر هستید گوجه فرنگی را نیز به لقمه‌هایتان اضافه کنید. نه تنها صبحانه بیشتر بهتان مزه خواهد داد بلکه می‌توانید از خواص ضدسرطانی آن نیز بیشتر بهره‌مند شوید.

خیار

خیار جزو اولین میوه‌ها و سبزیجاتی است که در دنیا کشت و مصرف شد. شاید خیار حاوی ارزش غذایی خیلی زیادی نباشد اما بدون شک یکی از ترکیبات مهم سالاد محسوب می‌شود.در فصل تابستان که هوا گرم است و تشنگی فشار می‌آورد خیار بسیار مفید است. این میوه ادرار آور طبیعی است. در هر ۱۰۰ گرم خیار حاوی ۹۶٫۳ گرم آب بوده و فقط ۱۳ کالری دارد. خیار حاوی مقدار کمی اسیدفولیک و اندکی نمک می‌باشد البته ۰٫۰۱ گرم سدیم در هر ۱۰۰ گرم خیار. حواستان باشد قبل از مصرف خیار آن را به دقت شستشو دهید.باید بدانید که تولید کننده های محصولات آرایشی از این ماده‌ی غذایی برای تولید محصولات خود بهره‌مند می‌شوند. افرادی که از گودی چشم شکایت می‌کنند می‌توانید خیار حلقه شده را روی چشم‌هایشان بگذارند. شما می‌توانید از ماسک خیار برای شفافیت و رطوبت و نرمی پوستتان استفاده کنید.

تربچه

تربچه سرشار از آب و حاوی ترکیبات گوگردی است که از ابتلا به برخی از سرطان‌ها جلوگیری می‌کند. از آنجایی که تربچه کم کالری و کم چرب است به درد افرادی که رژیم لاغری دارند می‌خورد.تربچه‌ها اندازه‌ها و طعم‌های مختلفی نیز دارند. اما معمولاً سفید یا صورتی‌اند و طعم نسبتاً تندی دارند.کلاً خانواده‌ی ترب‌ها اندازه‌ها، رنگ‌ها و طعم‌های مختلفی دارند. تربچه‌های صورتی رنگ که دم موشی دارند حاوی میزان قابل توجهی سدیم و کمیپتاسیم هستند در حالی که ترب سفید برعکس است. ترب سفید برای افرادی که از بیماری‌های قلبی، دیابت یا فشار خون بالا رنج می‌برند مفید است.

طالبی

طالبی حاوی حدود ۹۲ درصد آب است. خنکی و طعم شیرین آن گرمای تابستان را دل‌پذیر می‌کند.این میوه حاوی مواد مغذی لازم، کم کالری و فاقد چربی است برای همین برای کاهش وزن و لاغری مناسب می‌باشد.هندوانه نیز به نوبه‌ی خود حاوی بیش از ۹۰ درصد آب و برای تأمین آب بدن فوق‌العاده است.

بادمجان

بادمجان این سبزی بنفش خوش‌رنگ دارای بافت و طعم بی نظیری است. این ماده‌ی غذایی پرطرفدار سرشار از آب (۹۲ درصد) است.از این گذشته بادمجان سرشار از ویتامین ب کمپلکس، پتاسیم، مس، منیزیم، اسیدفولیک، تریپتوفان و ترکیبات فنولیک آنتی اکسیدانی است.

توت‌فرنگی

توت‌فرنگی حاوی ۹۱ درصد آب است و یکی از میوه های فوق‌العاده خوش طعم برای تأمین آب بدن محسوب می‌شود. توت فرنگی قرمز، شیرین و آبدار بوده و سرشار از ویتامین‌های B، A، C، فسفر، کلسیم، منیزیم، پتاسیم، آهن و فیبرهای غذایی است.این میوه‌ی محبوب به دسرها طعم شیرین و دلچسبی می‌بخشد. با توت‌فرنگی و میوه‌های دیگر سالاد میوه یا میلک شیک یا شربت تهیه و میل کنید. هم تشنگی‌تان رفع می‌شود و هم از خواص آن بهره‌مند می‌شوید.


علاوه بر مواردی که اشاره شد میوه‌های دیگری مثل هلو، آناناس، گلابی و پرتقال نیز حاوی میزان قابل‌توجهی آب هستند. در بین سبزیجات دیگر نیز می‌توان به سیب‌زمینی با ۸۰ درصد آب، هویج و فلفل دلمه‌ای، قارچ، اسفناج، کلم و بروکلی اعتماد کرد.متخصصان تغذیه توصیه می‌کنند غذاهای اصلی مثل پاستاها و گوشت را با این سبزیجات سرشار از آب میل کنید تا میزان کالری دریافتیتان کاهش یابد و مدت زمان طولانی‌تری احساس سیری کنید. در این صورت هم لاغر می‌شوید، هم آب بدنتان را تأمین می‌کنید و هم از خواص این سبزیجات استفاده می‌کنید.
نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 18:5 | لینک  | 

: خواص دارویی روغن های سنتی و گیاهی

دفع سنگ کلیه با مصرف روغن بادام شیرین
یک استاد دانشگاه گفت: روغن بادام شیرین، سنگ کلیه را دفع می‌کند.
دکتر سید محمد معصومی، عضو هیات علمی دانشکده کشاورزی دانشگاه رازی کرمانشاه با استناد به کتاب "گیاهان دارویی نوشته دکتر علی زرگری"، اظهار داشت: روغن بادام دفع سنگ‌های ادراری را تسهیل می‌کند برای این‌کار باید سه قاشق سوپخوری از مخلوط بادام شیرین و روغن گردو را بعد از هر وعده غذایی همراه با جوشانده‌ای که از جوشاندن ۲۰ گرم شیرین بیان و یک مشت کاه جو در یک ظرف آب تهیه شده، مصرف كرد.

وی افزود: با مصرف موارد گفته شده، اگر سنگ کلیه بزرگ نباشد، دفع آن تسهیل می‌شود. انجام چنین عملی در دفع سنگ کلیه مبتلایان به سنگ کلیه گزارش شده است.

این عضو هیات علمی دانشگاه رازی کرمانشاه عنوان كرد: روغن بادام شیرین در فرمول تعدادی از فرآورده‌های دارویی و زیبایی وارد می‌شود و هیچ زیانی ندارد.

وی گفت: در استعمال خارجی، روغن بادام شیرین اثر نرم کننده و التیام دهنده دارد و از آن جهت رفع التهاب‌های سطحی بدن و سوختگی‌ها استفاده می‌شود.

معصومی اذعان داشت: اگر روغن بادام شیرین به تمام سطح بدن کودکان مبتلا به سرخک و مخملک مالیده شود، خارش را در آنان تسکین می‌دهد.

وی ادامه داد: روغن بادام شیرین در مبتلایان به بیماری‌های پوستی مانند اگزمای خشک اثر تسکین دهنده دارد، به این ترتیب که باید بر روی عضو مورد نظر مالیده شود.

معصومی گفت: برای تهیه این روغن مغزبادام را پس از خشک کردن و عاری كردن از گردوغبار در آسیاب خرد می کنند و پس از آنکه به صورت خمیر درآمد در دستگاه‌های فشار قرار داده، روغن آن را استخراج می‌كنند.

این استاد گیاه شناسی دانشگاه رازی کرمانشاه بیان كرد: بادام شیرین یکی از واریته‌های بادام با نام علمی Amygdalus communis L است که میوه و دانه، قسمت‌های مورد استفاده آن می باشند؛ از اردیبهشت تا پایان مهر، زمان برداشت آن در طبیعت است.

بادام متعلق به تیره گل سرخ (Rosaceae) است.
اگر قصد داريد با استفاده از روش‌هاي طبيعي موهاي خود را سالم و زيبا نگه داريد به ياد داشته باشيد كه روغن‌هاي گياهي از جمله تركيبات موثر و مفيد براي اين منظور هستند.

متخصصان پوست و مو تاكيد دارند كه با انتخاب روغن گياهي متناسب با هر نوع تار مو، مي‌توان به درمان موهاي آسيب ديده و سالم نگه داشتن موهاي نازك و ضخيم كمك كرد.

روغن‌هاي گياهي بهترين دوست موهاي ما هستند به شرط آن كه نوع مناسبي از آنها را با توجه به نوع موهاي خود، انتخاب كنيم. در اين مقاله برخي از مفيدترين روغن‌هاي گياهي براي انواع مختلف مو معرفي شده‌اند كه عبارتند از:

- موهاي نازك؛ استفاده از روغن رزماري شيوه‌اي مفيد براي مراقبت از موهاي نازك است. از آنجا كه تارهاي نازك مو غبار و آلودگي بيشتري جذب مي‌كنند، اين روغن مي‌تواند به تميز كردن پوست سر كمك كند. همچنين روغن معطر رزماري با تحريك كردن پياز مو از ريزش مو جلوگيري مي‌كند. برخي از متخصصان داروهاي گياهي معتقدند كه اين روغن از سفيد شدن زودهنگام موها پيشگيري مي‌كند. روغن رزماري سرشار از كلسيم، ويتامين ب و آهن است و به همين دليل به رفع مشكلات مو و پوست سر مانند شوره سر، چربي پوست سر و موهاي مجعد و وزوزي كمك مي‌كند.

- موهاي ضخيم؛ اگر تار موهاي ضخيم و كلفت داريد و مرتب كردن آنها برايتان دشوار شده، روغن زيتون بهترين چاره براي شما است. روغن زيتون سرشار از چربي اشباع نشده تك زنجيره‌اي است كه به درمان موهاي خشك و آسيب ديده كمك مي‌كند. اين روغن گياهي در عين حال در تقويت و مرطوب نگه داشتن موها نقش دارد.

- موهاي ضعيف و حساس؛ روغن دانه انار به دليل دارا بودن اسيد پونيسيك براي حفاظت از موهاي حساس و ضعيف بسيار مفيد است. اين روغن در عين حال از موها در برابر آلودگي‌هاي شيميايي و محيط‌ زيستي مراقبت مي‌كند. همچنين روغن بادام نيز يك تركيب گياهي مفيد براي مراقبت از موها در دوران سالمندي است. ماساژ دادن پوست سر با روغن بادام به تحريك جريان خون در عروق اين ناحيه كمك مي‌كند و اكسيژن را به پيازهاي مو مي‌رساند. اين كار در عين حال موها را درخشان مي‌كند.
نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 18:4 | لینک  | 

خواص دارویی روغن های سنتی و گیاهی خواص روغن های سنتی :

[تصویر: .bmp]

1ـ روغن نارگیل:
مالیدن روغن کهنه نارگیل برای تسکین درد کمر، بواسیر و زانو مؤثر است و در صنعت صابون و شامپوسازی بهترین روغن است. همچنین خوردن و مالیدن روغن نارگیل بر بدن برای تقویت عضلات و موی سر مفید است.

2ـ روغن بادام زمینی:
که روغنی آراشیه نامیده می شود یکی از روغن های سبک و مرغوب است و تقریبا 25% پروتئین دارد. این روغن به طور خالص یا مخلوط با روغن زیتون مصرف غذایی و دارویی دارد. مالیدن این روغن قبل از حمام بر پوست سر برای شوره سر و ریزش مو مفید است.

روغن بادام زمینی به علت داشتن ویتامین fو فقدان کلسترول خالص برای افرادی که چربی خون شان زیاد است مفید بوده و از بروز بیماری آتروم (جمع شدن چربی در جدار شریان ها) پیشگیری می نماید.

3ـ روغن به:
خوردن روغن به برای درمان اسهال مزمن، زخم معده و روده مفید است. مالیدن این روغن بر بدن برای درمان جرب و گال، معالجه شوره سر، شپش بدن، صدای وزوز گوش، زخم ها و سوزش دهان مفید است. همچنین مالیدن روزانه یک مرتبه روغن به بر کف دست و پا از دفع عرق زیاد جلوگیری می کند.

4ـ روغن پسته:
روغن پسته قلب را تقویت می کند و خوشبوکننده دهان است. چکاندن چند قطره روغن پسته در بینی برای تقویت حافظه و دفع سموم مؤثر است. این روغن در عطرسازی مصرف فراوان دارد.

5 ـ روغن زرده تخم مرغ:
مالیدن این روغن بر پوست سر جهت رویاندن موها بسیار مؤثر است. همچنین مخلوط روغن زرده و زعفران جهت خون مردگی اعضای بدن و مالیدن آن به تنهایی برای درمان شقاق و کف پا مؤثر است.

6ـ روغن فندق:
از مغز فندق تهیه می شود و روغنی است به رنگ زرد روشن با طعمی ملایم که در آشپزی کاربرد دارد و اثرات درمانی آن شبیه روغن بادام است. برخی نقاشان، روغن فندق را در روغن نقاشی داخل می کنند تا تابلوهای رنگ روغنی زودتر خشک شوند.

مصرف روغن فندق به مدت دو هفته و روزانه 15 گرم در دفع کرم کدو مؤثر است ضمن اینکه مخلوط مساوی روغن فندق با روغن زیتون برای سرخ کردن رنگ موها مفید است. این روغن در عطرسازی هم مصرف می شود همچنین مقوی معده بوده و بهترین داروی ریزش مو است.

اگر این روغن را سریعا به محل گزیدگی عقرب و رتیل بمالید زهر را از بین می برد.

7ـ روغن مغز هسته هلو:
برای تسکین دردها و ناراحتی های بواسیر مالیدن روغن هسته هلو بر موضع مفید است. این روغن همچنین برای تسکین درد گوش مؤثر بوده و اگر آن را با عسل مخلوط نموده و شب بر روی دست ها بمالید برای نرم نگه داشتن دست ها بسیار مفید است.

8 ـ روغن زیتون:
این روغن به رنگ طلایی بوده خواص طبی و ارزش غذایی فراوان دارد. ملین، سهل الهضم، کاهنده میزان کلسترول برای بیماران قلبی که عروق آنان گرفته و دیابتی ها تجویز می شود. در معالجه بعضی بیماری های دستگاه گوارش، قولنج روده و امراض جلدی از آن استفاده می شود. از نظر غذایی هر گرم روغن زیتون 9 کالری انرژی تولید می کند. در صورتی که هر گرم پروتئین فقط 4 گرم کالری تولید می کند روغن زیتون نرم کننده پوست دست و صورت است و استفاده از آن در آشپزی باعث لذیذ شدن بیشتر غذاها می گردد.

9ـ روغن نعناع:
این روغن که همان پماد مانتول است از اسانس نعناع گرفته می شود و در صورت مالش بر عضو، اثر آرام کننده بر دردهای موضعی داشته و برای رفع دردهای عصبی (سیاتیک)، سردرد و درد دندان به کار می رود. همچنین به عنوان یک ماده ضد عفونی کننده کاربرد دارد.

10ـ روغن دارچین:
این روغن برطرف کننده پادردهای رطوبتی و دردهای رطوبتی مفاصل است.

همچنین درمان کننده دردهای معده است. به خانم های حامله و کسانی که دچار زخم و ناراحتی های مشابه معده هستند توصیه می کنیم روغن دارچین بخورند. چکاندن این روغن در گوش باعث از بین بردن سنگینی گوش می شود.

[تصویر: .jpg]

11ـ روغن برگ حنا:
مقوی و مسکن درد اعصاب و مفاصل است، مخلوط آن با روغن زیتون موهای ریخته شده را دوباره می رویاند. برای تقویت موی سر بسیار مفید بوده و سر را ضد عفونی می کند، مخلوط آن با پیه جهت التیام زخم خصوصا گوشه کردن ناخن بسیار مؤثر است.

12ـ روغن گل حنا:
این روغن از جوشانده آن در روغن زیتون به دست می آید. مقوی مو و نیکوکننده رنگ رخسار است. ترکیب روغن گل حنا با موم و روغن گل سرخ جهت درد پهلو و کوفتگی اعضا سود فراوان دارد.

13ـ روغن کنجد:
طبیعت این روغن گرم است، روی پرزهای معده را می پوشاند از این رو جهت مبتلایان به زخم معده ارزش زیادی دارد. روغن کنجد برای جلای موی سر بسیار مفید بوده، چاق کننده بدن، لطیف کننده صدا، زیادکننده استقامت بدن در برابر سموم جانوران گزنده است. همچنین مالیدن این روغن بر روی زخم سوختگی مفید است. اگر آن را با زرده تخم مرغ مخلوط کرده و روی ورم های جلدی و ورم پلک بگذارید آن را فرو می برد ضمن اینکه اثر ملین داشته و چون تند نمی شود در مصارف درمانی مرغوب تر از روغن زیتون است.

14ـ روغن گل سرخ:
این روغن که از جوشاندن آب گل سرخ در روغن کنجد به دست می آید جهت درد اعضا و کوفتگی آن بسیار مؤثر است. این روغن از دیرباز در صنعت عطرسازی به کار می رود. از این روغن جهت سوختگی و محل گزش حشرات استفاده می شود.

15ـ روغن سویا:
این روغن وقتی به صورت گیاهی در می آید از آن در تهیه سالاد و سس مایونز استفاده می شود. این روغن گیاهی مقدار کمی اسیدهای چرب اشباع شده دارد و عاری از کلسترول است با وجود این تمام چربی های ضروری را داراست لذا احتمال خطرات قلبی را کاهش می دهد، انعطاف رگ های خونی را زیاد می کند، در جلوگیری از سرطان های پروستات و سینه نقش بسزایی دارد و به علت نداشتن کلسترول برای همه افراد عموما افراد چاق، سالخورده و فشارخون بالا مؤثر است.

16ـ روغن سیاه دانه:
از سپیدی زودرس موها جلوگیری کرده و در سیاهی مو نقش مؤثری دارد، در رفع کرم های معده نافع است. همچنین جهت از بین بردن زگیل، ترک دست و پوست، درد مفاصل و تحلیل و ورم ها تأثیر بسزایی دارد.

17ـ روغن تخم کتان:
به علت داشتن موسیلاژ بسیار بالا، نرم کننده بسیار خوبی است و در درمان یبوست تأثیر دارد. همچنین در درمان بیماری های مجاری ادرار، زخم معده و دردهای پریود نقش بسیاری دارد.

[تصویر: .jpg]

18ـ روغن بابونه:
ضماد روغن بابونه برای درد کمر و نقرس مفید است. چکاندن روغن بابونه شیرازی در بینی و مالیدن آن به پیشانی جهت رفع سردرد میگرنی و یک طرفه مؤثر بوده ورم را فرو می نشاند و زخم های چرکی و آبکی را خشک می کند؛ ترک پوست که بر اثر سرما باشد با این روغن معالجه می شود. مالیدن این روغن بر ناحیه ای که درد می کند باعث تسکین فوری می شود.

19ـ روغن گل بنفشه:
برای درمان سردرد و بیخوابی، مالیدن روغن بنفشه بر پوست سر و پیشانی مفید است. مالیدن این روغن بر سر مانع ریزش مو شده، موخوره و خشکی مو را برطرف می کند، برای نرم کردن مفاصل، رفع خارش، نگهداری ناخن، مالیدن روغن بنفشه بر پوست و روی ناخن بسیار مفید است. روغن بنفشه سرد و خواب آور بوده و برای خشکی بینی استفاده می شود. مالیدن روغن بنفشه بر سینه اطفال جهت درمان سرفه خشک آنها بی نهایت مؤثر است.

20ـ روغن اسفند:
این روغن از نظر طبیعت گرم و خشک است و برای فلج، رعشه، سستی، صرع و پریدن ناگهانی اعضای بدن چه از طریق خوردن و چه از طریق ضماد مفید است. تنقیه با آن نیز برای تسکین درد کمر و سیاتیک و سردی کلیه و رحم نافع است.

21ـ روغن اسطوخودوس:
برای درمان بیماری های ریوی با دو تا سه قطره روغن اسطوخودوس و روغن بادام و زیتون، سینه و پشت بیمار را ماساژ دهید.

برای رفع خستگی و آرامش می توانید چند قطره روغن اسطوخودوس را درون آب گرم ریخته و به مدت یک ربع ساعت در آن دراز بکشید. جهت خواب رفتن دست و پا از آن استفاده می شود و همچنین درمان کننده روماتیسم، آرتروز و نقرس است.

22ـ روغن سنجد:
این روغن از جوشاندن برگ سنجد در روغن زیتون به دست می آید. مالیدن این روغن جهت تسکین درد و ورم مفاصل و اعضای بی حس شده نافع است. مالیدن آن بر سر باعث بلندی موی سر می شود و گذاشتن آن بر روی دمل چرکی چرک را از بین برده و زخم آن را التیام می دهد.

23ـ روغن گردو:
روغنی است با رنگ طلایی و طعم مطبوع گردو، حاوی امگا3 (دارای اسیدهای چرب اشباع نشده با چند اتصال مضاعف)، بازکننده عروق و برطرف کننده چربی های مضر است. برای رفع درد مفاصل 4 قاشق غذاخوری به صورت استعمال خارجی مصرف می شود.

24ـ روغن زنجبیل:
روغنی با رنگ طلایی متمایل به مسی با طعم مطبوع زنجبیل. قابلیت ضد انعقاد خون، ضد هیستامین، مفید جهت سرگیجه و تقویت نیروی جنسی. ماساژ آن ضد شوره و قارچ موی سر می باشد. مصرف آن در مصارف خانگی و شیرینی بسیار مطبوع است.

25ـ روغن بادام شیرین:
مقوی اعصاب، رفع بیخوابی، مفید برای سرفه خشک و صاف کردن صدا می باشد. مالیدن آن به پلک چشم باعث رفع خستگی و دید بهتر می شود. اگر مدتی مهره های پشت را ماساژ دهند برای نقرس و خمیدگی پیرامون مفید است. جهت پرپشت شدن ابرو و مژه ها استفاده می شود.

26ـ روغن بادام تلخ:
روغنی با رنگ طلایی تقریبا روشن و بوی ضعیف تلخی. جهت رفع لکه و صاف شدن چین و چروک پوست. رفع خشکی و ترک دست و پا و برطرف کردن درد و صدای گوش نافع است.

27ـ روغن تخم کدو:
روغنی با رنگ سبز تیره با طعم تلخ کدو، که در مقابل نور، عقیقی رنگ می شود. جهت درمان پروستات مفید است. همچنین برای مغز و اعصاب تأثیر مثبت دارد. مقدار توصیه شده از یک قاشق مرباخوری تا یک قاشق غذاخوری در روز می باشد.

28ـ روغن شاهدانه:
روغنی با رنگ سبز و طعم مطبوع شاهدانه خام. نشاط آور بوده و در رفع استرس نقش مؤثری دارد. برای تنظیم خواب مفید است. مسکّن دردهای عصبی، گرفتگی عضلانی است. برای سوختگی های شدید مفید بوده و ضد آفتاب است.

29ـ روغن جوانه نخود:
خون ساز، اشتهاآور و مغذی است. افزاینده حرارت غریزی بدن بوده و تقویت کننده نیروی جوانی است. یک تا دو قاشق غذاخوری از آن در تقویت مو و رفع سردرد مفید است.

30ـ روغن کرچک:
جهت افزایش رشد موی سر، مژه و ابرو بسیار سودمند است. نوع خوراکی آن در درمان یبوست نقش مؤثری دارد. همچنین در رفع دل درد و دل پیچه بسیار نافع است. مالیدن آن بر سر کودکانی که در حال دندان در آوردن هستند حرارت سر کودک را کاهش داده و دندان در آوردن را راحت میکند

نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 18:3 | لینک  | 

اثر عصاره هاي پوست و گوشت ميوه پرتقال تامسون با پايه هاي مختلف در جلوگيري از اکسيداسيون روغن سويا
 




 

مقدمه: جستجو براي جايگزيني آنتي اکسيدان هاي سنتزي منجر به بررسي آنتي اکسيدان هاي متعددي از منابع گياهي شده است. بررسي ها نشان داده است که فعاليت آنتي اکسيداني بعضي از ميوه ها و سبزيجات به مقدار کل ترکيبات فنولي آنها بستگي دارد.
هدف: مقايسه پايه هاي مختلف پرتقال تامسون از نظر ميزان استخراج ترکيبات فنولي و فلاونوئيدي در پوست و گوشت ميوه و ارزيابي اثر آنتي اکسيداني عصاره هاي انتخابي در روغن سويا
.
روش بررسي: در اين تحقيق، پس از استخراج عصاره از دو بخش پوست و گوشت چهار پايه پرتقال تامسون مورد مطالعه، ترکيبات فنولي و فلاونوئيدي عصاره ها اندازه گيري شدند. سپس براي بررسي فعاليت آنتي اکسيداني عصاره هاي انتخابي، غلظت هاي مختلفي از عصاره ها به روغن سوياي بدون آنتي اکسيدان اضافه شدند و از طريق اندازه گيري اعداد پراکسيد و اسيد تيوباربيتوريک مورد ارزيابي قرار گرفتند و با آنتي اکسيدان هاي سنتزي
BHA و BHT مقايسه شدند.
نتايج: نتايج نشان دادند که در بين پايه هاي مورد مطالعه، ميزان ترکيبات فنولي در پايه پون سيروس بخش پوست ميوه با
1.31 ميلي گرم معادل اسيد گاليک به گرم عصاره خشک بالاتر از بقيه بود و کمترين ميزان ترکيبات فنولي مربوط به بخش گوشت ميوه پايه سورونج بود که برابر با 6.9 ميلي گرم معادل اسيد گاليک به گرم عصاره خشک محاسبه شد. از نظر ميزان ترکيبات فلاونوئيدي، کمترين و بيشترين ميزان اين ترکيبات به ترتيب مربوط به بخش گوشت پايه سيتروملو (1.4 ميلي گرم معادل کوئرستين به گرم عصاره خشک) و بخش پوست پايه سيترنج (41.3 ميلي گرم معادل کوئرستين به گرم عصاره خشک) بودند. به طور کلي مقدار ترکيبات فنولي و فلاونوئيدي در بخش پوست نسبت به گوشت ميوه بيشتر بود. در آزمون پايداري روغن با استفاده از آون، عصاره هاي انتخابي در بخش هاي پوست و گوشت ميوه به ترتيب از پايه هاي پون سيروس و سيتروملو بودند. عصاره ها توانايي جلوگيري از توليد محصولات اوليه و ثانويه اکسيداسيون را در روغن سوياي خام، در غلظت هاي بالا (600 و 1000 پي پي ام) داشتند و تنها عصاره بخش پوست با غلظت 1000 پي پي ام معادل با آنتي اکسيدان سنتزي BHT در سطح غلظت 200 پي پي ام بود.
نتيجه گيري: نتايج نشان دادند که ميزان ترکيبات فنولي و فلاونوئيدي بسته به نوع پايه متفاوت است و عصاره هاي پوست و گوشت ميوه پرتقال تامسون (به خصوص پوست) مي توانند به عنوان آنتي اکسيدان طبيعي عمل نموده و پس از آزمايش هاي تکميلي به مواد غذايي اضافه شوند

نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 18:1 | لینک  | 

منابع روغن گیاهی

بابا سو )Babassu(: درخت اين ميوه نخل باباسو نام دارد و در نواحي آمازون در كشور برزيل مي‌رويد. نخل باباسو بعد از 10 سالگي ميوه مي‌دهد و ممكن است بيش از 200 سال عمر كند هر خوشه اين درخت به طور متوسط داراي 200 عدد ميوه است. ميوه‌ها پوسته ضخيم و سفتي دارند و درون هر ميوه 3 تا 7 دانه وجود دارد. اين دانه‌ها داراي مقدار زيادي روغن هستند.
نارگيل: بيشترين درختان را مي‌توان در نواحي آسيايي و جزاير پاسيفيك (اقيانوس آرام) يافت. درخت نارگيل پس از 5 تا 6 سالگي ميوه مي‌دهد. در سال‌هاي نخست اين درخت حدود 10 ميوه مي‌دهد اما در حدود 30 سالگي ميوه‌هايش به 80 عدد هم مي‌رسد. براي استخراج روغن نارگيل، رشته‌هاي فيبري روي پوست ميوه رسيده را جدا كرده، پوسته را شكافته، گوشت درون آن را خشك مي‌كنند و در نهايت از مغز نارگيل روغن استخراج مي‌كنند.
پنبه دانه: اين گياه از زمان‌هاي خيلي قديم كشت مي شده است و يك محصول جانبي در فرآيند توليد الياف پنبه‌اي به شمار مي‌رود. امروزه از گونه‌هاي وحشي اين گياه كه در مناطق گرمسير و نيمكره مي‌رويند، ارقام بسياري حاصل شده ،كشت مي‌شود. مهم‌ترين مناطق كشت پنبه ‌دانه ايالات متحده آمريكا، هندوستان، پاكستان، چين، تركيه، مصرو سودان هستند. براي استخراج روغن از اين گياه پس از جداسازي الياف و رشته‌هاي پنبه، دانه‌هاي باقيمانده خرد مي‌شوند و طي فرآيندي از آنها روغن استحصال مي‌شود.
بادام زميني: گفته مي‌شود كه منشاء بادام‌زميني در آمريكاي جنوبي بوده اما اين گياه در قرن 16 توسط پرتغالي‌ها به غرب آفريقا برده شده است. هندوستان، چين، آفريقاي غربي و آمريكا از مهم‌ترين نواحي كشت بادام زميني هستند. گل اين گياه قبل از ميوه دادن به سمت زمين خم مي‌شود و دانه‌هاي جوان را در زمين دفن مي‌كند به همين دليل به اين گياه بادام‌زميني مي‌گويند. اين دانه‌ها در زمين رشد مي‌كنند و مي‌رسند. هر غلاف بادام زميني بيش از 4 دانه دارد و يك بوته كاملا رشد كرده و حدود 40 غلاف يا بيشتر توليد مي‌كند.
گلرنگ: از جمله گياهان مناطق خشك است كه در شرايط آب و هوايي آن مناطق ودر زمين‌هايي كه داراي سفره‌هاي غني آب زيرزميني باشند به خوبي رشد مي‌كند. منشاء اوليه اين گياه در خاور نزديك است اما امروزه در هندوستان، آفريقا و اروپا نيز كشت مي‌شود. يكي از ويژگي‌هاي اصلي اين گياه داشتن يك ريشه قوي است كه تا عمق2 تا3/5متر در خاك نفوذ مي‌كند. بخش فوقاني گلرنگ حدود يك متر ارتفاع دارد و كاملا متراكم و انبوه است. هر غلاف گلرنگ‌ حاوي 20 تا 100 دانه است. اين دانه‌ها تقريبا به اندازه جو هستند و پوسته‌اي فيبري دارند كه گوشت و هسته آنها را احاطه مي‌كند. ميان روغن‌هاي استخراج شده از گونه‌هاي مختلف گلرنگ تنوع بسيار زيادي وجود دارد. به طوري كه بعضي گونه‌ها حاوي مقادير زيادي از اسيدهاي چرب ضروري و برخي ديگر داراي مقدار قابل ملاحظه‌اي اسيداولئيك هستند.
آفتابگردان: تخمه آفتابگردان كه حتما خورده‌ايد. دانه‌هاي اين گياه منبع خوبي براي تهيه روغن نباتي هستند. برخي معتقدند گونه‌هاي وحشي آفتابگردان ابتدا در مناطق جنوبي آمريكا و مكزيك مي‌روييدند. گفته مي‌‌شود در سال 1569 اين گياه توسط اسپانيا به اين كشور وارد شد و از آنجا در سرتاسر اروپا گسترش يافت پس از آن كشت آفتابگردان به عنوان يك دانه روغني در روسيه و سپس در برخي كشورهاي اروپاي شرقي آغاز شد و پس از آن در آرژانتين متداول شد. اين گياه نسبت به شرايط آب‌وهوايي مختلف سازگاري زيادي دارد به طوري كه در كشورهاي گرمسير، نيمه گرمسير و معتدل به خوبي پرورش مي‌يابد.
سويا: اين گياه در نواحي گرم و معتدل كه در تابستان‌ها آب‌وهواي گرم حاره‌اي دارند،نظير منطقه مرسوم به كمربند پنبه و ذرت در آمريكا و همچنين در چين و برزيل به خوبي رشد مي‌كند. منشا پيدايش اين گياه در ايالات منجوري واقع در شمال شرق چين كنوني بوده است. در قرن 19 سويا به آمريكا برده شده و با وجود مقدار كم روغن موجود در دانه آن هم اكنون مهم‌ترين دانه روغني كشت شده در جهان به شمار مي‌رود. يكي از دلايل اين امر به كيفيت كنجاله سويا مربوط مي‌شود كه سرشار از پروتئين است. روغن سويا علاوه بر اسيدهاي چرب اشباع مانند اسيد پالمتيك 12(درصد) و اسيداستئاريك 4(درصد) داراي اسيدهاي چرب غيراشباع از جمله اسيد اولئيك 49( درصد) و اسيد لينولنيك 10( درصد) است.
كلزا: كلزا قديمي‌ترين دانه روغني در اروپاي غربي به شمار مي‌رود. فرانسه، آلمان و سوئد توليد كنندگان اصلي اين گياه در اروپا هستند. البته هندوستان، چين و كانادا هم از مهم‌ترين كشورهاي توليد كلزا هستند. طبق اسناد تاريخي اين گياه 2 هزار سال قبل از ميلاد در هند كشت مي‌‌شده و از روغن آن به عنوان روغن چراغ و همچنين روغن خوراكي استفاده شده است. در حال حاضر كلزا يكي از مهم‌ترين دانه‌هاي روغني توليد شده در جهان است و پس از سويا بيشترين ميزان توليد جهاني را به خود اختصاص داده است. در ابتدا روغن و كنجاله كلزا مشكلات فيزيولوژيكي و سمي خاصي داشتند كه به وجود مقادير زيادي اسيد اروسيك در روغن و گلوكوزينوليت‌ها در كنجاله‌ مربوط مي‌شد اما در ارقام جديد و اصلاح شده كلزا اين ويژگي‌هاي نامطلوب برطرف شده است. كاشت كلزا در ايران نيز به طرزمحدود از اواخر دهه 40 شمسي آغاز شده كه در چند سال گذشته رشد چشمگيري داشته است. در حال حاضر كلزاي ايران با نام اختصاصي كلزا يا كانولا كيفيت بسيار خوبي دارد به گونه‌اي كه ميزان اسيداروسيك در روغن كلزاي ايراني به حدود 0/4درصد و ميانگين ميزان گلوكلركوزينوليت در اين دانه به حدود 10 ميكرومول برگرم رسيده است.
پالم: روغن پالم از ميوه درختي به نام الا‌يس‌گوويننسيس به دست مي‌آيد. منشاء اين درخت احتمالا نواحي نيجريه در آفريقاست. اما اكنون نواحي كشت اين گياه در حاشيه 900 كيلومتر شمال و جنوب خط استوا گسترش يافته است. تاريخچه روغن پالم به حدود 5 هزار سال پيش برمي‌گردد. اما امروزه توليد اين روغن به دليل گسترش كشت اين گياه دركشورهاي آسيايي جنوب شرقي به ويژه مالزي و اندونزي افزايش يافته است و روغن پالم از پر مصرف‌ترين روغن‌هاي خوراكي جهان است. درخت پالم پس از 4 يا 5 سال به بار مي‌نشيند و پس از 15 سال به حداكثر باردهي و توليد محصول مي‌رسد هر خوشه‌ ميوه پالم حاوي هزار تا 3 هزارميوه كوچك است و وزني معادل 20 تا 30 كيلوگرم دارد. روغن پالم از جوشاندن قسمت بدون پوست و گوشت ميوه استخراج مي‌شود. اما هر ميوه پالم 2 تا3 هسته دارد كه از اين هسته‌ها هم روغن جداگانه‌اي به نام روغن پالم كرنل استخراج مي‌شود. روغن پالم در مقايسه با روغن هسته آن از اسيدهاي چرب اشباع كمتري برخوردار است. مقاومت در برابر سرخ شدن، نداشتن كلسترول، هضم بالاو جذب خوب از جمله خواص قابل توجه روغن پالم است. همچنين روغن پالم استحكام خوبي دارد به آساني فاسد نمي‌شود و از اين رو براي تهيه مارگارين بسيار مناسب است.
زيتون: گفته مي‌شود كه زيتون قديمي‌ترين درختي است كه در جهان كاشته شده است. اين درخت در مناطق نيمه گرمسيري خيلي خوب رشد مي‌كند. اصلي‌ترين منطقه رشد زيتون كرانه‌هاي درياي مديترانه است. درخت زيتون به طور متوسط حدود 10 تا 20 كيلوگرم ميوه مي‌دهد. تركيب اسيدهاي چرب روغن زيتون برحسب ناحيه توليد متغير است و تحت تاثير عواملي چون آب‌وهوا، نوع و درجه رسيدن زيتون‌ها هنگام برداشت تغيير مي‌كند. اسيد چرب اصلي روغن زيتون اسيد اولئيك است كه حدود 55 تا 83 درصد اسيدهاي چرب اين روغن را تشكيل مي‌دهد. وجود اين مقدار زياد اسيداولئيك كه در مقابل اكسيداسيون به مراتب مقاوم‌تر از اسيدهاي چرب داراي چند پيوند غيراشباع (مانند لينولئيك و لينولنيك) است سبب پايداري خوب روغن زيتون در برابر حرارت مي‌‌شود. به علاوه اسيداولئيك از طريق كاهش كلسترول بد (ال‌دي‌ال) خون و حفظ يا افزايش كلسترول خوب (اچ‌دي‌ال) در جلوگيري از گرفتگي عروق كرونر و جلوگيري از بيماري‌هاي قلبي و عروقي موثر است. وجود مواد آنتي‌‌اكسيدان در روغن زيتون از ديگر محاسن اين روغن است.
كنجد: برخي از محققان خاستگاه اصلي كنجد را ايران مي‌دانند و برخي معتقدند كشت كنجد در كشور ما از 4 هزار سال پيش متداول بوده است. هر چند ما ايراني‌ها امروزه از كنجد بيشتر در نان و شيريني‌پزي استفاده مي‌كنيم اما در ادبيات داستاني‌ ما مثل هزار و يك شب به روغن كنجد اشاره شده است. در حال حاضر كنجد در بسياري از كشورها كشت مي‌شود. دانه‌هاي كنجد به رنگ سفيد و سياه هستند و از انواع كنجد سفيد در مقايسه با كنجد سياه روغن بهتري توليد مي‌‌شود. مقدار اسيدهاي چرب اشباع شده روغن كنجد حداكثر 15 درصد است و مابقي اسيدهاي چرب اشباع نشده مانند اسيداولئيك و اسيد لينولئيك است. به دليل وجود ماده آنتي‌اكسيداني به نام سيزامال كه منحصرا در روغن كنجد وجود دارد اين روغن ديراكسيد مي‌شود و به همين دليل از روغن كنجد براي جلوگيري از فساد ساير روغن‌ها استفاده مي‌شود. روغن كنجد را مي‌توان براي مصارف سرخ كردني به كار برد. قابليت هضم اين روغن بسيار بالاست و به علت بالا‌ بودن درصد اسيدهاي چرب غيراشباع مصرف آن سطح كلسترول بدخون را پائين مي‌آورد. در آمريكايي شمالي روغن كنجد بسيار مورد توجه است و به خاطر مشخصات ويژه‌اي كه دارد به آن ملكه روغن‌ها مي‌گويند. دانه كنجد سرشار از ويتامينE ، پروتئين و ويتامين‌هاي Aو B است و ميزان كلسيم آن از شير بيشتر است.
نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 17:58 | لینک  | 

بهینه سازی فرآیند استخراج روغن های اساسی پوست تازه میوه نارنج

هیدروکربن های ترپنی، ترکیب های اصلی اسانسی پوست میوه مرکبات هستند. از مهم ترین این ترپن ها، لیمونن است. این ترکیب به دما حساس بوده و روش های استخراجی مبتنی بر دما، مانند تقطیر با آب جوش یا بخار آب جوش، برای استخراج آن مناسب نیست. از طرفی روش استخراج با سیال فوق بحرانی (SF CO۲) CO۲ به علت عمل در دمای پایین انتظار می رود کم ترین تاثیر مخرب را بر کیفیت مواد استخراجی داشته باشد.

بهینه سازی فرآیند استخراج روغن های اساسی پوست تازه میوه نارنج

دراین پژوهش، روغن اساسی از فلاودو پوست تازه میوه نارنج واریته آمارا با استفاده از روش استخراج با سیال فوق بحرانی (SFE) استخراج شد. نظر به این که فرآیند استخراج با سیال فوق بحرانی به شدت تحت تاثیر عامل های متفاوت عملیاتی به ویژه دما و فشار است، شرایط بهینه استخراج به روش SFE مورد بررسی قرار گرفت.

برای این منظور با استفاده از طرح آماری تاگوچی در ۹ وضعیت (راند) اثر چهار عامل در سه سطح شامل: فشار (۱۰۰، ۲۰۰ و ۳۰۰ اتمسفر)، دما (۳۵، ۴۵ و ۵۵ درجه سانتی گراد) زمان دینامیک استخراج (۱۵، ۲۵ و ۳۵ دقیقه) و درصد حجمی اصلاح گر متانول (۰،۵ و۱۰ درصد) بر میزان درصد حداکثر استخراج لیمونن بررسی شد. برای شناسایی مواد متشکل روغن به دست آمده، از روش کروماتوگرافی گازی GC MS و ستون HP.۵ استفاده شد. نتیجه آزمایش ها نشان داد که در بهترین راند روش SFE (فشار ۳۰۰ اتمسفر، دما ۴۵ درجه سانتی گراد، زمان دینامیک استخراج ۱۵ دقیقه و میزان درصد اصلاح گر ۱۰ درصد) حدود ۹۴ درصد لیمونن استخراج شد.
نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 17:56 | لینک  | 

این مطالعه به منظور ارزیابی اثر ضد قارچی روغنهای فرار استخراج شده از اویشن ، پونه ، ترخان ، نعناع در پنیر های سفید صنعتی طراحی و به اجرا گذارده شد .


 روغنهای فرار گیاهان مورد مطالعه در دو غلظت 3/0 و 4/0 درصد به پنیرهایی که جمعیت قارچ ( کپک و مخمر ) ان ، مشخص گردیده بود اضافه شد و سپس در کنار گروههای تیمار گروه شاهدی نیز از همان پنیر در نظر گرفته شد که فاقد هر گونه روغنهای گیاهی بود ، بسته های پنیر در گروههای تیمار وشاهد مدت دو هفته در دمای 12 درجه سانتی گراد نگهداری شدند سپس در فاصله زمانی 72 ، 168 ، 336 ساعت از نظر تعداد کلی قارچها مورد ازمون قرار گرفتند .

مطابق نتایج این مطالعه تمامی روغنهای فرار گیاهی مورد ازمون دارای اثر ضد قارچی در پنیر بودند ، روغنهای فرار اویشن و ترخان بیشترین خاصیت ضد قارچی را دارا بودند و باعث مهار رشد جمعیت قارچ در پنیر شدند . اثر ضد قارچی سایر روغنهای فرار مورد مطالعه کمتر از دو گیاه ذکر شده بود ، بطوری که جمعیت قارچ در پنیر های حاوی این روغنها رشد اندکی را داشته ولی پس از دو هفته از حد استاندارد (102 در هر گرم ) تجاوز نکرد . ولی در گروه شاهد تعداد کپک ومخمر پس از دو هفته به 104 در هر گرم رسید . بر این اساس روغنها ی فرار گیاهان مورد ا زمون می توانند به عنوان نگهدارنده طبیعی برای مهار رشد قارچها در پنیر مورد استفاده قرار گیرد .

مقدمه :

قارچها گروهی از میکروارگا نیسمها هستند که به وفور در طبیعت پراکنده می باشند ، قارچها به دو گروه بزرگ کپک و مخمر ها تقسیم می شوند . این گروه از میکرو ارگانیسمها به سادگی قادر ند از طریق جریان هوا به نقاط مختلف منتقل و موجب الودگی مکانها و مواد غذایی مختلف درمراحل مختلف تولید و تهیه انها می شوند . تا چند دهد گذشته وجود قارچها در مواد غذا ی معمولا به عنوان یک مشکل حسی _ چشایی تلقی می شد و کمتر به عنوان یک مشکل مهم بهداشتی مورد توجه قرار می گرفت .

در سال 1960 وجود متابولیتهای سمی قارچها در غذای بوقلمون باعث بروز مسمومیت و تلفات بسیار بالا در این پرنده شد ، بدنبال این واقعه موارد دیگری از مسمومیت ناشی از متابولیتهای سمی قارچها در انسان و حیوانات مشاهده گردید وباعث باز شدن مبحث جدیدی به نام مایکو توکسینها در بهداشت مواد غذایی شد . اکنون به خوبی مشخص گردیده است که سموم قارچی مسبب همه گیریهای بزرگی

در انسان و حیوانات در سالها گذشته بوده است ، از بارزترین انها به مسمومیت ناشی از سم ارگونیسم که موجب مرگ صدها هزار نفر از مردم اروپا در قرون گذشته گردید . مسمومیت ΑΤΑ که موجب مرگ حداقل صد هزار نفر در کشور شوروی در بین سال های 1942 و 1948 شد و مسمو میت ناشی از افلا توکسین که باعث مرگ صد هزار بوقلمون در سال 1960 و احتما لا مرگ بسیاری از انسان ها گردیده است ، می توان اشاره کرد .

از طرف دیگر قارچها به عنوان عوامل مهم فساد مواد غذایی مطرح می باشند ، که به دلیل ترشح انزیمهای متفا وت ( پروتئاز و لیپاز و .. .) قادرند اغلب ترکیبات موجود در مواد غذا یی را تجزیه نموده و در نتیجه باعث تغییر رنگ ، طعم و مزه مواد غذا یی شوند که از جمله نشانهای فساد درمواد غذا یی محسوب می گردند .

از جنبه دیگر مواد غذایی به عنوان حامل برخی از قارچهای بیماریزاز به انسان نیزمی توانند محسوب شوند ، بخصوص در بین عوامل قارچی می توان به قارچها یی که عفونتهای احشایی ایجاد می کنند مانند کاندیدا و هیستو پلاسما اشاره کرد ، این قارچ ها را میتوان در خاک ، مواد غذا یی و بر روی مواد الی در حال تخریب یافت .

قارچا در موا د غذایی نسبتا خشک با اب فعال پایین ، مواد غذا یی اسیدی ، نمکی و مواد غذا یی که در سرما نگهداری می شوند بخوبی رشد می کنند و موجب بروز اختلالا ت ذکر شده در ماده غذایی و مصرف کننده می شوند ، پنیر از جمله مواد غذا ی است که شرایط مناسب برای رشد قارچها را دارا است .

اثر دارویی گیاهان و عصاره های انها از دیر باز مورد تو جه بشر بوده است ، در سالهای اخیر بیشتر مطالعات بر وری اثرات ضد میکروبی ترکیبات مختلف گیاهان معطوف گردیده است و بر حسب منطقه جغرافیایی و نوع فلور گیاهی مناطق جغرا فیا یی مختلف این مطلاعات بر روی گونه های متفا وتی از گیاهان صورت می پذیرد .

اغلب مطالعات انجام شده در محیطهای کشت ازمایشگاهی صورت گرفته است و اثرات قابل قبول ضد میکروبی از ترکیبات گیاهان مشاهده شده است ولی اثرات ترکیبات گیاهی در محیط غذا و بخصوص مواد غذا یی صنعتی کمتر مورد ارزیابی قرار گرفته است . اثر ضد قارچی گیاه سیر نیز یر روی گونه های مختلف قارچ اسپر ﮋیلوس مورد مطالعه قرا گرفته است و مشخص گردیده است که عصا ر های مختلف این گیاه تاثیر ضد قارچی مطلوبی بر روی این گونه داشته است .

بر همین اساس مطالعه حاضر طراحی شد تا اثر ضد قارچی روغنهای فرار گیاهان اویشن ، نعناع ، پونه ، و زیره سیاه و ترخان را در پنیر های سفید صنعتی بررسی و امکان استفاده از انها را به عنوان یک نگهدارند ه طبیعی مورد توجه قرار داد .

مواد وروشها

روش تهیه پنیر :

پنیر سفید مورد استفاده در این مطالعه در کارخانه پنیر شاهد شهر کرد تولید گردید ، میزان اب نمک مورد استفاده برا نگهداری پنیر 12 درصد بود ، پس از تولید پنیر جمعیت اولیه قارچی ان مورد شمارش قرار گر فت و به عنوان مبنای جمعیت مورد مطالعه در شا هدها و تیمار ها در نظر گرفته شد .

روش استخراج روغنهای فرار :

روغنهای فرار گیاهی مورد مطالعه در ﭙﮋو هشکده گیاهان دارویی جهاد دانشگاهی ، به روش تقطیر با بخار اب در دستگاه کلو نجر تهیه گردید برای این منظور برگ گیاهان مورد نظر ابتدا در سایه خشک شد و سپس در دستگاه تقطیر با استفاده از بخار اب روغنهای فرار گیاهان استخراج گردید سپس این روغنها در شیش های تیره و سترون تا زمان مصرف در دمای 4 درجه سانتی گراد نگهداری شدند .

روش تیمار نمونه های پنیر با روغنهای فرار گیاهی ابتدا جمعیت اولیه قارچی موجود در پنیر مورد ازمون به روش تهیه رقت وکشت بر روی محیط اگار سیب زمینی مورد شمارش قرار گرفت و به عنوان مبنای جمعیت مورد مطالعه در نظر گرفته شد .

برای ارزیابی اثر روغنهای فرار مورد مطالعه ، دو غلظت 3/0 و 4/0 درصد وزنی از این روغنها مورد استفاده قرار گرفت ، بر اساس مطالعات قبلی ، در این دو غلظت علاو ه بر طعم مناسب در پنیر و ﻴﮋگی ضد باکتر یایی مناسبی نیز از این روغنها مشاهده شده است . بر این اساس برای هر سطح لظتی از روغنهای فرار 30 بسته پنیر 100 گرمی درنظر گرفته شد و غلظت مورد نظر در انها ایجاد گردید به نحوی ابتدا روغنهای فرار در سطح پنیر ریخته شد و پس از درب بندی پنیر در بسته پلاستیکی بخوبی مالش داده شد تا روغن فرار نسبتا به طور یکنواخت درتما می نقاط پخش گردد ، در کنار بسته ای تیمار 30 بسته پنیر نیز به عنوان شاهد در نظر گرفته شد که فاقد روغنهای فرار بودند . به دلیل این که قارچها اجرام هوازی می باشند بسته های پنیر به طور کامل درزبندی نشدند و یک گونه انها باز گذاشته شد . بسته های پنیر برای مدت دو هفته در سرد خا نه 12 در جه سانتی گراد نگهداری شدند و در زمانهای 72 ، 168 ، 336 ساعت ، 10 بسته پنیر از هر غلظت روغنها و 10 بسته از پنیر های شاهد از سرد خانه خارج گردید و پس از تهیه رقت و کشت بر روی محیط اگار سیب زمینی (Merck ) و گرمخانه گذاری پلیتها در دمای 22 درجه سانتی گراد جمیعت قارچ در بسته های تیمار و شاهد مورد شمارش قرار گرفت .

تجزیه و تحلیل اماری :

نتایج بدست امده از شمارش قارچها در زمانهای مختلف در تیمار ها و شاهد ها ، توسط نرم افزار اماری sigma stat و ازمون ا نا لیز واریانس (ΑNOVΑ ) مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت .

نتایج و بحث ها :

نتایج بدست امده از این مطاله نشان می دهند که روغنهای فرار گیاهان مورد مطالعه دارای اثرات ضد قارچی مطلوبی می باشند ، بطوری که در پنیر های شاهد تعداد جمعیت قارچ در طی مدت نگهداری رو به افزایش می گذارد و پس از دو هفته به مدت 104 در هر گرم افزایش یافت و لی جمعیت قارچ در پنیر های حاوی روغنهای فرار گیاهان مورد مطالعه پس از گذشت دو هفته از حد استاندارد (102 در هر گرم ) تجاوز نکرد .

مطالعات دیگری نیز تاثیر ضد میکروبی عصار های گیاهی را نشان داده است ، در افریقای جنوبی تاثیر گیاهان ترخان و مریم گلی بر روی 41 گونه باکتری و مخمر مورد بررسی قرا گرفت و مشخص شد که ترخان و مریم گلی خواص ضد میکروبی مشابه دارند و عصاره این گیاهان می تواند به عنوان نگهدارنده در غذا مورد استفاده قرا ر گیرند .

در مطالعه دیگری تاثیر عصاره های بدست امده از 63 گیاه سنتی در کشور اتیوپی بر روی شش گونه باکتری و قارچ کاندیدا البیکنس مورد بررسی قرار گرفت و همه عصاره ها اثرات ضد قارچی بر علیه کاندیدا از خو د نشان دادند .

در بررسی دیگری اثر ضد قارچی عصاره ابی 10 گیاه علیه قارچهای میکروسپورم کنیس و تریکو فیتون روبروم به اثبات رسید .

تاثیر ضد قرچی روغنهای گیاهی مورد استفاه در این مطلاعه بسته به نوع و میزان غلظت انها متفاوت بود ، بطوری که روغنهای فرار کیاهان اویشن و ترخان بیشترین اثرات ضد قارچی را بروز دادند و در غلظتهای 3/0 و 4/0 درصد نه تنها از رشد قارچ در پنیر ممانعت نمو دند بلکه ، موجب کاهش جمیعت قارچ در این فراورده نیز شدند ، از مون انا لیز واریانس داده ها نیز نشانگر اختلا ف معنا دلر بین جمعیت قارچی در پنیر های شاهد و پنیر های حاوی روغنهای فرار گیاهان اویشن و ترخان بود .

در کشور اسپانیا اثر گیاه اویشن بر روی قارچهای اسپر ﮋیلوس پارا زیتیکوس و فلاوس مورد بررسی قرار گرفت ، نتا یج نشانگر این بود که علی رغم اینکه این گیاه تا اندازه ای رشد این قارچها را تحریک می کند ولی ترشح افلا تو کسین را بطور معنی داری کاهش می دهد .

روغن فرار گیاه زیره سیاه در غلظت 4/0 درصد نیز پس از اویشن و ترخان قرار داشت به نحوی که پس از گذشت دو هفته کا ملا از رشد قارچها ممانعت بعمل اورد و ازمون اماری اختلاف را با شاهد در این غلظت معنی دار دانست (05/0 > Ρ ) ولی در غلظت 3/0 درصد قارچها رشد اندکی در پنیر داشتند ، در ازمون اماری اختلاف مشاهده شده بین غلظت 3/0 درصد روغنهای فرار گیاه زیره با گروه شاهد معنی دار نبود (50/0 <Ρ ) .

روغنهای فرار گیاهان نعنا ء و پونه اثر ضد قارچی یکسانی را در پنیر سفید نشان دادند ، و به طوری که در دو غلظت روغنهای روغنهای فرار رشد اندکی در جمیعت قارچ مشاهده شده ولی پس از دو هفته جمیعت قارچ موجود در پنیر های از حد استاندارد تجاوز نکرد .ازمون اماری نیز اختلاف معناداری در جمعیت قارچی در پنیر های شاهد و پنیره ای حاوی روغنهای فرار گیاهان پونه و نعناع نشان نداد (05/ 0 < Ρ ) در یک مطالعه اثر مهار کننده رشد روغنهای فرار گیاه نعناع بر روی قارچ اسپر ﮋیلوس فلا ووس در ذرت مورد بررسی قرار گرفته است ، نتایج این بررسی نشان داد که روغنهای فرار گیاه دارچین بیشترین اثر ضد قارچی را دارا می باشد .

بر اساس نتایج این مطالعه روغنهای فرار گیا هان اویشن ، ترخان ، زیره سیاه ، نعناع و پونه دارای اثرات ضد قارچی می باشند و اثر انها بر روی جمعیت قارچی موجود در پنیر هی سفید صنعتی بسیار مطلوب می باشد ، به نحوی که در طی مدت دو هفته جمعیت قارچ مو جود در پنیر های حاوی روغنهای فرار گیاهان مورد مطالعه با وجود این مه در شرایط هوازی قرار گرفته بودند از حد استاندارد تجاوز نکردند ، ولی ذر پنیر های شاهد که فاقد روغنهای فرار بودند پس از دو هفته جمعیت قارچ 3 Log افزایش یافت . در بین روغنهای فرار مورد ازمون ، روغنهای فرار اویشن و ترخان اثر ضد قارچی قویتری از خود نشان دا د ند و به طور کامل از رشد قارچها در پنیر ممانعت نمودند ولی سایر روغنهای فرار روند رشد قارچها را کند نمود ه ولی پس از دو هفته جمیعت قارچ در پنیر ها از 102 در هر گرم که حد استاندارد قارچ در پنیر های صنعتی در نظر گرفته شده است تجاوز نکرد . با توجه به نتایج بدست امده از این مطالعه و بررسیهای سایر ﭙﮋو هشگران اثر ضد قارچی ترکیبهای مختلف گیاهان و به خصوص روغنهای فرار انها هم در محیط کشت ازمایشگاهی و هم در محیط غذا بسیار قابل توجه بوده و می توان از اینگونه ترکیبها به عنوان یک نگهدارنده طبیعی در مواد غذایی که مستعد به فساد توسط قارچها می باشند استفاده نمود ، در مورد برخی از این روغنها به دلیل این که طعم مناسبی در فراورده ایجاد می کنن باعث بهبود عم و بو در این گونه مواد غذایی می شوند که خود قدمی در ایجاد تنوع در تولید اینگونه فراورده ها می باشد .


نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 17:53 | لینک  | 

عطرها

 

به طور كلي در تعريف عطر ميتوان گفت كه عطر مجموعه اي از مواد خوشبو كننده بعلاوه يك حلال مناسب است اجزاي اصلي يك عطر را 1- حلال يا حامل 2- مواد تثبيت كننده 3- عناصر خوشبو تشكيل ميدهند .
حاملها يا حلال :از حلالهاي جديد و پركار امروزي براي نگهداري مواد معطر مخلوط اتيل الكل بسيار خالص به همراه مقدار كم يا زياد آب است . ميزان آب بر طبق انحلال پذيري روغنهاي مورد استفاده تعيين ميشود . حلال مذكور بدليل فراريت بالايي كه دارد پخش بويي را كه حمل ميكند آسان ميسازد و ضمن آنكه تاثير سوئي هم بر پوست و همچنين واكنش خاصي با مواد حل شونده ندارد . اما قبل از هر چيز بايد بوي الكل از بين برود كه براي اينكار از مواد برطرف كننده بو يا پيش تثبيت كننده استفاده ميشود از موادي كه چنين كاري را انجام ميدهند ميتوان به صمغ بنزويين و يا ديگر تثبيت كننده هاي رزيني اشاره كرد كه اين مواد به الكل اضافه ميشوند و بعد از مدت يك يا دو هفته الكل تقريبا بي بو بدست مي آيد ، بوي خام طبيعي آن با رزين خنثي ميشود .
تثبيت كننده ها : به طور كلي در يك محلول حاوي مواد معطر و فرار ، جزئي كه فراريت
بالاتري دارد اول تبخير ميشود ، و از آنجايي كه مجموعه مواد مختلف ايجاد بوي معطر ميكنند بايد بر اين اشكال غلبه كرد براي همين از يك تثبيت كننده استفاده ميكنند ، ماده ايكه فراريت پايين تر از روغنهاي عطري دارند و سرعت تبخير اجزاي تشكيل دهنده و معطر را كند و يكسان ميكنند .
از انواع تثبيت كننده ها ميتوان به 1- ترشحات حيواني نظير مشك و عنبر و ... 2- محصولات رزيني كه بر اثر آسيب ديدگي و يا بطور طبيعي از گياهان خاصي ترشح ميشوند مانند:بنزويين و صمغ يا ترپنها 3-روغنهاي اسانسي كه هم بوي خوش و هم نقطه جوش بالاتر از حد متعارف {285-290درجه سلسيوس}دارند مانند مرموك و صندل و ....4-مواد تثبيت كننده سنتزي : برخي از استرهاي نسبتا بي بو با نقطه جوش بالا مانند گيسريل دي استات نقطه جوش 259درجه سلسيوس و اتيل فتالات با نقطه جوش 295 درجه بنزيل بنزوات با نقطه جوش 323 درجه سلسيوس و همچنين مواد كه بوي خاصي دارند و پس از اضافه شدن به مجموعه مواد معطر بوي خود را منتقل ميكنند مانند : آميل بنزوات ، استوفنون، استرهاي الكلي سيناميك ، استر هاي اسيدي سيناميك و....
در ادامه مبحث عطرها اين بار به بررسي مواد خوشبوي موجود در عطر مي پردازيم : به طور كلي مواد خوشبوي موجود در عطرها به موارد زير تقسيم ميشوند : 1- روغن اسانسي 2- مواد مستقل 3- مواد شيميايي سنتزي يا نيم سنتزي

روغنهاي اسانسي :در حقيقت از نوع روغنهاي خوشبوي فرار با منشاء گياهي هستند . البته بايد ميان روغنهاي بدست آمده از عطرگيري با روغنهاي جاذب يا استخراج توسط حلال و روغنهاي اسانسي بازيابي شده توسط تقطير تفاوت قائل شد . در روغنهاي حاصل از تقطير ممكن است اجزاي سازنده غير فرار و اجزايي كه بدليل تقطير از بين رفته اند را نداشته باشد ، به طور كلي ميشود گفت در عمل تقطير ما قسمتي از مواد مورد نياز مان را از دست ميدهيم بعنوان مثال : گل محمدي كه فنيل الكل در بخش آبي محصول تقطير از بين ميرود و يا عصاره بهار نارنج كه روغن تقطير شده بخش بسيار كوچكي از متيل آنترانيلات است در حالي كه روغن استخراج شده ممكن است حدود يك ششم اين جزء سازنده را داشته باشد . روغنهاي اسانسي در اصل در آب نامحلول و در حلالهاي آبي محلول هستند ، همانطور كه در مورد گلاب و عصاره بهار نارنج ديده ميشود مقدار كافي روغن ممكن است در آب حل شود و بوي تندي به محلول بدهند . اين روغنهاي به قدر كافي فرار هستند كه در بيشتر مواد هنگام تقطير تغيير نميكنند و همچنين با بخار آب فرار هستند و رنگشان از بي رنگ تا زرد يا قهوه اي است يك روغن اسانسي معمولا مخلوطي از تركيبات است . تركيباتي را كه در روغنهاي اسانسي بوجود ميآيند ميتوان بصورت زير دسته بندي كرد :

استرها : عمدتا بنزوييك ؛استيك ؛ سالسيليك ؛ و سيناميك اسيدها . الكلها : منتول و بورنئول و.. . آلدهيدها : بنزآلدهيد ؛ سينامالدهيد ؛ سيترال ، اسيدها : بنزوييك ؛ سيناميك ؛ ايزووالريك در حالت آزاد . فنولها: تيمول ؛ اوژنول ، كارواكرول . كتونها : كارون ؛ منتون؛ ايرون ؛كامفور و...لاكتونها: كومارين و.. ترپنها : كامفئين ؛ پينن ؛ ليمونن؛ سدرين ؛ فلاندرين وهيدروكربنها : سيمين ؛ استيرن ؛ فنيل اتيلن

در گياهان زنده روغنهاي اسانسي احتمالا در متابوليسم يا حفاظت در برابر دشمن دخالت دارند ، هر بخش از گياهان يا تمام بخشها ممكن است حاوي روغن باشند ، روغنهاي اسانسي در غنچه ها ؛ گلها ؛ برگها ؛ پوست ؛ ساقه ؛ ميوه ؛ تخمها ؛ چوب ؛ريشه ها و ساقه هاي زير زميني و در برخي از درختان در ترشح صمغ روغني يافت ميشود . روغنهاي فرار را ميتوان از گياهان با روشهاي گوناگوني بدست آورد كه عبارتند از : فشردن ؛ تقطير ؛ استخراج با حلالهاي فرار ؛ روغن هاي جاذب و خيساندن ، لازم به ذكر است كه استخراج با حلالهاي فرار يك روش جديد است كه ميتواند جايگزين روشهاي ديگر شود اما از تقطير گرانتر است ، بيشتر روغنها معمولا بوسيله تقطير با بخار آب بدست مي آيند . اما در برخي از روغنها دما اثر معكوسي دارد مثل روغن مركبات كه با فشردن پوست آنها روي اسفنج بدست ميآيند، روغني كه به اسفنج منتقل ميشود در مراحل بعدي با فشردن اسفنج جمع مي گردد . در برخي ازگلها بوسيله تقطير روغني بدست نمي آيد يا روغن آنها در اثر تقطير تخريب ميشود براي همين از روشهاي ديگري استفاده ميشود . از بين روشها ي ذكر شده به توضيح مختصر تقطير با بخار آب مي پردازيم .

تقطير با بخار آب: گلها و گياهان داراي برگ باريك داخل دستگاه تقطير ريخته ميشوند ، برگها وريشه هاي آبدار و ساقه هاي كوچكتر بايد به ذرات كوچكي تبديل شوند ؛ مواد خشك پودر ميشوند ؛ چوبها و ريشه هاي سفت به قطعات كوچكي خرد ميشوند ؛ انگور در حالت طبيعي به دستگاه خورانده ميشود چون گرماي تقطير به سرعت فشار كافي براي شكافتن پوسته بيروني آنها فراهم ميكند ، تقطير معمولا در فشار جو انجام ميشود مگر اينكه اجزاي روغن هيدروليز شوند در آن صورت بهتر است كه در خلا انجام شود ، در بيشتر موارد تقطير به روش سنتي انجام ميشود ، مانند گلاب گيري كه البته كارايي اين روشها پايين است و روغن با مواد ديگري همانند آكرولئين ؛ تري متيل آمين و مواد كرزوت آلوده ميشود . روش هم بدين صورت است كه از بشكه هاي روغن يا ديگهاي مسي مجهز به لوله هاي چگالنده هستند كه از ميان حمام آبي ميگذرند . مواد و آب به درون دستگاه تقطير ريخته ميشود و يك آتش مستقيم از موادي كه از تقطير پيش برجا مانده در زير دستگاه روشن ميشود .بدين ترتيب با عمل تقطير روغن گيري انجام ميشود

نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 17:51 | لینک  | 

عطر و اسانس گياهان

اسانس چيست؟

اسانس ها مايعاتي فرار، منعكس كننده و تركيباتي معطر و بي رنگ با منشأ ترپني و الكلي و ... مي باشند.

اسانس ها مخلوطي از مواد مختلف با تركيبات شيميايي بسيار متفاوت از يكديگر بوده كه باعث بوي خوش يا مزه در گياه مي باشد.

اسانس ها در بسياري از گياهان وجود داردند كه از مهمترين تيره هاي داراي اسانس مي توان به تيره هاي نعنائيان،  چتريان، كاج ، برگ بو، و بعضي از گياهان خانواده روزاسه و كاسني ... اشاره كرد.

 

 

 

 

اسانس ها در برخي بافت هاي گياهي مانند: مركز سلول يا در محل ذخيره اسانس زير پوشش كركي، غده هاي كوچك يا در فضاي ميان سلولي جمع مي شوند.

به عنوان مثال در گياهان خانوده نعنائيان اسانس ها در تارهاي ترشح كننده، در خانواده روزاسه به ويژه گل سرخ در گلبرگ ها، در تيره كاج در مجرا هاي ليزيژن و شيزوژن  و در تيره فلفل در سلول هاي پارانشيمي وجود دارند.                                                                 

خصوصيات اسانس ها

  • اين مواد،در دماي بالاتر از 50تا 60 درجه سانتي گراد ودر مجاورت هوا(در معرض نور) بسيار سريع اكسيدو پليمريزه شده و به رزين تبديل مي گردند و به همين دليل به نام روغن هاي فرار، روغن معطر، روغن هاي استري ... نا ميده مي شوند.

  • اسانس ها تركيباتي بي رنگ هستند و به علت گذشت زمان تيره مي گردند.

  • اسانس ها به دليل فرار بودن بايد در ظروف كاملا بسته نگهداري شوند.

  • اسانس ها در الكل محلول هستند و بوي و ويژگي هاي خود را به آن مي دهند و با آب  كمي  قابل  اختلاط مي باشند.

  • اين مواد قابل تقطير شدن هستند و مي توان به روش تقطير آن ها را استخراج نمود.

  • بو، و طعم اين مواد بي نهايت متفاوت است و اين به علت تركيبات و يژه در اين گياهان مي باشد. و داراي طعم هاي شيرين، تلخ، ملايم، گس و تند و سوزاننده مي باشند.

تفاوت روغن هاي معطر با روغن هاي معمولي

  • روغن هاي معطر فاقد تركيبات اسيد هاي چرب هستند در حالي كه روغن هاي ثابت در ساختمان خود حاوي استر هاي گلسرين و اسيد هاي چرب مي باشند.

  • بر خلاف روغن هاي معمولي بر روي كاغذ يا پارچه لكه بر جاي نمي گذارند.

  • روغن هاي معطر بر خلاف روغن هاي معمولي قابل تقطير مي باشند و در مجاورت هوا اكسيد مي شوند.

تاريخچه استفاده از اسانس ها

استفاده از عصاره، اسانس ها و مواد خوشبو كننده فرآوري شده از گياهان در زمان هاي بسيار دور براي حفظ سلامتي و تقويت جسماني و روحي رايج بوده است.

مصريان 4500 سال پيش از ميلاد از عصاره گياهان معطر مانند گل رز، برگ درخت سدر و موارد مشابه ديگر براي مصارف آرايشي و طبي و مناسك مذهبي و آئين ها استفاده مي كردند. اسناد به دست آمده نشان مي دهد كه مصريان 4 قرن پيش از ميلاد براي مو ميايي كردن فراعنه از اين اسانس ها استفاده مي كردند.

مومياگران بعد از خارج نمودن احشاء بدن، شكم مرده را از اسانس هاي سير، دارچين و مواد معطر ديگر پر مي كردند.

در كشور چين استفاده از گياهان دارويي و مواد طبيعي قدمت چند هزار ساله داردو از مواد روغني در گياه درماني و مراسم مذهبي و سنتي استفاده مي كردند.

در هند باستان، گيا هان معطر و خوشبو در زندگي روزمره و مراسم مذهبي بخصوص از عطر گل هاي رز و ياسمن و بخور صندل در معابد و مكان هاي مقدس استفاده مي كردند.

در يونان و روم قديم اين روغن ها براي معطر ساختن بدن و تسكين درد و مساژ درماني و حمام درماني استفاده مي شده است.

در ايران باستان علاوه بر موارد گفته شده در همه اين تمدن ها ، انواع مواد معطر در مراسم آئيني مذهبي در مساجد امامزاده ها و ... استفاده مي كردند.

گلاب گيري از گل سرخ از دير باز در تمدن ايراني جاي دارد. از گلاب در مصارف خانگي ، لوازم آرايشي و بهداشتي، نيز استفاده مي شده است.

در طب سنتي ايران اسانس نعنا، بيد مشك، زيره و ... كاربرد هاي زيادي در درمان بيماري ها به ويژه درمان بيماري هاي معده و بسياري موارد ديگر داشته است.

چگونگي تهيه اسانس ها از گياهان

 به طور معمول مواد روغني فرار از اندام هاي مختلف گياه مانند گل، جوانه، ميوه، برگ، بذرو غيره استخراج مي گردد.

استخراج اين مواد از گياه به روش هاي زير صورت مي گيرد:

1- فشردن گياه( بخش برون بر و لايه بيروني پوست مركبات به ويژه در تيره روزاسه مركباتي مانند تمشك، توت فرنگي، سيب و ...)

2- استفاده از حلالهامانند الكل

3- تقطير با آب و و بخار آب ( جوشاندن) مانند گلاب گيري

4- استفاده از روغن هاي جاذب

در كميت و كيفيت اسانس استخراج شده عوامل مختلفي مانند : زمان برداشت محصول، نحوه جمع آوري، طريقه خشك كردن و بسته بندي و نگهداري مؤثر مي باشد.

نكاتي كه در حين استخراج اسانس ها بايد رعايت گردد:

1- براي بدست آوردن حداكثر مقدار اسانس از يك گياه كه اسانس از اندام هاي مختلف به جزء گل گرفته مي شود بايد گياه را حتما قبل از گل دادن چيد. زيرا در اين زمان گياه حداكثر اسانس خود را داراست و بعد از گل دادن حدود 70 درصد اسانس خود را از دست مي دهد.

2- از گيا هاني كه براي پرورش آنها از موادشيميايي استفاده نشده است اسانس استخراج گردد . تا در اسانس مواد شيميايي و راديو اكتيو وجود نداشته باشد.

3- اكثر اسانس ها بعداز دوبار تقطير شدن، قابليت بي رنگ شدن را دارند؛ البته اسانس بابونه يك استثناء مي باشد و رنگ آبي دارد.

طبقه بندي اسانس ها

1- اسانس هاي طبيعي :

فرآورده هايي هستند كه از مواد خام گياهي با يكي از روش هاي استخراج( تقطير، فشردن و استخراج با حلال)بدست مي آيند.

2- اسانس هاي شبه به طبيعي :

فرآورده هاي هستند كه از تركيب مواد اوليه معطر به وجود مي آيند و از نظر بو شبيه اسانس هاي طبيعي مي باشند.

3- اسانس هاي مصنوعي:

فرآورده هايي هستند كه به طور تجاري از مواد شيميايي آلي شبيه اسانس هاي طبيعي تهيه مي گردند و بويي شبيه اسانس هاي طبيعي دارند.

كاربرد اسانس ها

اسانس ها به دليل معطر بودن و داشتن طعم هاي مشخص و مختلف در صنايع غذايي، عطر سازي و لوازم آرايشي، داروسازي و به طور كلي در صنايعي كه محصولات معطر و يا داراي طعم خاص توليد مي كنند مورد مصرف قرار مي گيرند.

  • كاربرد در داروساز ي و پزشكي

اسانس ها در فرآورده هاي دارويي مختلف مانند شربت، كرم، پمادو لوسيون به كار مي روند. و يكي از اشكال مصرف عمده اين مواد به صورت بخور مي باشد.  

  • كاربرد در صنعت

از اسانس ها در صنايعي هم چون :

  • تهيه حشره كش ها

  • تهيه آدامس هاي معطر

  • در صنعت صابون سازي

  • تهيه خمير دندان و لوازم آرايشي و بهداشتي

  •  عطر سازي

  • فراورده هاي خوراكي

و بسياري موارد ديگر استفاده مي گرد.  

عمده كاربرد اسانس ها در علم آرو ماتراپي ( عطر درماني ) مي باشد. قبل تو ضيح اين علم توضيح در بار ه عطر در اينجا ذكر مي گردد.

عطر مخلوطي از روغن هاي فرار، تركيبات معطر شيميايي ، ثابت كننده ها والكل مي باشد. روغن هاي فرار به يكي از 4 روش گفته شده( بسته به نوع اسانس و اندام گياهي ) از گل ها  و گياهان و علف ها استخراج مي شود. بعد از استخراج اسانس، مواد شيميايي معطر به اين تركيبات ا فزوده مي شود و در نهايت از ثابت كننده ها كه وظيفه پيوند دادن و متصل كردن عطرهاي گوناگون رابه عهده دارند مانند الكل افزوده مي شود و با تركيب اين مواد عطر حاصل مي گردد. بنابراين اصلي ترين منبع عطر سازي استفاده از تركيبات گياهي مي باشد. گياهان از اين تركيبات( مواد معطر) براي محافظت خود از حيوانات گياه خوار و همچنين جذب حشرات گرده افشان استفاده مي كنند.

در بين اندام هاي گياهي براي استخراج اسانس ها براي صنايع عطر سازي از اندام هاي همچون : گل، برگ، ريشه و ساقه زيرزميني، دانه، ميوه و ... استفاده مي گردد كه در بين اين ها بزرگترين منبع براي عطر سازي گل مي باشد كه شامل گل هاي سرخ، مريم، ميخك، ياس و ... مي باشند.

  • آرو ماتراپي ؛ عطر درماني

آرو ماتراپي يا عطر درماني  استفاده از روغن هاي معطر بدست آمده از گياهان در در مان بيماري هاي جسمي و روحي ( معالجه عمومي ) مي باشد كه در سلامتي بدن و حفظ تعادل بدن و آرامش بخشي به انسان كاربرد دارد.

اين روش براي درمان عوارض ناشي از عفونت ها و بيماري هاي پوستي و ... استفاده مي گردد.

  • چگونگي تأ ثير رايحه درماني

تركيبات معطر حاصله از گياهان، گير ندهاي عصبي حس بويايي را تحريك مي كنند. پيام هاي در يافت شده توسط اين گيرنده ها ( همان بوي خوش) به قسمت ليمبيك در مغز مي رسد. اين قسمت از مغز با ساير سيستم هاي مغز كه مربوط به حافظه، تنفس، گردش خون و غدد درون ريز ( غدد تر شح كننده هورمون) هستند در ارتباط مي باشد. در نتيجه اين پيغام ها به اين مناطق رسيده و در آن ها كد بندي شده و در حافظه مر بوط به بو در مغز ذخيره مي شود.

سيستم ليمبيك مغز كنترل كننده احساسات و خلق و خو نيز مي باشد و در نهايت اين پيغام هاي در يافت شده توسط مغز، بر جسم و روح انسان تأثير گذاشته و باعث كاهش استرس، اضطراب و مشكلات روحي و رواني، رفع دردهاي عضلاني و روماتيسمي، بر طرف كردن اختلات گوارشي و بسياري از بيماري هاي جسماني و روحي مي گردد.

  • تاريخچه آرو ماتراپي

استفاده از رايحه درماني به 5 تا 6 هزار سال پيش بر مي گردد و يكي از قديمي ترين روش ها براي درمان امراض جسمي و روحي به شمار رفته است.

استفاده از اين روش در بسياري از تمدن هاي باستاني همچون چين، مصر، يونان، و هند رواج داشته است. مثلا در قرن ها پيش در طب آيوورودا ( سيستم طبابت هند قديم) گياهان خشك و تازه براي ماساژ آروماتيك به عنوان جنبه مهمي از درمان مورد استفاده قرار مي گرفته اند.

در قرن 17 و شيوع طاعون، از اسانس ها براي ضد عفوني كردن ومقاومت در برابر طاعون استفاده مي كردند.

رنه موريس گا تفوس شيميدان فرانسوي از آروماتراپي براي درمان بسياري از بيماري ها استفاده مي كرد. او زماني كه دستش را كه به شدت سوخته بود را در كوزه حاوي اسانس اسطو خو دوس فرو برد، شاهد بهبود سريع زخم هاي خود بود. به دنبال اين يافته او وقت خود را صرف آناليز خواص شيميايي اسانس هاي فرار كرد. و ارزش درماني آن ها را در سوختگي هاي پوستي و عفوني ثابت كرد و در نهايت با درمان سربازان بسياري در جنگ جهاني اول وي در سال 1936، اصطلاح آروماتراپي را ابداع كرد.

آروماتراپي از دو كلمه، آروما به معني رايحه و بوي خوشايند و تراپي يعني درمان مي باشد.

تنوع آب و هوايي و پوشش گياهي، در ايران باعث شده كه در، در مان بيماري ها از گذشته هاي دور از گياهان معطر استفاده شود. هر چند كه علم آرو ماتراپي به معناي علم پايه اي آن در ايران جاي گاهي نداشت اما توليد اسانس ها و استفاده از آن ها در طب سنتي رواج داشته است.  از بقراط پدر علم پزشكي و همچنين ابوعلي سينا فيلسوف و طبيب ايراني در اين زمينه ياد مي گردد. به طوريكه بقراط حمام با مواد خوشبو و مالش با مواد معطر را توصيه كرده و همچنين او از مواد ضدعفوني كننده آروماتيك براي رهايي آتن از طاعون استفاده كرده است.

اعتقاد بر اين است كه ابو علي سينا استفاده از روغن هاي معطر، براي درمان امراض را توصيه و اين روش را مجددا احيا كرده است.

سر انجام در سال 1990 خانم مار گارت ماري آروماتراپي را به عنوان درمان گسترش داد.

  • اثرات اسانس ها

باورود اسانس از طرق مختلف به بدن و به ويژه از طريق جذب پوستي و استنشاق از راه بيني،اين مواد با آزاد سازي اندروفين و انكفالين كه تركيبات پروتئيني توليد شده در پايانه هاي عصبي مي باشند(مورفين هاي داخلي بدن)، آستانه تحريك درد را در بدن افزيش داده و باعث تسكين درد و آرامش جسمي و رواني مي گردند.

به طور كلي اثرات اين اسانس ها شامل :

  • استرها : رفع التهاب ضد انگل آرامش بخش مسكن

  • ترپنها: رفع التهاب ضد آلرژي- ضد عفوني كننده- خلط آور

  • آلدئيدها: رفع التهاب- ضد روماتيسم- گشاد كننده عروق- آرامش بخش

  • كتون ها: نرم كننده بر طرف كننده ضايعات پوستي و تبخال

  • اكسيد ها: خلط آور- ضد انگل ضد احتقان- ضد عفوني كننده

  • فنل ها : ضد باكتري ضد ويروس- ضد انگل ضد قارچ

  • الكل ها: ميكروب كش

و اما اثراتي كه از طريق رايحه درماني به ويژه از طريق ماساژ درماني در بدن حاصل مي گردد شامل :

1- از بين رفتن سموم ساخته شده در عضلات و كاهش گرفتگي

2- تحريك مستقيم غدد لنفاوي و كمك به گردش خون و انتقال اكسيژن و نيتروژن به اعضاي بدن

3- تسكين مستقيم سيستم عصبي و دست يافتن فرد به احساس آرامش ( درمان باليني )

4- كاهش استرس و اضطراب و افزايش قدرت دفاعي بدن

5- تأثير بر روي غدد، درون ريز و غدد مخاطي ، كمك به ساخته شدن هورمون و حفظ شرايط متعادل بدن

در پايان اين مطلب نكاتي چند در مورد استفاده از اين اسانس ها حائز اهميت مي باشد از جمله اين نكات:

  • اسانس هاي روغني اغلب براي مصرف به صورت بخور و ماساژ به كار مي روند و مصرف خوراكي ندارند. محدودي از اسانس ها  مانندگلاب و اسانس هاي به كار برده شده در دارو هاي خوراكي و انواع آب ميوه هاي صنعتي مصرف خوراكي دارند .

  • استفاده از اسانس هاي غير خوراكي به عنوان خوراكي با عث مسموميت شديدو صدمه به كبد و كليه مي گردد.

برخي از تركيبات اسانس ها داراي سميت بالايي مي باشند به عنوان مثال مصرف گياه مفيد آويشن بيشتر از حد معمول آن ( 20 گرم در يكبار) به علت و جود تيمول عوارضي از قبيل تورم زبان، بزرگ شدن غدد تيروئيد و سرگيجه و بسياري عوارض ديگر را به همرام دارد.


نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 17:50 | لینک  | 

بعصاره گیر سوکسله دستگاه آزمایشگاهی است که در سال 1879 توسط فرانتس فون سوکسلت (Franz von Soxhlet) اختراع شد. این روش در اصل برای استخراج چربی از مواد جامد طراحی شده بود. با این حال، کاربرد سوکسله به استخراج لیپیدها محدود نشده است. نمونه در مخزن سوکسله (Soxhlet Thimble) ریخته می شود، و یک حلال مورد نظر در بالن ریخته می شود که در اثر حرارت حلال بخار شده و روی نمونه ریخته می شود این چرخه وقتی که مخزن سوکسله پر شد از طریق سیفون نازک شیشه ای دوباره به بالن بر می گردد و به این ترتیب این چرخه انجام می شود.


قسمتهای مختلف سوکسله:

1: Stirrer bar/anti-bumping granules

2: Still pot (extraction pot) – still pot should not be overfilled and the volume of solvent in the still pot should be 3 to 4 times the volume of the soxhlet chamber.

3: Distillation path

4: Soxhlet Thimble

5: Extraction solid (residue solid)

6: Syphon arm inlet

7: Syphon arm outlet

8: Expansion adapter

9: Condenser

10: Cooling water in

11: Cooling water out

برای روشن شدن این نوشته به مثال زیر توجه کنید که از سایت دیگری برداشت شده است

 

استخراج مداوم به وسیله سوکسله

تئوری آزمایش:

اكثر دانه هاي روغني حاوي 12 تا 65 درصد روغن ميباشند و با توجه به درصد روغن يكي از دو روش استخراج: 1- استخراج بوسيله پرس و يا 2- استخراج به وسيله حلال و يا از هر دو روش استفاده مي شود. به اين ترتيب كه براي دانه هايي كه درصد روغن آنها تا حدود 20 درصد باشد فقط از روش استخراج با حلال استفاده مي شود در حاليكه براي دانه هاي پر روغن توسط پرس و سپس استخراج توسط حلال پيشنهاد ميشود.

مكانيزم فرايند استخراج روغن در حقيقت همان فرايند (Leaching) يا استخراج از درون جامد با مايع (حلال) مي باشد و بر اين اساس استوار است كه روغن تا زماني كه حلاليت حلال كه معمولا نرمال هگزان مي باشد به حد اشباع نرسيده باشد در آن حل شده و از خلل و فرج دانه هاي روغني خارج مي شود و زمانيكه حلاليت در هگزان به حد اشباع رسيد يك تعادل بين مايع خارج (ميسلا) و مايع داخل جامد (روغن و ميسلا) برقرار شده و به ميزاني كه مولكول روغن از دانه روغني پولك شده خارج مي شود به همان تعداد مولكول روغني وارد فاز جامد مي شود. دو روش كلي 1ـ غوطه وري كامل (Immersion) ، 2ـ تماس مداوم يا غوطه وري ناقص (Percolation) براي استخراج روغن استفاده مي شود. عواملي از قبيل درجه حرارت، مدت زمان استخراج ، ميزان حلال ، ميزان رطوبت دانه، شكل هندسي و اندازه ذرات پولك شده بر فرآيند استخراج تاثير مي گذارند

وسایل مورد نیاز: کاغذ صافی . ترازو . سوکسله . فلاسک . مبرد . سه پایه . چراغ بنسن و شیلنگ و توری سیمی و گیره


 تعیین مقدار روغن در نمونه: 5 گرم نمونه را داخل کاغذ صافی وزن کرده و کاغذ صافی را تا میکنیم و داخل کارتوش قرار می دهیم. سپس دستگاه سوکسله را بسته و جریان آب را برقرار می نماییم . در قسمت استخراج کننده دستگاه آنقدر حلال می ریزیم تا یک بار عمل تخلیه از استخراج کننده انجام شود. سپس زیر دستگاه را روشن کرده و به مدت 3 ساعت آنرا حرارت میدهیم. بعد از اتمام این زمان کاغذ صافی را خارج کرده و داخل آون خشک میکنیم. سپس از فرمول زیر، درصد روغن را محاسبه می نماییم.

M2= وزن نمونه + کاغذ صافی در انتهای کار

M1= وزن نمونه + کاغذ صافی در ابتدای کار

درصد روغن= M2-M1/M1*100


نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 17:46 | لینک  | 

تاریخچه بارکد
در سال 1932 گروهی از فارغ التحصیلان مدرسه مدیریت بازرگانی دانشگاه هاروارد به سرپرستی Wallace Flint کار بر روی پروژه جاه طلبانه ای را شروع کردند که سرآغازی بر استاندارد بارکد و سیستمهای مربوط به آن گردید. این پروژه به مشتریان پیشنهاد می کرد تا کالای مورد نظرشان را با برداشتن کارتهای سوراخ شده ای مرتبط به آن کالا از درون کاتالوگ انتخاب کنند. این کارتهای سوراخ شده سپس به کارمندی داده میشد تا برای خواندن، آنرا درون دستگاه "کارت ریدر" Card Reader قرار دهد. در مرحله بعد سیستم بصورت اتومات کالای مربوطه را از انبار مستقیماً به باجه خروجی فروشگاه میفرستاد تا خریدار پس از پرداخت پول، کالا را دریافت کند. در مراحل بعدی با گسترش سیستم، نحوه دریافت وجه، تحویل کالا و رسید به مشتری و ... پیشرفت کرده و به مرحله ای رسیدند که اکنون توسط دستگاه های "بارکد ریدر" Barcode Reader به راحتی عمل تحویل کالا و سپس پرداخت وجه صورت میپذیرد و همچنین هیچ کالایی را نمی توان بدون کم کردن از موجودی انبار فروشگاه از آن خارج کرد، لذا جلوی سرقت کالا تا اندازه زیادی گرفته می شود.
بارکدهای مدرن امروزی از سال 1948 توسعه یافتند. برنارد سیلور، از فارغ التحصیلان موسسه ی تکنولوژی درکسل در فیلادلفیا (Drexel Institute of Technology in Philadelphia) بطور اتفاقی شنید که رییس یک فروشگاه زنجیره ای مواد غذاییمحلی از یکی از روسای دانشگاه میخواهد تا متعهد شود که سیستمی را ایجاد کند تا بطور اتومات اطلاعات کالا را در مرحله بازرسی و "چک اوت" Checkout بخواند. سیلور آنچه را شنیده بود به دوستش نورمن جوزف وودلند Norman Joseph Woodland گفت. نورمن بیست وهفت ساله فارغ التحصیل درکسل و معلم آنجا بود. نورمن شیفته این مشکل شد و شروع به کار روی این مسئله کرد.
اولین ایده ی نورمن استفاده از طرحهایی از جوهری مخصوص بود که زیر نور فرا بنفش بدرخشد. آندو دستگاهی را ساختند که که کار میکرد ولی مشکل این بود که جوهر آن ثبات لازم را نداشت و چاپ طرحواره روی کالا بسیار گران تمام میشد. وودلند معتقد بود که ایده اش جواب خواهد داد. او از محل سهام چند فروشگاه مقداری عایدی داشت، لذا کار تدریس را رها کرد و به آپارتمان پدربزرگش در فلوریدا رفت تا برای حل این مشکل فراغت بیشتری داشته باشد.
در بیستم اکتبر 1949 وودلند و سیلور فرم ثبت اختراعی را تحت عنوان " طبقه بندی لوازم و روش انجام آن" را پر کردند. آنها اختراعشان را بصورت " هنر طبقه بندی کالا ...از طریق شناسایی طرحواره" توصیف نمودند.
تاریخچه سیستمهای بارکد، بارکد ابداعی توسط وودلند و سیلور را بشکل یک "دایره هدف" یا Bull’s Eye توصیف میکند که متشکل از دایره های هم مرکز بود. درحالیکه وودلند و سیلور چنین نمادی را ایجاد کردند، نماد اولیه بشکل یک خط مستقیم مشابه بار کدهای 1D امروزی توصیف گردید.
سرانجام نماد بارکد با طرح چهار خط سفید در یک زمینه تیره شکل گرفت. اولین خط بعنوان خط مبنا و موقعیت سه خط باقیمانده نسبت به خط اول تعیین می شدند. اطلاعات مربوط به یک کالا با حضور یا عدم حضور یکی یا چند تا از خطوط کد بندی میشد که اجازه میداد هفت دسته مختلف از کالا ایجاد شود. بهرحال مخترعان این روش فهمیدند که با افزودن تعداد خطوط میتوان کالاهای بیشتری را کلاسه بندی کرد. مثلاً با ده خط تا 1023 کالا می توانست کد گذاری شود. درخواست حق ثبت اختراع وودلند و سیلور در هفتم اکتبر 1952 به شماره 2612994 در آمریکا به ثبت رسید.
در سال 1962 سیلور در سن 38 سالگی قبل از اینکه کاربرد تجاری باکد را ببیند درگذشت. در سال 1992 وودلند مدال ملی تکنولوژی را از دست رییس جمهور جورج بوش دریافت کرد. این دو مرد پول زیادی بابت ایده خلاقانه خود که شروعی بر تجارت بیلیون دلاری بود دریافت نکردند.
بارکد تا سال 1966 تجاری نشد. انجمن ملی زنجیره مواد غذایی (NAFC) در این سال از سازندگان تجهیزات درخواست کرد تا سیستمی را طراحی کنند که به پروسه دریافت کالا و پرداخت پول (Checkout) شتاب بیشتری دهد. در 1967 شرکت RCA (Radio Corporation of America) اولین سیستم اسکن را در فروشگاه کروگر Kroger در سین سیناتی نصب کرد. کد محصولات توسط "بارکدهای دایره هدف" مشخص میشدند که مجموعه ای از خطوط (یا بارهای bars) دایره ای هم مرکز با عرضهای متفاوت بودند. این بارکدها روی محصول پرینت نمی شدند بلکه بصورت برچسب توسط کارمندان کروگر روی کالا نصب می گردید. اما مشکلاتی برای کد موسوم به RCA/Kroger وجود داشت. در این هنگام نیاز به ارائه استانداردی بود تا تمام تولید کنندگان و فروشندگان محصولات غذایی به آن تجهیز شده و بطور یکسان مورد استفاده قرار گیرد.
بارکدهای بین المللی
با توجه به افزایش روز افزون شرکتهای تولیدکننده و تنوع محصولات و نیاز استفاده از بارکد جهت صادرات و ردیابی فرآیندهای تولید به یکی از ملزومات مبدل گشته است ،با استفاده از این تکنولوژی می توان سریالی اختصاصی جهت متمایز نمودن کالاها از یکدیگر اختصاص داد. استانداردهای مختلفی به منظور تولید و استفاده از بارکد وجود دارد ،‌ که معتبرترین آنها استاندارد EAN/UCC می باشد که 90 درصد تجارت جهانی را پوشش می دهد.
در ایران نیز بنا به توسعه صادرات کالاهای غیر نفتی به بازار جهانی سازمانی با عنوان (مرکز ملی شماره گذاری کالا و خدمات ) زیر نظر موسسه مطالعات و پژوهشهای بازرگانی تاسیس گردید ، سپس کشور ما به عضویت موسسه بین المللی EAN International درآمد . اغلب بارکدهای استفاده شده در کشورهای مختلف 12 یا 13 رقمی می باشند، که از این استانداردهای بارکد جهت صادرات استفاده میگردد و به عنوان اطلاعات آن سازمان می باشد
بطور خلاصه می توان گفت بارکد تشکیل گردیده است از مجموعه ای از اعداد و خطوط موازی سیاه رنگ با ضخامتهای مختلف که به صورت استاندارد باید در زمینه سفید چاپ نمود که بتوان توسط دستگاههای اسکنر قابل انتقال به رایانه باشند.
بارکدهای مورد استفاده جهت ردیابی ، کنترل محصول و مدیریت انبار تفاوتهائی با استاندارد فوق دارند و این بارکدها فقط برای آن سازمان معنی پیدا می کنند که حاوی اطلاعاتی از قبیل نام کالا ، کد کالا ، قطعات تشکیل دهنده ، نام سازنده مربوط به هر قطعه ، نام اپراتورها ، شماره خط تولید و از این قبیل مشخصه­ها می باشند. بطور خلاصه این بارکد را می توان بعنوان شناسنامه هر محصول دانست . یعنی اگر 100 نوع کالا از یک نوع موجود باشد 100 سریال منحصر بفرد برای هر محصول معرفی می گردد و هر سریال حاوی اطلاعات کامل همان کالا می باشد.
استفاده از تکنولوژی بارکد این امکان را فراهم می سازدتا تغییر اطلاعات به بانکهای اطلاعاتی منتقل و همواره اطلاعات موجودی های خود را بروز نگهداری نمود.
یکی از معضلات مجموعه های تولیدی و فروشگاههای بزرگ، انبار گردانی و مدیریت انبار بوده است که با پیشرفت شایان این تکنولوژی عملیات انبارگردانی حذف و اطلاعات ورود و خروج کالا به صورت Online امکان پذیر گردیده است.
انواع بارکد
بارکدها از نظر شکل و ترکیب قرار گرفتن خطوط استانداردهای مختلفی دارند مثل EAN13 , CODE 39 ,CODE 128, EAN 128 ,PDF 417 . . . که هرکدام کارایی خاصی دارند و مهمترین آنها EAN 13 میباشد. در ذیل به معرفی چند نماد (Symbology) بارکد می پردازیم :
1- نماد EAN 13
این نماد یکی از مهمترین نوع بارکد می باشد و در جوامع مختلف استفاده زیادی از آن میشود . این نماد در حقیقت نوعی شناسنامه آن کالا محسوب می شود و دربر گیرنده کد کشور- کد شرکت - کد محصول و کد کنترل (چک دجیت ) میباشد. و از یک استاندارد جهانی پیروی میکند .
2- نماد CODE 128
این نماد یک نماد با چگالی بالا است و طول متغییر دارد که همه مجموعه کارکترهای اسکی را رمز می کند . این نماد دارای 2 فرم چک کردن خطا است که آنرا یک بارکد با ثبات می سازد وبسیار فشرده تر و انعطاف پذیرتر از Code 39 است.
کاربردها :
متداولترین کاربرد این نماد در برچسبهای حمل و نقل است وبرای کارتهای شناسایی نیز استفاده میشود . کاربردهای دیگر آن عبارتند از :
v حمل ونقل اتومبیل
v لجستیک
v نشانه گذاری کالاها
v استوانه گاز و . . .
در شکل زیر یک مثال از ساختار CODE 128 نشان داده شده است.
مزایا :
این نماد یکی از کاراترین بارکدهای چند منظوره است . می توان با هر نوع داده استفاده شود و بارکد را در یک فضای کو چک با استفاده از تکنیک فشرده سازی رمز نگاری کرد.
محدودیتها :
با دارا بودن چگالی بالا، این نماد نمی تواند به آسانی با استفاده از اسکنرهایی با وضوح تصویر پایین خوانده شود.
3- نماد EAN 128
این نماد فرم خاصی از Code 128 است که برای کالاهای مختلف در تجارت و صنعت کاربرد دارد و می توان توسط آن بیش از یک فیلد را در بارکد رمز گذاری کرد.
برای رمز کردن فیلد داده های مختلف در یک بارکد ، نماد EAN 128 از استاندارد بین المللی شناساگرکاربردها (Application Identifiers (AI)) استفاده می کند . در شکل زیر نمایی کلی از این نماد آورده شده است.
AI یک کد پیشوندی است که برای شناسایی معنی و فرمت داده هایی که بدنبال آن می آیند (فیلد داده ) استفاده میشود . شماره های داخل پرانتز اغلب شناساگر کاربردها (AI) هستند و داده های بعد از آنها داده های مرتبط به این AI می باشند . پرانتزها اغلب برای خواندن آسانتر خطوط بارکد توسط انسانها بکار می روند . شماره AI(01) نشان می دهد که کد محصول در ادامه آمده است . این کد اغلب 14 شماره ای است . این 14 شماره دیجیتال مستقیما" با AI دنبال می شود . بعد از این 14 شماره AI بعدی آورده می شود . در این مثال شماره 15 ، AI بعدی است . شماره بعد از این شناساگر یک تاریخ 6 رقمی است و باید بااستفاده از نمادYYMMTT ( روز، ماه ، سال ) ویژه شود . در این مثال تاریخ 31 دسامبر 2005 نمایش داده شده است .
کاربرد :
این نماد اغلب در صنعت حمل و نقل برای نشان گذاری کانتینرها استفاده می شود.
مشخصات فنی
این نماد داده ها را با استفاده از نماد مشابه Code 128 رمز می کند . اما تفاوت عمده آن در استفاده از شناساگرهای کاربردی همراه با رمزنگاری داده ها است. این نماد 3 مجموعه کاراکتر مختلف شامل A,B,C را بکار می برد و رمزنگاری 128 مجموعه کاراکترهای اسکی را تسهیل می کند .
مزایا :
این نماد یکی از کاملترین نمادهای شامل حروف الفبا و یک بعدی امروزی است . مزیت عمده این نماد در مقایسه با Code 128 استفاده از شناساگرهای کاربردی است . این شناساگرها برای شناسایی ، ردیابی ، مشخص کردن تاریخ ، کمیت ، سنجش ، مکان یابی و انواع زیاد دیگری اطلاعات استفاده می شوند.
این نماد یکی از فشرده ترین نماد های بارکد خطی است . مجموعه کاراکتر C داده های عددی را در یک حالت ماجول با چگالی انبوه نمایش می دهد و نمایش 2 رقم با تنها یک کاراکتر نمادین باعث صرفه جویی عمد ه ای در فضای تخصیص یافته می شود .
این نماد ، قابلیت گردآوری چند AI را همراه با فیلدهای آنها در یک بارکد منفرد ایجاد می کند . این نماد دو خاصیت مستقل چک کردن دارد که امکان پرینت شدن و قابلیت اسکن شدن را بهبود می دهد .
4- نماد PDF417
پایگاه داده‌ای را تصور کنید که کاملاً قابل حمل و بدون نیاز بهاتصال آنی به کامپیوتر باشد و یکواسطه‌ی ارتباطی کاغذیکه برچسب یاکارتی بااطلاعات قابل خواندن برایماشینایجاد کند را بهمراه داشته باشد که شامل متن، عکس، اطلاعات پزشکی و دیگرانواع داده‌ها و نیز قابلیت تبدیل مجدد به صورت اول به سرعت، به سادگی و با هزینهکم را داشته باشد. تمامی این قابلیت‌ها یکجا در بارکد PDF417 جمع شده است.
این بارکد را می‌توان نماینده‌ای از بارکدهای دوبعدی دانست. یکبارکد از این نوع می‌تواند به تنهاییبیش از یک کیلوبایتداده را درفضایی به اندازه‌ی یک بارکد معمولی در خود جای دهد و برخلاف بارکدهای قدیمی تک‌بعدیکه نیاز به یکارتباط بلادرنگبا یک پایگاهداده‌ای‌ بزرگتر داشتند، PDF417 خود یک پایگاه داده‌ است و در یک جمله PDF417 باانسان برروی کاغذها، بسته‌ها و قطعات سفر می‌کند.
این بارکد را می‌توان سودآور، سهل‌الاستفاده و آسان برای ایجادکردن معنی کرد. با یک‌بار کاربری PDF417، مزایایارتباطات داده‌ی دیجیتالیبا استفاده ازبارکد معلوم می‌شود که عبارت است از کم خرج بودن، قابلیت چاپ برروی انواع رسانه‌هابا استفاده از ابزار رایج چاپ، سادگی در پشتیبانی و قابلیت تصحیح بسیار زیاد خطاهاو علاوه بر این PDF417 به‌ وسیله‌ی برجسته ‌ترین سازمان‌های جهانی به رسمیت شناختهشده است.
قابل ذکر است که هر سازمان دولتی و بازرگانی و یا خدماتی باید ازسرمایه گذاری کم خطر و طولانی مدت خود مطمئن باشد که دراین‌باره می‌توان کارآییدستگاه‌های بارکدخوان ‌PDF417 را در خواندن دیگر انواع مرسوم تک بعدی بارکد در نظرگرفت.
برتری دیگر: PDF417 بافناوریعلائمبه دست شرکتی با محصولات ابتکاری ابداع شده است و از پشتیبانی جهانیبرخوردار است تا بر تمامی مشکلات چیره شده و میانجی‌ای میان شما و تصوّر شما برایانتقال ساده داده‌ها باشد PDF417فراتر از آنچه که به نظر می‌رسد
این بارکد پاسخی به نیاز ذخیره، بازیابی (Capturing) و انتقال حجمعظیم داده‌ها با کمترین خرج می‌باشد. PDF417 می‌تواند انواع پرونده‌های داده (متن،عدد و دودویی) را در خود جای داده و نیز تواناییبه‌رمزکردنتصاویر، اثر انگشت،لیست اجناس ترابری،انتقال داده‌ها بصورت الکترونیکی،راهنمای درجه بندی تجهیزاتو دیگرانواع داده‌ها را دارد. PDF417 امکان ایجاد ارتباطات قوی بدون نیاز به پایگاه دادهخارجی را ایجاد کرده است و به واقع می‌توان بدون خرج بیشتر PDF417 را به محتویات یکمستندیا برچسب که قبلاًَ بدون آن چاپ می‌شد، اضافه کرد.
این بارکد را می‌توان یک پایگاه داده مستقل دانست که با آزادیتمام، می‌تواند با شخص یا بر روی یک شئ، بسته، فرم، مستند، کارت یا برچسب جابجاشود. PDF417 قابلیت انجام کاری را دارد که شبکه‌های کامپیوتری از انجام آن عاجزندیعنی دسترسی به اطلاعات بدون نیاز به قرار گرفتن در مکانی خاص. همچنین PDF417 توانایی به رمز کردن داده‌ها در زمانی که به امنیت بیشتری نیاز باشد را ایجادمی‌کند.
بدلیل خوانده‌شدن PDF417 بوسیله‌ی ماشین، دو مشکل اساسی اتلاف وقتو اشتباه در آن وجود ندارد. این بارکد به صورت یک حافظه کامپیوتری کاغذی عمل می‌کندکه می‌تواند یک بار نوشته شده و سپس بارها خوانده شود و همانند یک زبان ماشینیجهانی است کهبا تمامی سیستمعامل‌ها رابطه برقرار می‌کند. PDF417 تمامی ASCII کدها و داده‌های رقمی را درخود جای داده و از یک الگوریتم بسیار پیچیده و سطح بالا برای تصحیح خطاها استفادهمی‌کند که قابلیت بازیابی اطلاعات حتی با از بین رفتن نیمی از بارکد را برای آنایجاد می‌کند. این الگوریتم به بارکد قابلیتخودبازبینینیز می‌دهد که برای کاربر بالاترین سطح اطمینان را ایجاد می‌کند.
تفاوتی که یک بُعد ایجاد می‌کند
تمام مزایای یک فناوری به‌روز، بدون هیچگونه ریسک در اختیارشماست. استفاده از چنین فناوری‌هایی امروزه بسیار سود‌آور شمرده می‌شود. یک بارکدتک بعدی شامل یککد دسترسیبه اطلاعات درون یک پایگاهداده است. ولی PDF417 خود شامل تمامی رکوردهای یک پایگاه داده بوده و نیازی بهاتصال به پایگاه داده ندارد. داده‌های ذخیره شده به آسانی با اسکن شدن قابل استفادهخواهند بود.
فناوری قابل اعتماد
PDF417 در واقع یک بارکد دو بعدی استاندارد است. علاوه بر کارآیی،توانایی و کاربردی بودن آن در حوزه‌ی وسیعی از صنایع، تکنولوژی PDF417 در دسترسعموم قرار دارد و با صنایع واستانداردهایباز بين‌المللیهماهنگی دارد. به همین دلایل، PDF417 به عنوان یک بارکد دو بعدیاستاندارد در بسیاری از موسسات پیشرو در زمینه‌ی وضع استانداردهای جهانی پذیرفتهشده است:
  • مؤسسه‌ی استاندارد ملیایالات متحدهبه تازگی یکاستاندارد دو بعدیمنتشر کرده است که در آن برای انتقال داده‌های یاد شده PDF417 را پیشنهاد کرده است.
  • مؤسسه‌ی AIM در ایالات متحده و در اروپا بهسازمان توسعه‌ی استانداردهااختیاراتی درمورد استاندارد کردن PDF417 به عنواناستاندارد مشخصات علائمیک‌شکلداده است.
  • وزارت دفاع ایالات متحده PDF417 رابه عنوان استاندارد کاربری‌های نظامی و لجیستیکی خود و نیز برای استفاده در انتقالداده‌ها بصورت الکترونیکی قبول کرده است.
  • انجمنمدیریت وسایل نقلیه‌ی ایالات متحده
  • جمعیت حمایت از اشتغالصنایع خودروبرای تکمیل استاندارد B-10 خود در معاملات از PDF417 استفادهمی‌کند.
  • دیوان صنایع ارتباطات ازراه دوربرای علامت گذاری از PDF417 استفاده می‌کند.
  • دفتر کارکنان و آمادگیوزارت دفاعایالات متحدهمیلیون‌ها کارت شناسایی نظامی با استفاده از PDF417 چاپ کرده است.
تأیید شده در آزمایشات مستقل
نه تنها PDF417 در انواع کاربردهای مهم درحال استفاده و آزمایشاست، بلکه تحت آزمایشات مختلفی بوسیله‌ی شرکت‌های معتبر جهانی قرار گرفته است:
  • برای آزمایش قابلیت اطمینان در مرکز شناسایی اتوماتیک دانشگاه اُهایو، ۳۲میلیون کارکتر از PDF417 خوانده شد و هیچ خطایی رخ نداد.
  • در دانشگاه Pittsburgh آزمایش‌هایی برروی سرعت خواندن PDF417 انجام شده است. حتی آزمایش‌هایی روی بارکدهای صدمه دیده نیز انجام گردیده است.
فناوریی که در کاربردهای گوناگون آزمایش شده است
تقریباً هر انسانی که تجربه‌ی کار در بازرگانی خصوصی یا عمومی راداشته باشد با مسائلی چون انبوه اطلاعات، ارتباطات، شناسایی و مدیریت داده‌ها درارتباط بوده است.PDF417 در تمامی این گونه عملیات‌ها مورد استفاده قرار گرفته وبدون هیچ اشتباهی در پیشرفته ترین کاربری‌ها عمل کرده است.
PDF417 توسعه دادن بارکد
بارکدهای دو بعدی برای کاربردهایی که بارکدهای تک بعدی در آنهامحدودیت دارند بسیار ایده‌آل هستند. با خوانده شدن یک بارکد PDF417، به سادگی حجمعظیمی از داده‌ها انتقال داده می‌شود. به علاوه بخش تصحیح خطا در PDF417 آنرا برایاستفاده در محیط‌های سخت آماده کرده است.
موارد استفاده از بارکد
بکارگیری بارکد در مدیریت انبارها
استفاده از بارکد جهت مدیریت و کنترل گردش کالا در انبارها میتواند مزایای زیر را در بر داشته باشد:
  • ثبت ورودها و خروج ها (اسناد رسید و حواله انبار) به صورت غیر دستی
  • سرعت و دقت بالا در جمع آوری و ورود اطلاعات مربوط به گردش کالا در انبار
  • امکان اختصاص یک کدسریالی برای هر واحد از کالا
  • کنترل گردش و موجودی انبار براساس کد - لات و سریال
  • ایجاد امکان ردیابی هر کالا بر اساس شماره سریال
  • به حداقل رساندن خطاهای عملیاتی و اطلاعاتی
  • امکان دسترسی به کلیه اطلاعات کالا به صورت On-Line، بدون خطا و با سرعت بالا
  • امکان تهیه برگه های خروجی کالا به صورت اتوماتیک و سریع
  • امکان بهره گیری دقیق از روشهای FIFO و LIFO در نحوه ترخیص محصولات از انبار
  • انبار گردانی بسیار سریع و آسان با استفاده از دستگاه پرتابل
  • امکان تعریف شرایط جایگذاری کالاهای خاص در موقعیت های خاص انبار
بکارگیری بارکد در جمع آوری اطلاعات تولید
استفاده از بارکد در خطوط تولید، باعث به وجود آمدن سیستم اطلاعاتی لحظه‌ای و اطلاعات آماری مفیدی می‌شود که از آنها در بهبود و کنترل عملیات خط تولید استفاده می‌شود. به‌طور مختصر می‌توان مزایای ذیل را در این ارتباط نام برد:
  • تعیین آمار تولید هر قسمت
  • اطلاع از موجودی در حین تولید
  • ثبت دقیق زمان و افراد مؤثر در انجام کارها
  • زمانسنجی اتوماتیک کارها
  • براورد دقیقتر میزان بهره‌وری به منظور کمک به نظام بهره‌وری و پاداش
  • کاهش میزان خطاها و به دنبال آن کاهش ضایعات
  • تعیین مقدار تولید لحظه‌ای و براورد استفاده از منابع
  • آگاهی از زمان‌های دقیق و عملیات انجام شده در هر نوبت کاری
  • آگاهی از زیر عملیات انجام شده
  • انتقال سریع و لحظه‌ای اطلاعات بین قسمت‌های مختلف تولید
  • شناسایی قطعات و عملیات انجام شده بر روی آنها، در طول فرایند تولید
  • کمک به بالانس خط تولید
  • ردیابی محصول
  • اطلاع از میزان پیشرفت کارها بر روی محصول نهایی
بکارگیری بارکد در ردیابی محصول
با استفاده از بارکد امکان ردیابی محصول فراهم آمده و کنترل کیفیت محصول و امکان پیگیری نقصان کیفی راحت‌تر می‌شود. شماری از مزایای استفاده از بارکد برای ردیابی محصول عبارتند از:
  • امکان ردیابی محصول از لحاظ مواد و قطعات تشکیل دهنده آن (مانند بچ‌های تولیدی)
  • امکان ردیابی محصول از لحاظ عملیات انجام شده بر روی آن (مانند عملیات کنترل کیفی)
  • امکان ردیابی محصول از لحاظ افراد مؤثر در تولید یا جابجایی آنها (مانند پرسنل تولید)
  • امکان ردیابی محصول از لحاظ زمان‌های انجام کار بر روی آن (مانند تاریخ مونتاژ قطعات)
  • امکان ردیابی خواص مشترک بین محصولات مختلف (مانند تشخیص خرابی یک دسته تولیدی از طریق شکایت یک مشتری)
  • امکان کنترل سیستم‌های حمل و نقل (مانند کامیون‌ها و رانندگانی که کالا را تحویل گرفته‌اند)
  • پیشگیری از ارسال اشتباه کالاها (به لحاظ کنترل‌های بیشتر در زمان بارگیری)
توجیه اقتصادی پروژه های بارکدی
کاهش هزینه:
بواسطه پیاده سازی سیستم های فوق در یک بازه زمانی اثر بخش، با کاهش قابل ملاحظه ای از هزینه های پنهان سازمان روبرو خواهید گشت که بالطبع این هزینه ها چندین برابر کل مبلغ سرمایه گزاری شده می باشد. ذیلاً به پاره ای از موارد اشاره شده است:
  • کاهش قابل ملاحظه هزینه به لحاظ حذف مستندات کاغذی و بایگانی آنها و نوشت افزار مکمل آن.
  • کاهش پرسنل که از جمله بزرگترین قابلیت های به کارگیری این سیستم ها می باشد زیرا سیستم به تنهایی بسیاری از مسئولیتهای فردی را بر عهده خواهد گرفت.
  • استفاده از سیستم مکانیزه مبتنی بر بارکد بطور قابل ملاحظه ای هزینه های طبقه بندی حمل را نیز کاهش خواهد داد.
کاهش خطا:
میدانیم که بروز خطا در عملیات، عامل هزینه های بسیاری است که به سازمانها تحمیل می گردد. بخش عمده ای از خطا ها به موجب اشتباهات انسانی پدیدار می گردند که اجتناب ناپذیر بوده و در سطح کلان یک اشتباه فردی کوچک میتواند اشتباهات پیچیده تری را خلق کرده که خود باعث افزایش هزینه خواهد گشت. ذیلاً به پاره ای از نکاتی که سبب کاهش خطا در سازمان میگردند اشاره میشود:
  • ثبت داده ها به صورت مکانیزه با استفاده از بارکد سبب از بین رفتن کلیه خطاهای عملیاتی و اطلاعاتی میگردد با توجه به اینکه نرخ متوسط خطا، هنگامیکه داده ها با دست وارد می شوند یک کاراکتر در هر سیصد فشار روی دکمه های صفحه کلید کامپیوتر خواهد بود در حالیکه متوسط این خطا هنگامیکه داده ها بر اساس فن آوری بارکد خوانده می شوند یک کاراکتر در هر میلیون خواهد بود.
  • استفاده از سیستم مکانیزه مبتنی بر بارکد حدس و گمان غیر واقعی را در رابطه با مواد و قطعات خط تولید کاهش خواهد داد و زمان تحویل سفارش به مشتریان را (بدون حدس و گمان) قطعی خواهد نمود و بدقولی را به حداقل کاهش خواهد داد.
  • سیستم جمع آوری اطلاعات بوسیله بارکد امکان پردازشهای مکرر را بوجود آورده و هر تردیدی در مورد پردازش ها و دیگر اطلاعات عرضه کنندگان و مشتریان در کوتاهترین زمان حتی به صورت تلفنی قابل رفع خواهد بود.
همچنین با استفاده از این سیستم شما میتوانید آمار دقیقی از انبار مواد اولیه و یا انبار محصول خود داشته باشید تا دچار کسری مواد اولیه ویا مازاد بر تولید یک محصول در انبار نشوید.


نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 17:40 | لینک  | 


روغن نباتی تری گلیسرید استخراج شده از گیاه است. چنین روغن هایی بخشی از فرهنگ انسانی برای هزاران سال بوده است. اصطلاح "روغن نباتی" محدود به موادی که در دمای اتاق مایع هستند تعریف کرد

به همین دلیل، روغن های گیاهی است که در دمای اتاق جامد هستند گاهی اوقات به نام چربی های گیاهی نامیده می شوند

روغن های گیاهی متشکل از تری گلیسرید هستند ، با موم که فاقد گلیسیرین در ساختار خوداست در تضاد است. اگر چه نفت ممکن است بسیاری از قسمت های گیاه برداشت شود ، در عمل تجاری، نفت عمدتا از دانه استخراج می شود.

نفت یک ماده شیمیایی خنثی است یک مایع غلیظ در دمای محیط است، غیر قابل امتزاج با آب است اما در الکل یا استرها محلول است نفت کربن و هیدروژن بالایی دارد و معمولا قابل اشتعال و لغزنده (ناقطبی)است

روغن های معدنی نیز به عرقیات های خاص نفت خام اطلاق می شود.نفت به عنوان یک روغن معدنی طبقه بندی شده است به دلیل آنکه نشانی از منشا آلی در بازه های زمانی انسان را نداردمنشآ بدست آمده از سنگ وماسه است

سوخت زیستى یا Biofuel نوعى ازسوخت است كه از منابع زیست توده یا Biomass به دست مى آید. این بدان معناست که ماهیت سوخت زیستى به گیاهانی برمیگردد.

که فقط چند ماه و یا چند سال از برداشت آنها میگذرد.زغال سنگ جزء سوختهای فسیلی به حساب می آید و ارتباطی با سوخت زیستی ندارد. این سوخت شامل بایودیزل، اتانول مایع، متانول و سوخت های دیزل گازی مانند هیدروژن و متان می شود. سوخت دیزلی زیستی و اتانول زیستی، از مهم‌ترین سوخت‌های زیستی هستند كه می‌توان از آنها در صنعت حمل‌ونقل استفاده كرد. از منابع اولیه سوخت های زیستی می توان به ضایعات چوبی ، تفاله های محصولات کشاورزی، نیشکر، غلات، روغن گیاهان و سبزیجات اشاره کرد. بایو دیزل یکی از انواع سوخت های گیاهی است. بایودیزل را می توان از روغن های گیاهی و چربی حیوانات تولید و از آن به جای گازوئیل در موتورهای گازوییلی استفاده کرد. بایودیزل از ترکیب شیمیایی روغن های گیاهی یا حیوانی با هیدروکسید سدیم و متانول ( یا اتانول ) حاصل می شود. بسیاری در اروپا به استفاده از بایودیزل روی آورده اند. در حقیقت از میان دیگر انواع سوخت های زیستی، بایودیزل بیشترین استفاده را در این قاره دارد.اتانول زیستی نیز نوعی سوخت جایگزین الكلی برای بنزین است كه از محصولات نشاسته‌ای و قندی مانند گندم، ذرت، نیشكر و چغندر قند تولید می‌شود.

این نوع سوخت در موتورهای معمولی با درصد كم و در موتورهای تغییر یافته با درصد بالاتر مورد استفاده قرار می‌گیرد.به طور کلی منابع اولیه‌ سوخت‌‌هاى زیستى در ضایعات چوبى‌، تفاله‌هاى محصولات كشاورزى، نیشكر، غلات، روغن گیاهان و سبزیجات ، پسماندهای روغن (از قبیل چربی مرغ و روغن آشپزی استفاده شده در رستوران ها)، روغن گیاهان تازه (از قبیل روغن دانه سویا) و محصولات غیر خوراکی (همچون روغن جلبک ها) اشاره کرد. سوختهایی که از محصولات پس مانده مثل روغن آشپزخانه و یا اتانول گرفته شده از علف و یا تراشه های چوب تولید می شوند، بیشترین سازگاری را روی محیط زیست دارند.

در موتورهای دیزل تغییر شکل‌ یافته می‌توان به جای گازوئیل از روغن دانه شلغم روغنی استفاده کرد. شکل استرمتیل این روغن (RME) در موتورهای تغیرشکل‌نیافته دیزل هم قابل کاربرد و گاهی به آن "دیزل زیستی"‌( biodiesel) می‌گویند.

در اين فرآيند ابتدا روغن گياهي( يا چربي حيواني) از فيلتر عبور داده مي‌شود، سپس براي از بين بردن اسيدهاي چرب آزاد،با قليا فرآيند مي‌گردد؛ بعد با يك الكل (معمولاً متانول) و يك کاتاليزور (معمولاً هيدروكسيد سديم يا پتاسيم) تركيب مي‌شود. تري گليسريدهاي روغن براي تشكيل استرها و گليسرول واكنش شيميايي انجام مي‌دهند و بعداً‌ از يكديگر جدا شده و مورد تصفيه قرار مي‌گيرند. بيشتر تمايلاتي كه امروز براي توليد بيوديزل وجود دارد ناشي از ظرفيت بسيار بالاي توليد سويا،توليدات مازاد و كاهش قيمت‌ها است. متيل سويات، يا سوي ديزل كه از واكنش متانول با روغن سويا حاصل مي‌شود، اصلي‌ترين شكل بيوديزل در آمريكاست.

چربيهاي بلااستفاده حيواني و روغن سوخته ( كه بعنوان ” شبه گريس“ شناخته مي‌شوند) نيز منابع و ذخاير خوبي هستند. اين منابع از روغن سويا ارزان‌ترند و به عنوان راهي براي كاهش هزينه‌هاي تامين مواد اوليه در نظر گرفته مي‌شوند. بادام زميني، پنبه دانه، گل آفتاب گردان و كنولا (گونه‌اي از دانه شلغم روغني) نيز از منابع روغني ديگرند. استرهايي كه از هر يك از اين منابع ساخته شده‌اند گرچه شايد در ميزان انرژي عدد ستان (مشابه اكتان بنزين) يا ديگر مشابهات فيزيكي كمي متفاوت باشند اما مي‌توانند با موفقيت در موتورهاي گازوئيلي مورد استفاده قرار گيرند. با ایجاد تغییراتی در روغن های خوراکی می توان از آنها بعنوان سوخت استفاده کرد.

نفت خام، همانند زغال سنگ بطور طبیعی از طریق فرآیندهای حرارت، فساد و تجزیه و فشار شدید در طبیعت و طی گذشت هزاران سال در لایه‌های زیرین زمین شکل می‎گیرد. نفت خامی که از زمین استخراج می‌شود از مواد شیمیایی مختلفی تشکیل شده است.
اجزاء اصلی تشکیل دهنده نفت خام را ملکول‌های حاوی اتم‌های کربن و هیدروژن تشکیل می‌دهند که به آنها هیدروکربن می‌گویند.اما چربيها ترکيباتي هستند که از کربن ، هيدروژن و اکسيژن درست شده اند . اما از آنجا که نسبت هيدروژن به اکسيژن در ساختمان چربيها بيشتر از نسبتي است که در کربوهيدراتها داشتيم و اين ويژگي را به چربيها داده که منبع فشرده و مناسبي از نظر انرژي باشند .

به عبارت ديگر يک گرم چربي ها بيشتر از 2 برابر يک گرم کربوهيدرات ها و پروتئين ها انرژي حاصل مي شود . چربيها معمولاً در حلالهاي آبي حل مي شوند مثل تتراکلريد کربن ، کلروفرم واتر. معمولاً چربيها از ترکيب اسيدهاي چرب آلي با الکلهاي آلي حاصل مي شوند.

ساختار شیمیایی روغن ها و چربی ها :

روغن ها و چربی ها ترکیباتی غیر محلول در آب ، با منشا نباتی و حیوانی هستند ، که اکثرا شامل استرهای گلیسریل و اسیدهای چرب یا تری گلیسریدها هستند . از نظر ساختمانی تری گلیسریدها ، حاصل واکنش استری شدن سه ملکول اسید چرب با یک ملکول گلیسرول ( الکل سه ظرفیتی ) هستند .

تفاوت چربی ها و روغن ها بسته به ترکیب اسید چرب ساختار تری گلیسرید تشکیل دهنده آن ها است .

وجه تمایز خاصی بین روغن و چربی وجود ندارد ، ولی معمولا وقتی که ترکیب فوق به صورت مایع باشد ، آن را روغن نامیده و در صورتیکه به حالت جامد باشد ، به آن چربی گویند . جالب است بدانید که گلیسرول ( گلیسرسین) در سال 1783 توسط یک دارو ساز و شیمیدان سوئدی بنام شیل(Sheele ) هنگامیکه بر روی روغن زیتون تحقیقاتی انجام می داد ، کشف شد . نام گلیسرین از یک لغت یونانی به معنی شیرین کننده گرفته شده است.

منشاء پیدایش

نفت خام، همانند زغال سنگ بطور طبیعی از طریق فرآیندهای حرارت، فساد و تجزیه و فشار شدید در طبیعت و طی گذشت هزاران سال در لایه‌های زیرین زمین شکل می‎گیرد. نفت خامی که از زمین استخراج می‌شود از مواد شیمیایی مختلفی تشکیل شده است.
اجزاء اصلی تشکیل دهنده نفت خام را ملکول‌های حاوی اتم‌های کربن و هیدروژن تشکیل می‌دهند که به آنها هیدروکربن می‌گویند.

اما روغن ها از دانه ها روغنی و یا بافت جانوران تهیه می شود. و اجزاء تشکیل دهنده آنها کربن ، هیدروژن و اکسیژن می باشد . اما از آنجا که نسبت هیدروژن به اکسیژن در ساختمان چربیها بیشتر از نسبتی است که در کربوهیدراتها داشتیم و این ویژگی را به چربیها داده که منبع فشرده و مناسبی از نظر انرژی باشند .



ساختار شیمیایی:
1- نفت خام

نفت خام متشکل از مواد آلی است که قسمت اعظم آن کربن و هیدروژن همراه با مقادیر کم گوگرد ، ازت، اکسیژن و مقادیر جزئی فلزات از جمله وانادیم ، نیکل و ... می باشد.

1- Hemogenous Hydrocarbons : ترکیباتی که در ساختار آنها فقط هیدروژن و کربن وجود دارد که شامل هیدروکربن‌های پارافینی ، الفینی ، نفتنی و آروماتیکی می باشند.

2- Hetergenous Hydrocarbons: ترکیباتی که در ساختار آنها علاوه بر هیدروژن و کربن عناصری از قبیل اکسیژن ، نیتروژن ،گوگرد و یا فلزاتی نظیر وانادیم ، نیکل و … وجود دارد.

عنصر
 حداقل درصد وزنی
 حداکثر درصد وزنی
 
کربن
 82.2
 87.1
 
هیدروژن
 11.8
 14.7
 
گوگرد
 0.1
 5.5
 
اکسیژن
 0.1
 4.5
 
نیتروژن
 0.1
 1.5
 

2- روغن
لیپیدها از سه عنصر کربن, هیدروژن و اکسیژن تشکیل شده اند. اسیدهای چرب(2) جزء اصلی بیشتر لیپیدها هستند. اسیدهای چرب می توانند بصورت اشباع و بدون پیوند دو گانه, غیر اشباع با یک پیوند دو گانه و یا غیر اشباع با چند پیوند دوگانه وجود داشته باشند. اسیدهای چرب اشباع شبیه اسفنج مرطوبی هستند که آب بیشتری نگه نمیدارد بنابراین کربن نمی تواند هیدورژن بگیرد ولی اسیدهای چرب غیر اشباع دارای یک پیوند دوگانه یک غیر اشباع(3) و اسیدهای دارای دو پیوند دوگانه یا بیشتر چند غیر اشباع (4) نامیــده میشونــــد. پیوند های دوگانه در اسیدهای چرب غیر اشباع معمولاً بصورت سیس می باشند که در آن دو اتم هیدورژن در یک طرف پیوند دو گانه قرار دارند اما پیوند می تواند به شکل ترانس TRANS ) ) تبدیل شود. در این حالت دو اتم هیدروژن در دو طرف پیوند دو گانه و درمقابل هم قرار می گیرند. ملکول سیس از محل پیوند دو گانه دارای حالت خمیدگی است در حالی که نوع ترانس آن ساختمان مستقیم تر شبیه به اسیدهای چرب اشباع داردکه همین امر باعث اختلاف نقطه ذوب آنها می شود. ایزومر سیس نسبت به ترانس دارای مقاومت کم تری است و نقطه ذوب آن از ترانس کمتر است.



حلالیت

قابلیت انحلال هیدروکربورها در آب عموما خیلی کم میباشد. مقدار آب موجود در هیدروکربورها با افزایش درجه حرارت زیاد میشود. حلالیت هیدروکربورها در کلروفرم ، سولفورکربن و تتراکلریدکربن حائز اهمیت است که با افزایش درجه حرارت ، زیاد و با افزایش وزن مولکولی کاسته میگردد. قابلیت انحلال آروماتیکها بیشتر بوده و بعد از آنها اولفینها - نفتنها - متانیها قرار دارد. ضمنا قابلیت انحلال ترکیبات اکسیژنه - ازته - سولفوره ، کمتر از هیدروکربورها میباشد. بالاخره نفت ، حلال هیدروکربورهای گازی شکل و تقریبا تمام هیدرورکربورهای جامد - گریسها - رزینها - گوگرد و ید میباشد

نتیجه گیری

نفت خام به صورت مستقیم به عنوان سوخت مصرف می شد . امروزه با گسترش تکنولوژی و ساخت ماشین آلات جدید نیاز های جدیدی به وجود آمده است .

سوخت زیستى یا Biofuel نوعى ازسوخت است که از منابع زیست توده یا Biomass به دست مى آید. این بدان معناست که ماهیت سوخت زیستى به گیاهانی برمیگردد. که فقط چند ماه و یا چند سال از برداشت آنها میگذرد.

بایودیزل را می توان از روغن های گیاهی و چربی حیوانات تولید و از آن به جای گازوئیل در موتورهای گازوییلی استفاده کرد. بایودیزل از ترکیب شیمیایی روغن های گیاهی یا حیوانی با هیدروکسید سدیم و متانول ( یا اتانول ) حاصل می شود. بسیاری در اروپا به استفاده از بایودیزل روی آورده اند. در حقیقت از میان دیگر انواع سوخت های زیستی، بایودیزل بیشترین استفاده را در این قاره دارد.اتانول زیستی نیز نوعی سوخت جایگزین الکلی برای بنزین است که از محصولات نشاسته‌ای و قندی مانند گندم، ذرت، نیشکر و چغندر قند تولید می‌شود.

این نوع سوخت در موتورهای معمولی با درصد کم و در موتورهای تغییر یافته با درصد بالاتر مورد استفاده قرار می‌گیرد.به طور کلی منابع اولیه‌ سوخت‌‌هاى زیستى در ضایعات چوبى‌، تفاله‌هاى محصولات کشاورزى، نیشکر، غلات، روغن گیاهان و سبزیجات ، پسماندهای روغن (از قبیل چربی مرغ و روغن آشپزی استفاده شده در رستوران ها)، روغن گیاهان تازه (از قبیل روغن دانه سویا) و محصولات غیر خوراکی همچون روغن جلبک ها اشاره کرد.

سوختهایی که از محصولات پس مانده مثل روغن آشپزخانه و یا اتانول گرفته شده از علف و یا تراشه های چوب تولید می شوند، بیشترین سازگاری را روی محیط زیست دارند.

در موتورهای دیزل تغییر شکل‌ یافته می‌توان به جای گازوئیل از روغن دانه شلغم روغنی استفاده کرد. شکل استرمتیل این روغن (RME) در موتورهای تغیرشکل‌نیافته دیزل هم قابل کاربرد و گاهی به آن "دیزل زیستی"‌( biodiesel) می‌گویند.

در این فرآیند ابتدا روغن گیاهی( یا چربی حیوانی) از فیلتر عبور داده می‌شود، سپس برای از بین بردن اسیدهای چرب آزاد،با قلیا فرآیند می‌گردد؛ بعد با یک الکل (معمولاً متانول) و یک کاتالیزور (معمولاً هیدروکسید سدیم یا پتاسیم) ترکیب می‌شود. تری گلیسریدهای روغن برای تشکیل استرها و گلیسرول واکنش شیمیایی انجام می‌دهند و بعداً‌ از یکدیگر جدا شده و مورد تصفیه قرار می‌گیرند. بیشتر تمایلاتی که امروز برای تولید بیودیزل وجود دارد ناشی از ظرفیت بسیار بالای تولید سویا،تولیدات مازاد و کاهش قیمت‌ها است. متیل سویات، یا سوی دیزل که از واکنش متانول با روغن سویا حاصل می‌شود، اصلی‌ترین شکل بیودیزل در آمریکاست.

چربیهای بلااستفاده حیوانی و روغن سوخته ( که بعنوان ” شبه گریس“ شناخته می‌شوند) نیز منابع و ذخایر خوبی هستند. این منابع از روغن سویا ارزان‌ترند و به عنوان راهی برای کاهش هزینه‌های تامین مواد اولیه در نظر گرفته می‌شوند. بادام زمینی، پنبه دانه، گل آفتاب گردان و کنولا (گونه‌ای از دانه شلغم روغنی) نیز از منابع روغنی دیگرند. استرهایی که از هر یک از این منابع ساخته شده‌اند گرچه شاید در میزان انرژی عدد ستان (مشابه اکتان بنزین) یا دیگر مشابهات فیزیکی کمی متفاوت باشند اما می‌توانند با موفقیت در موتورهای گازوئیلی مورد استفاده قرار گیرند. با ایجاد تغییراتی در روغن های خوراکی می توان از آنها بعنوان سوخت استفاده کرد.

با این تعاریف می توان به این نتیجه رسید که می توان از روغن ها پس از طی عملیاتی بعنوان منابع سوخت استفاده کرد .

نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 17:37 | لینک  | 


نفت خام به جهت وجود ترکیبات گوگرد بوی نامطلوبی دارد. بخش اعظم نفت خام از هیدراتهای کربن تشکیل شده و مقدار کمی عناصر دیگر نیز به آن مخلوط می‌گردد، که این عناصر در زیر با درصدشان نشان داده شده‌اند.
عنصرحداقل درصد وزنیحداکثر درصد وزنی کربن82.287.1 هیدروژن11.814.7 گوگرد0.15.5 اکسیژن0.14.5 نیتروژن0.1 1.5

جدول ازسلی (1985)

دراین جدول عناصر دیگری مانند وانادیوم ، نیکل و اورانیوم با درصد وزنی حداکثر 0.1 در ترکیب نفت خام موجود هستند. بعلاوه در خاکستر نفت خام آثاری از عناصر C r ، Cu ، Pb ، Mn ، Sr ، Ba ، Mo ، Mg ، Ca ، Ti ، Al ، Fe و Si یافت می‌شود که بعضی از عناصر بالا مانند V-Ni-U احتمالا در رابطه با عنصر ارگانیکی اولیه (مادر) بوجود آمده و بعضی دیگر از عناصر مشخصات ژئوشیمیایی سنگ دربرگزیده را نشان می‌دهند.
قابل ذکر است که آثاری از نمک ، آب و سولفید هیدروژن نیز درنفت خام مشاهده می‌شوند.

:خواص فیزیکی نفت خام

:ویسکوزیته

همانطور که نفت خام ممکن است با دخالت عواملی به رنگهای زرد ، سبز ، قهوه‌ای ، قهوه‌ای تیره تا سیاه مشاهده گردد، لذا ویسکوزیته متغیر را برای آنها خواهیم داشت. بنابراین نفت خام درسطح زمین دارای ویسکوزیته بیشتر بوده و بعبارتی ویسکوزتر است. چون در مخزن زیرزمینی یکی از عوامل دخیل حرارت موجود درمخزن می‌باشد، که همراه با این عامل ، عمق نیز موثر می‌باشد. همچنین سن نفت را به لحاظ زمان مخزن شدن را درطیف تغییرات ویسکوزیته سهیم می‌دانند.

ترکیبات مولکولی نفت خام

تعداد ترکیبات مولکولی نفت خام وابسته به سن زمین شناسی آن ، عمق تشکیل آن ، منشا آن و موقعیت جغرافیایی آن متغیر می‌باشد. برای مثال نفت خام Ponca city از Oklahoma شامل حداقل 234 ترکیب مولکولی می‌باشد

.
:گروههای تشکیل دهنده نفت خام


هیدروکربنها همانطور که از نامشان مشخص است، شامل گروههایی هستند که ترکیبات ملکولی آنها فقط از هیدروژن و کربن تشکیل شده است. انواع هیدروکربنها عبارتند از

·        هیدروکربن‌های پارافینی (پارافینها)

·        هیدروکربنهای نفتنی (سیکلوپارافینها یا نفتنیکها )

·        هیدروکربنهای آروماتیک (بنزنوئیدها) )

این گروه شامل ترکیباتی غیر از هیدروژن و کربن می‌باشند و عناصری از قبیل اکسیژن ، نیتروژن ، گوگرد ، اتمهای فلزی همراه با هر کدام از اینها و یا ترکیب با همه اینها نظیر Ni ، V می‌باشد.

وزن مخصوص نفت خام :

·       
از خواص فیزیکی نفت خام که ارزش اقتصادی نفت خام بر مبنای آن سنجیده می‌شود، وزن مخصوص آن می‌باشد. لذا سنجش و نحوه محاسبه فرمول آن مهم است. اکثر کشورهای جهان ، وزن مخصوص نفت خام را برحسب درجه A.P.I که یک درجه بندی آمریکائی است، محاسبه می‌کنند. مشابه همین درجه بندی و سنجش ، وزن مخصوص نفت خام را در کشورهای اروپائی با درجه بندی Baume محاسبه می‌کنند که از لحاظ مقدار اندکی از درجه A. P.I کمتر می‌باشد.



سنجش وزنی نفت خام:

سنجش وزن مخصوص نفت خام مانند سایر مواد و مایعات برمبنای قانون کلی که همان وزن واحد حجم مایع است، در شرایط ºF 60 و P=1at سنجیده می‌شود و مقدار آن در فرمول جایگزین شده و وزن مخصوص نفت خام را بر حسب درجه A.P.I یا درجه Baume می‌دهد.

= درجه A.P.I امریکائی


= درجه Baume اروپایی


بدلیل اینکه S.G (Pure water)=1 می‌باشد. لذا وزن مخصوص آب با درجه 10 ، API خواهدبود. بدلیل کوچکتر بودن وزن مخصوص نفت از آب که همواره عددی کوچکتر از 1 را برای وزن مخصوص نفت در 60ºF خواهیم داشت. لذا هیچوقت در جدولها و محاسبات ، وزن مخصوص نفت بر حسب درجه A.P.I کوچکتر و مساوی 10 نخواهیم داشت.

:تاثیر درجه حرارت بر وزن مخصوص نفت خام

از عواملی که سبب تغییر در وزن مخصوص نفت خام می‌شوند، تغییرات دما است. یعنی با بالارفتن دما ، وزن مخصوص کمتر شده و به درجه A. P.I افزوده می‌شود. همچنین بالا رفتن درجه حرارت اثر معکوس بر روی ویسکوزیته نفت خام می‌گذارد.

انواع مختلف نفت برحسب A.P.I

نفت سنگین با 10 الی 20 درجه A.P.I

نفت متوسط با 20 الی 30 درجه A.P.I

نفت سبک با بیش از 30 درجه A.P.I

وزن مخصوص نفت‌ها بستگی به ماهیت هیدروکربورهای مختلف دارد. هر قدر مقدار گاز محلول در روغن بیشتر باشد، چگالی آن کمتر خواهد بود. بنابراین پارافین‌ها دارای پایین ترین چگالی و نفتیک‌ها کمی بالاتر و آروماتیک‌ها بالاترین چگالی را دارند.

ضریب انبساط نفت خام:

ضریب انبساط نفت خام از 6.1x10-4 الی 8.3x10-4 در نوسان بوده که با کاهش چگالی ، ضریب انبساط آن افزایش می‌یابد.

ارزش حرارتی و گرمایی ویژه نفت خام :

ارزش حرارتی پایین نفت بین 9000 الی 11000 کیلوکالری است. گرمای ویژه نفت در دمای معمولی از 0.35 الی 0.55 کیلوکالری به کیلوگرم درجه است، که در صورت ازدیاد درجه حرارت به مقدار آن افزوده می‌شود.

نقطه اشتعال نفت :

نقطه اشتعال نفت نیز به مقدار مواد زود جوش آن مربوط است، و می‌تواند از صفر الی 200C باشد. لذا در حمل و نقل نفت خام به دلایل ایمنی ، قسمتی از زودجوش‌ها را پایدار نموده و نقطه اشتعال را بالا می‌برند.

نقطه سفت شدن نفت خام :

نقطه سفت شدن نفت خام عبارتست از دمائی که در آن خاصیت جاری شدن نفت خام به اتمام می‌رسد. این دما در حمل و نقل و انبارکردن نفت اهمیت بسزائی دارد.

پالایش نفت خام :

از تصفیه یا پالایش نفت خام می‌توان فرآورده‌های زیادی بدست آورد، که قابل فروش در بازار باشند. نخستین گام در پالایش نفت خام عمل تقطیر است. تحمیل حرارت‌های زیاد در موقع تقطیر باعث تجزیه و شکسته شدن مولکول‌های نفت شده و اشکالاتی در ادامه پالایش نفت بوجود می‌آورد، که از عواقب آن ، ضایع شدن مواد و افزایش هرینه را می‌توان نام برد.

 

 
نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 17:35 | لینک  | 


در مورد روغن‌هاي مايع گياهي مهم‌ترين نكته تاريخ مصرف آنها است زيرا اين روغن‌ها با وجود تمام خواصي كه دارند حساسيت‌شان در برابر نور، حرارت و اكسيژن خيلي زياد است و به سرعت فاسد مي‌شوند. تاريخ مصرف آنها معمولا از زماني كه توليد مي‌شوند، 9 تا 10 ماه است بنابراين مدت زمان ماندگاري‌شان خيلي كوتاه است و به همين دليل در گذشته بخش قابل توجهي از روغن‌هاي مايع گياهي را هيدروژنه كرده و آنها را به‌صورت حلب‌هاي روغن نباتي به بازار عرضه مي‌كردند تا ماندگاري طولاني‌تري داشته باشند. دومين نكته مهم اين است كه بايد به درصد اسيدهاي چرب اشباع و غيراشباع، پروانه ساخت و بهره‌برداري چاپ شده روي برچسب روغن توجه كرد. علاوه بر اين، ظاهر فيزيكي ظرف نگه‌دارنده روغن نيز بسيار مهم است كه آسيب‌ديده نباشد، در آن كاملا بسته باشد و در محيط خشك و خنك نگهداري شود. در مورد روغن‌هاي مخصوص سرخ‌كردني، بهتر است ميزان اسيدهاي چرب اشباع آن حداكثر 50درصد باشد و در روغن‌هاي مخصوص پخت و پز نيز زير10درصد باشد. در كشور ما اگر ميزان اسيد‌هاي چرب ترانس زير پنج تا هفت‌درصد باشد، قابل‌قبول است اما در كشورهاي غربي تاكيد مي‌شود ميزان آن زير دودرصد باشد.

]


در کل می شود نتیجه گرفت که روغن چه در ایران وچه در کشورهای دیگر تاریخ انقضا یک سال تا  یک

سال و نیم می باشد با این تفاوت که روغن های خارجی تاریخ تولید نداشته و به صورت یک کد می

باشد به صورت مثال:canola oil source of ala omega 3    og trans fat best used by 06.01     2013,2

014

extra virgin olive oil produced from italian 120396 exp sep.23.2013 kirkland

]

    تاريخ توليد و انقضاء قابلیت مصرف بايد در صفحه اصلی به زبان فارسی با در نظر گرفتن استاندارد مربوطه به صورت خوانا ، واضح ، پر رنگ ( Bold ) با فونت متناسب با اندازه نام محصول در محل قابل ديد مصرف کننده به طوری که در قسمت دوخت برچسب نباشد درج شود .

 

      روز ، ماه و سال بايد به صورت عدد مربوطه نوشته شود به جز ماه كه مي توان آن را با حروف نيز مشخص   نمود .

ياد آوري 1

      موارد ذكر شده در اين بند مشمول محصولات وارداتي نيز مي باشد .

یادآوری 2

            درج تاریخ "بهترین قبل از " و یا " Best Before " مانع درج تاریخ انقضا فراورده نمی گردد 

نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 17:34 | لینک  | 

با مطرح شدن بازارهاي جهاني براي کتاب و عرضه آن در کنار ساير محصولات، همچنين قابليت‌هاي استفاده از رمزينه باعث شد تا قراردادي بين سازمان جهاني شابک و سازمان بين‌المللي EAN منعقد شود و پيش‌شماره مختص دنياي کتاب اختصاص يابد تا امکان تبديل شابک‌هاي کتاب به رمزينه امکان‌پذير گردد. در حال حاضر اکثر ناشران بزرگ دنيا از رمزينه براي کتاب‌هاي خود استفاده مي‌نمايند. در ادامه به كليات رمزينه و فوايد و كاربرد‌هاي آن اشاره مي‌شود.

 
رمزينه‌ها اطلاعات را با تركيب خطوط و فواصل در پهناي متفاوت ارايه مي‌كنند (رمزينه‌ها با استفاده از رقم كنترل اشتباهات نورخواني را كنترل مي‌كنند و آن را تا حدود يك در چند ميليون كاهش مي‌دهند) . اين بدان معني است كه اطلاعات فقط به طور افقي در امتداد خطوط و فواصل ارايه مي‌شود. ارتفاع داراي اطلاعات معني داري در رمزينه‌ها نيست. ظرفيت ذخيره، تعداد اطلاعات كه توسط يك رمزينه مي‌تواند منتقل شود، حداكثر به چندين کارکتر ده تايي محدود مي‌شود.

 
كساني كه اين روزها به خريد مي‌رود، به خواندن رمزينه اقلام خريداري شده خود در هنگام تحويل، نگاه مي‌كند. اما تعداد بسيار كمي از نحوه كار آن اطلاع دارند، و به همين علت است كه مشتريان به طور انفرادي يا گروهي تعجب مي‌كنند و سئوالاتي را درباره رمزينه‌خوان‌ها مطرح مي‌نمايند.

 
رمزينه بيشتر به منظور شناسايي خودكار به كار برده مي‌شوند و در طيف وسيعي از كاربردها ديده مي‌شود، از صندوق پول در فروشگاه‌هاي زنجيره‌اي و عمومي گرفته تا مديريت توليد در كارخانه‌ها، كنترل محصول و كنترل موجودي در امور پشتيباني را شامل مي‌شوند.

 
ارزيابي‌هاي گسترده نشان مي‌دهد با استفاده از رمزينه، قيمت‌هاي درست‌تري نسبت به سيستم‌هاي سنتني به حساب مشتريان گذاشته مي‌شود و ميزان اشتباه معمولا كمتر از يك درصد است.

 
در يك دوره چهار هفته‌اي، 19447 محصول براي درستي قيمت در 78 فروشگاه بزرگ منطقه ملبورن، از طريق 39 دستگاه رمزينه‌خوان بررسي گرديد. ارزيابي ثابت كرد كه استفاده از رمزينه و رايانه هنگام فروش نسبت به محاسبه دستي، دقيق‌تر است. موسسه فروشگاههاي بزرگ نسبت به طرز تلقي مشتري، آمارگيري انجام داد و 82 درصد از پاسخ دهندگان از كاربرد رمزينه در فروشگاههاي بزرگ «راضي» و يا «خيلي راضي» و فقط 8 درصد «ناراضي» بودند.

 
دلايل ميزان بالاي رضايت شامل سرعت در محاسبه قيمت و اطلاعات مبسوط روي رسيد مشتري است. رسيدهاي مشتري قيمت تمام شده و قيمت‌هاي پرداختي را در بر مي‌گيرد. بر خلاف رسيدهاي تحويلي به مشتري در فروشگاههايي كه به طور دستي كار مي‌كنند و تنها ارقام را فهرست مي‌كنند.

 
با جهاني شدن بازار مصرف كالا توليد‌كنندگان با استفاده از نشانه رمزينه محصولات خود را شماره‌گذاري كرده و عرضه مي‌نمايند. اين مسئله به نظام‌مند شدن عوامل موجود در مسير عرضه كالا و نيز هويت‌دار شدن محصولات در بازارهاي جهاني كمك مي‌کند، به گونه‌اي كه با تكيه بر آن هم‌اكنون اغلب انبارها و فروشگاه‌ها، مجهز به دستگاه‌هاي كامپيوتري با بهره‌جويي از مكانيسم انتقال اطلاعات توسط دستگاه رمزينه خوان گشته و از تسهيلات فوق‌العاده آن بهره مي‌گيرند.

 
در نظام شماره‌گذاري بين‌المللي (EAN)كالاهاي مصرفي قابل عرضه در فروشگاهها با يك شماره مشخص شده كه اين شماره‌ها در سطح جهاني منحصراً معرف يك كالا هستند كه صندوقهاي فروشگاه با خواندن اين شماره مي‌توانند كليه اطلاعات مربوط به كالا را شامل: قيمت، تاريخ توليد و ... را از بانك اطلاعاتي كامپيوتري دريافت كنند.

 

 
فوايد استفاده از رمزينه براي توليد كنندگان، توزيع كنندگان، فروشندگان عمده و جزء:

 
استخراج سريع و دقيق اطلاعات
امكان تهيه اطلاعات دقيق و به موقع براي مديريت
پاسخگويي بهتر به طرفهاي تجاري و مشتريان
قابليت خودكار كردن انبارداري
كنترل بيشتر بر روي توزيع و ذخيره سازي
اشتباهات كمتر در شناسايي كالاها
بهبود ارتباطات بين شركت‌ها در مسير عرضه كالا
يكساني استاندارد براي استفاده تمام طرفهاي تجاري و در نتيجه كاهش كشمكش‌ها
عرضه محصول در کنار ساير کالا‌ها
نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 17:32 | لینک  | 

بارکد چیست؟: ه زبان ساده مى‌توان گفت: مجموعه‌اى از میله‌ها یا خطوط سیاه رنگى که معمولاً بر روى زمینه‌اى سفید چاپ مى‌شود و به وسیله‌ی آن از کالاى خریدارى شده شناسایى لازم به عمل مى‌آید و قیمت آن مشخص مى‌شود و اگر به دنبال تعریف دقیق‌ترى هستید، باید گفت:بارکد عبارت است از انتقال داده‌ها از طریق امواج نورى. آنها مجموعه‌‌اى از خطوط میله‌اى موازى با عرض‌هاى گوناگون (پهن و نازک)هستند که اندازه‌ی هر خط معنا و مفهوم خاصى براى دستگاه بارکدخوان دارد. در حقیقت دستگاه بارکدخوان ماشینى است که اطلاعات را به شکل بصرى بر روى صفحه نمایش مى‌دهد.بیشتر بسته‌بندی‌ها بارکد دارند. عموماً در بارکدها اطلاعات با نوارهایی با پهناهای مختلف کد می‌شوند. هنگام خواندن بارکدها معمولاً یک سنسور نوری وجود دارد که بسته به سیگنال دریافتی ( سیاه  یا سفید باشد) در خروجی صفر یا یک را نتیجه می‌دهد. سیستم‌های بارکدها می‌توانند با چندین روش رمزگشایی عمل کنند.  هر روش رمز گشایی مانند یک زبان برای سیستم است و هرکدام نقاط قوت و ضعف خود را دارند.
 برای کاربردهای عمومی زبان کد 128 معمولا بهترین انتخاب است. در این روش 128 کاراکتر اسکی تعریف می‌شود که کاملا قابل خواندن هستند و اطمینان بالایی برای تشخیص آنها وجود دارد. اگر شما در حال ساخت یک سیستم با کاربرد عمومی هستید و نیاز دارید كه فقط از اعداد و حروف کوچک استفاده كنید می‌توانید از کد 39 استفاده کنید. در هرحالت به غیر از روش‌های رمز گشایی  نیاز به پیکربندی بارکد خوان هم می‌باشد. در باركدها بعضی مواقع تیك‌هایی هم برای اطمینان بیشتر قرار داده می‌شوند. تیک‌ها کاراکترهایی هستند که در بارکدها برای تضمین خواندن درست قرار داده شده اند. تیک‌ها در بعضی بارکدها که مستعد خطای بیشتری هستند ضروری است. بارکدها را می‌توان با یک کامپیوتر عادی و با یک پرینتر لیزری چاپ کرد. شما فقط نیاز به یک برنامه مناسب برای ساخت و پرینت آن دارید. خواندن اطلاعات بارکد به روش‌های مختلفی انجام می‌شود. اگر شما می‌خواهید یك باركدخوان بسازید باید دستگاهی بسازید که فقط بارکدها را با دقت را بالا بخواند. بارکدهای تجاری که به کامپیوتر وصل می‌شوند معمولاً می‌توانند کدهای اسکی را از طریق پورت سریال به کامپیوتر ارسال كنند. بارکد خوان معمولاً قسمتی برای اسكن نوارها دارد كه یک اسکنر بارکد لیزری است. شما حتماً آنرا در فروشگاه‌ها و مغازه‌ها دیده‌اید. اگر شما می‌خواهید اطلاعات را پردازش کنید باید اطلاعاتی از نحوه دکد کردن بارکد ها داشته باشید. برای درك نحوه‌ی دكد كردن باركدها شما خود را در داخل دستگاه فرض كنید.  شما باید منتظر اولین نوار مشکی باشید. هنگامی که اولین نوار مشکی دیده شد ساعت یا کلاک داخلی ری‌سِت می‌شود به مقدار عدد صفر و كلاك شروع می شود. سپس منتظر می‌شوید تا به نوار سفید برسد. به محض رسیدن نوار سفید ما می‌توانیم زمان را بخوانیم و آنرا متناسب با طول نوار مشکی یادداشت کنیم . هنگامی که ما از سفید به سیاه می‌رویم دوباره زمان را می‌خوانیم و پهنای نوار را یادداشت می‌کنیم. ما این کار را تا آخرین نوار انجام می‌دهیم. بعد از این ما اطلاعات کد شده را دکد می‌کنیم و نتایج به همین روش بدست می‌آید.  ساختار بارکد: هر خط بارکد نشان‌دهنده‌ی عدد 1 و هر فضای خالی نمایش دهنده صفر است و تمام بارکد با صفر و یک نمایش داده می‌شود. بهتر است برای سادگی کار یک مثال عددی بزنیم و همه چیز را از آغاز شرح دهیم. بارکد مورد نظر (  0075678164125 ) یک عدد 13رقمی که در این حالت عدد آخر یعنی( 5 )عدد یا رقم کنترل Check digit]   [ است [00]  رقم سیستم است که در این حالت کشور آمریکا را نشان می‌دهد. [ 75678] کد یا رقم مربوط به تولید‌کننده‌ی کالا است. [16412] کد یا رقم مربوط به کالای تولیدی است. بنابر این بایستی رقم کنترلی را برای بارکد 007567816412 محاسبه کنیم. طبق جدول زیر عمل کنید. 2 1 4 6 1 8 7 6 5 7 0 0 بارکد فرد زوج فرد زوج فرد زوج فرد زوج فرد زوج فرد زوج موقعیت 3 1 3 1 3 1 3 1 3 1 3 1 عدد ثابت 3*2 1*1 3*4 1*6 3*1 1*8 3*7 1*6 3*5 1*7 3*0 1*0 محاسبه 6 1 12 6 3 8 21 6 15 7 0 0 نتیجه      اعداد نتیجه را با هم جمع کنید. 85=6+1+12+6+3+8+21+6+15+7+0+0 عدد بدست آمده یعنی 85 را بایستی با یک عدد جمع کرد بطوریکه حاصل قابل تقسیم بر 10 باشد. عدد مورد نظر عدد کنترلی خواهد بود در اینجا عدد 5 بنابراین بارکد مورد نظر به صورت زیر خواهد بود: 0075678164125  بارکد را بطور کلی به دو قسمت که با خطوط حفاظتی وسط از هم جدا می‌گردد به بارکد های سمت چپ و راست تقسیم می‌کنند. هر عدد بسته به موقعیت قرارگیرد زوج و فرد بودن آن صفر و یک‌های متفاوتی به خود می‌گیرد که از جدول زیر تبعیت می‌کند. کدگذاری سمت چپ کدگذاری سمت چپ عدد زوج و فرد زوج فرد   1110010 0100111 0001101 0 1100110 0110011 0011001 1 1101100 0011011 0010011 2 1000010 0100001 0111101 3 1011100 0011101 0100011 4 1001110 0111001 01100011 5 1010000 0000101 0101111 6 1000100 0010001 0111011 7 1001000 0001001 0110111 8 1110100 0010111 0001011 9   مثال 2) بارکدمورد نظر 750103131130  75کد کشور مکزیک 1031 که تولیدکننده در اینجا شرکت پپسی‌کولا 31130 محصول مورد نظر نوشابه قوطی برای محاسبه به شکل زیر عمل می‌کنیم. 0 3 1 1 3 1 3 0 1 0 5 7 Barcode O E O E O E O E O E O E Position 3 1 3 1 3 1 3 1 3 1 3 1 weighting 0*3 3*1 1*3 1*1 3*3 1*1 3*3 0*1 1*3 0*1 5*3 7*1 calculation 0 3 3 1 9 1 9 0 3 0 15 7 Weighted sum نتیجه را با هم جمع می‌کنیم 51=0+3+3+1+9+1+9+0+3+0+15+7 عدد 51 را بایستی با عدد 9 جمع کرد تا حاصل قابل تقسیم بر 10 باشد بنابراین عدد کنترلی 9 می باشد. بر اساس آنچه گفته شد اعداد به گونه زیر کد گذاری می شوند. 1.       خطوط حفاظتی سمت چپ (همیشه یکسان) 101 2.       رقم دوم کد سیستم (5) 0110001 3.       اولین رقم تولیدکننده (0) 0100111 4.       دومین رقم تولیدکننده (1) 0011001 5.       سومین رقم تولیدکننده (0) 0100111 6.       چهارمین رقم تولیدکننده (3) 0111101 7.       پنجمین رقم تولیدکننده (1) 0110011 8.       خطوط حفاظتی وسط (همیشه یکسان) 01010 9.       اولین رقم تولیدکننده (3) 1000010 10.   دومین رقم تولیدکننده (1) 1100110 11.   سومین رقم تولیدکننده (1) 110010 12.   چهارمین رقم تولیدکننده (3) 1000010 13.   پنجمین رقم تولیدکننده (0) 1110010 14.   رقم کنترلی (9) 1110010 15.   خطوط حفاظتی سمت چپ( همیشه یکسان) 101     بارکد و مشکلات آن معمولاً موسسه‌ی ثبت بارکد برای هر محصول تولیدی شرکت‌های مختلف یک پرینت ارائه می‌کند. بسیاری از طراحان گرافیک بارکد را اسکن کرده و بر روی طرح محصول جایگزین می کنند. غافل از اینکه ممکن است این عمل مشکلاتی به بار بیاورد. دقت کنید که بارکد را به حالت Gray Scale اسکن نمایید یا اینکه بعد از اسکن آنرا تبدیل به Gray Scale کنید. بارکد هایی که به شکلCKMY  چاپ می‌شوند، ممکن است غیر قابل استفاده باشند. مشکل از آنجا ناشی می‌شود که هنگام چاپ هر رنگ با کمی جابجایی ضخامت خطوط و فاصله سفیدی بین آنها دچار تغییر شده و همین مسئله دستگاه بارکد خوان را دچار مشکل می کند. آنچه که مهم است این است که ضخامت و فاصله بین خطوط تغییر نکند. ضخامت و فاصله ای که معیار آن دو خط اول و دو خط آخر هر بارکد در استاندارد EAN13 است. نصب بارکد با استفاده از نرم افزار CorelDRAW می‌توانید بارکد EAN13 را به راحتی نصب نمایید. کافی است از Edit در نرم افزار Corel DRAW به سراغ انتخاب Insert Barcode بروید. با انتخاب آن پنجره مربوطه باز می‌شود. در پنجره باز شده استاندارد EAN13 را انتخاب نمایید و 12 عدد خود را وارد نمایید بعد از تایپ آخرین یا دوازدهمین رقم، سیزدهمین رقم که همان کد کنترل یا Check digit است ظاهر می‌گردد. شما می‌توانید با توجه به روشی که توضیح دادیم این عدد را حدس بزنید.بعد از کلیک روی Next پنجره بعدی باز می‌شود. در این قسمت مشخصات بارکد از نظر ابعاد و دقت خروجی سئوال می شود و در انتها نیز بارکد مورد نظر روی صفحه Corel DRAW ظاهر می‌گردد.  
نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 17:31 | لینک  | 

QR-CODEچیست؟

آشنایی با نمایه پاسخ سریع یا Quick Response Code و کاربرد های متنوع آن


محتویات این نوشتار:


تعریف


تاریخچه


کاربردها


  - اسفاده در تلفن های همراه

  - خواندن اطلاعات بوسیله تلفن همراه

  - نکته هایی پیرامون خواندن (اسکن) در تلفن همراه

ایجاد


خواندن


ظرفیت ذخیره داده ها


ظرفیت تصحیح خطا


پشتیبانی از زبان فارسی


استانداردها


نمایه پاسخ سریع کوچک


مجوز های استفاده

سوءاستفاده ها


منابع این نوشتار




 تعریف:

QR-Code یک نمایه (بارکُد) رمز دار دو بعدی با ساختار ماتریسی می باشد که به منظور رمز گشایی محتویات آن با سرعت زیاد طراحی شده است. این نمایه دربردارنده‌ی چیدمانی از چهارگوش‌ها‌ی (نقطه های) سیاه بر روی زمینه‌ی سپید است. این نقطه ها بر اساس الگوی استاندارد (ISO/IEC 18004:2006) ایجاد می شوند و می‌تواند حاوی: نوشته، نشانی وب، شماره تلفن، یا داده‌ی دیگری باشد.



[بالا]  تاریخچه:

QR-code درسال 1994 بوسیله شرکت Denso Wave که از شرکت های زیر مجموعه تویوتای ژاپن است، ابداع و به منظور ردیابی قطعات در صنایع تولید خودرو مورد استفاده واقع شد، این نمایه ها در ژاپن بسیار فراگیر بوده و بیشترین کاربرد را میان بارکد‌های دوبُعدی دارد.



[بالا]  کاربردها:

این نوع نمایه ها (QR-codes) که در ابتدا با هدف استفاده در تولید تجهیزات صنعتی ابداع شد، امروزه کاربرد های گسترده ای پیدا کرده اند، که از مهمترین دلایل آن: اطلاعات زیادی است که QRکدها قادرند در خود ذخیره کنند به طوری که یک QRکد قادر است تا 7089 رقم عددی را در خود نگهداری نماید (به جدول 1 مراجعه کنید)، همچنین به واسطه پیشرفت سالهای اخیر در صنعت تلفن های همراه، قابلیت خواندن (اسکن) و انتقال اطلاعات گوناگون نهفته در این نمایه ها، توسط دوربین تلفن های همراهی که دارای نرم افزار خواندن کد (Reader Code) باشند، برای همگان به راحتی فراهم شده است.

نمایه پاسخ سریع (QR-code) هم ‌اکنون در مفهومی بسیار وسیع‌تر در اروپا و آسیای شرقی مورد استفاده قرار می‌گیرد، در روزنامه ها کاربرد فراوان پیدا کرده و در تبلیغات، شرکت ها "نمایه پاسخ سریع(QR-Code) " خود را در روزنامه بچاپ میرسانند که حاوی اطلاعات خودشان است. در بعضی از شهرهای اروپایی برای دادن اطلاعات مختلف به گردشگران از این کدها استفاده می شود. به طور کلی این نمایه ها می‌توانند در مجلات، تابلوها، اتوبوس‌ها، کارت‌های بازرگانی و یا در هر چیزی که کاربران آن نیاز به اطلاعات دارند (حتی روی باطری تلفن همراه یا لپ تاپ)، استفاده شوند.


برخی از مهمترین کاربردهای نمایه پاسخ سریع(QR-Code) میتوانید بصورت مصور در قسمت نگاره ها (گالری تصاویر) مشاهده نمایید.

 


[نگاره های شهودی از کاربرد نمایه پاسخ سریع]

[نگاره های شهودی از کاربرد نمایه پاسخ سریع]



- استفاده در گوشی های تلفن همراه:

می توان گفت که گسترده ترین کاربرد نمایه پاسخ سریع بخصوص برای عموم مردم، استفاده و بهره برداری از اطلاعات رمز شده در آن با استفاده از تلفن های همراه است. در واقع نمایه پاسخ سریع (QR-code) بارکد هایی ساده اند که می‌توانند عملیات زیادی در گوشی های موبایل انجام دهند. این نمایه ها می‌توانند برای تغییر اطلاعات مخاطبان، اجرای یک لینک وب، باز کردن یک برنامه، یا حتی شماره‌ گرفتن مورد استفاده قرار گیرند. همچنین با گوشی اندرویدی، می توان به راحتی از مارکت های اندروید، بازی ها و نرم افزارهای مورد نیاز را خریداری یا بارگذاری نمود.



کاربران تلفن‌های همراهی که دستگاهشان مجهز به نرم‌افزار کدخوان است، می توانند "نمایه پاسخ سریع" را در هر جایی که باشد (روی کاغذ روزنامه، نمایشگر رایانه و یا روی بدنه اتوبوس!) اسکن کنند تا اطلاعات ذخیره شده در آن که می تواند شامل: قیمت و اطلاعات مربوط به یک کالا، شماره تلفن، پیامک و یا هر متنی است، مشاهده نمایند؛ یک صفحه‌ي وب را بدون نیاز به تایپ آن، بر روی تلفن همراه را باز کنند. این عمل اتصال از دنیای فیزیکی به دنیای دیجیتال، به نام "هاردلینک" یا "مجازی کردن دنیای فیزیکی" گفته می شود.

 


- دریافت اطلاعات ذخیره شده در QR-code ها بوسیله گوشی تلفن همراه:


برای خواندن (اسکن) این کدها، گوشی تلفن همراه به صورت اولیه باید به موراد زیر مجهز باشد:


 1- دوربین حداقل 2 مگاپیکسلی


 2- نرم افزار نمایه خوان (بارکرد خوان)



در برخی از مدل های گوشی های تلفن همراه، نرم افزار نمایه خوان (بارکرد خوان) بطور پیش فرض نصب شده وجود دارد. تلفنهای هوشمند بلک بری و سیستم عامل گوشی گوگل موسوم به "آندروید"، استفاده ازکد "QR" را که شامل اضافه کردن بارکد‌خوان "زینگ" بر روی برخی از مدل‌ها می‌باشد، پشتیبانی می‌نماید. همچنین دارندگان آیفون و آی پد می توانند از اپلیکیشن‌ها رایگانی که ویژه اسکن این کدها نوشته شده استفاده کنند.


سیستم عامل نوکیا موسوم به "سیمبین" نیز مجهز به یک بارکدخوان است که قادر به خواندن کدهای "QR" می‌باشد، فناوری NFC در گوشی‌های جدید نوکیا روش بی‌نظیری برای استفاده از یک ضربه کوچک برای اسکن بارکدها می باشد. همینطور "ام-بارکد" نیز یک کدخوان"QR" برای سیستم عامل "مائیمو" است. حتی دارندگان گوشی هایی با سیستم عامل جاوا نیز می توانند از نرم افزار رایگان موجود مانند: KaywaReader استفاده کنند.



برای دریافت برنامه (APP) و نرم افزار های متناسب با مدل ها و سیستم عامل گوشی های مختلف اینجا کلیک کنید.


 


- توجه:

نمایه های پاسخ سریع ظرفیت بالایی جهت ذخیره اطلاعات دارند (جدول 1) اما رمز گشایی و بازیابی اطلاعات موجود در آنها بستگی مستقیم به قدرت پردازش و نوع سیستم عامل تلفن همراه داشته و ممکن در برخی موارد هنگام اسکن کد های حاوی اطلاعات زیاد، گوشی توانایی خواندن آن را نداشته باشد.


جهت دریافت کامل اطلاعات یک کد، توجه به نکات زیر ضروری است:


 1- قدرت پردازش، سیستم عامل و قدرت لنز گوشی تلفن همراه


 2- کیفیت تصویری و حجم اطلاعات موجود در کد


 3- زاویه (دوری و نزدیکی) عکس برداری (اسکن) از کد


 4- تولید کد طبق استاندارد های تعریف شده

بنابراین عدم دریافت اطلاعات از یک کد صرفن به منزله مخدوش بودن آن نیست. (لازم به ذکر است که از این کد ها در هر جهت چرخشی می توان داده ها را استخراج کرد.)



[بالا]  ایجاد نمایه پاسخ سریع - QR-code

برای تولید نمایه پاسخ سریع (QR-code) مورد نظر خود، اینجا را ببینید.



[بالا]  خواندن نمایه پاسخ سریع - QR-code

برای خواندن نمایه پاسخ سریع (QR-code) به صورت آنلاین، اینجا را ببینید یا نرم افزار های بارکد خوان را از اینجا دریافت کنید.

 


[بالا]  ظرفیت ذخیره داده ها

عناصر اصلی نشانه، مربع هایی با تعداد حداقل 21 × 21 و حداکثر 177 × 177 در نشانه اصلی هستند. قسمت حاشیه‌ای (منطقه سکوت) باید حداقل دارای عرضی برابر با 4 برابر عناصر کوچک نشانه باشند. اطلاعات بیشتر را می توان با در اختیار گرفتن تا 16 نشانه ذخیره کرد. (ویکیپدیا)


 


 


جدول 1)


ظرفیت دادها در کدهای QR

عددی خالص حداکثر 7,089 کاراکتر

الفبارقمی حداکثر 4,296 کاراکتر

دودویی (8بیتی) حداکثر 2,953 بایت

Kanji/Kana حداکثر 1,817 کاراکتر



[بالا]  ظرفیت تصحیح خطا

نمایه پاسخ سریع (QR-code) از یک فناوری تصحیح خطا به نام Reed-Solomon استفاده میکند، که در سطح های مختلف تونایی آن برای رفع خطا متقاوت می باشد. به طور کلی این بارکدها از ۷ تا ۳۰ درصد قابلیت تصحیح دارند و خوانش و رمزگشایی آن‌ها دچار مشکل نمی‌شود. (به مثال زیر از سایت ویکیپدییا نگاه کنید)


مثال زیر نشان می دهد که کد QR چگونه با اختلال دست و پنجه نرم می کند.

یک سری پیکسل از روی کد اصلی برداشته می‌شود یا به آن اضافه می گردد تا اختلال در خط مرزی آن بررسی شود. هر دو تصویر تغییر یافته به وسیله تشخیص خطای "سطح L" قابل تشخیص است. پس با اطلاعات ارائه شده می توانیم بگوییم که حداکثر اطلاعات قابل ذخیره سازی کد QR (با 177 × 177 عنصر و تصحیح خطای سطح L) برابر با 23,624 بیت (2,953 بایت) است برای اطلاعات الفبا رقمی است.


کد اصلی اطلاعات خارج شده اند. اطلاعات اضافه شده اند.

با این که این نمایه ها در ظاهر تفاوت زیادی دارند، ولی باز هم هر سه، کلمه morden را نشان می دهند. منبع: ویکیپدیا




این سطوح هنگام تولید نمایه قابل انتخاب هستند. تولید نمایه

 


[بالا]  پشتیبانی از زبان فارسی

همانطور که گفته شد این نمایه قابلیت ذخیره حداکثر 4,296 کاراکتر الفبایی را دارا می باشد. در این نمایه هر نوع الفبایی از هر زبان از جمله زبان فارسی قابل رمز گذاری است، اما نکته قابل توجه این است که برخی از نرم افزار های رمز گشای این کد ها ممکن است توانایی خواندن الفباهای به جز حروف لاتین را نداشته باشد. بنابراین آنچه مهم است، قدرت نمایه خوان مورد نظر در پشتیبانی از زبان های غیر لاتین است.



[بالا]  استانداردها

مدارک استاندارد زیادی وجود دارد که کدکردن فیزیکی کُد QR را پوشش می دهد:


    October 1997 - AIM International (Automatic Identification Manufacturers International) standard (ISS - QR Code)

    March 1998 - JEIDA (Japanese Electronic Industry Development Association) standard (JEIDA-55).

    January 1999 - JIS (Japanese Industrial Standards) standard (JIS X 0510)

    June 2000 - ISO/IEC 18004:2000 Information technology - Automatic identification and data capture techniques - Bar code symbology - QR Code

    1 September 2006 - ISO/IEC 18004:2006 Information technology - Automatic identification and data capture techniques - QR Code 2005 bar code symbology specification



در سطح لایه کاربردی، تغییراتی بین محصولات مختلف وجود دارد:

 - NTT docomo استانداردهای قابل پیاده سازی برای رمزگشایی URLها، اطلاعات تماس، و دیگر انواع داده برپا کرده اند که نمونه این کاربرد ها هنگام تولید کد قابل انتخاب هستند. اینجا را ببینید.

- پروژه متن-باز "zxing" یک فهرست از انواع داده کد QR را شناسایی می کند.



[بالا]  نمایه پاسخ سریع کوچک یا QR-code Micro


mini qr-code

میکروکد QR یک نسخه از استاندارد QR می باشد، که جهت استفاده در کاربردهای کوچک طراحی شده شده است. میکرو QR شبیه به نسخه اصلی بوده و بیشترین ظرفیت ذخیره در این نسخه، حداکثر 35 کاراکتر عددی می باشد.


[بالا]  مجوز های استفاده

استفاده از کد QR از نقطه نظر مجوز کاملا‍ رایگان و بدون حق استفاده‌ی انحصاری است. کد QR به طور شفاف به صورت استاندارد ISO تعریف و منتشر شده است. Denso Wave حق امتیاز کد QR را در اختیار گرفته است و از آن جهت کسب درآمد استفاده نمی‌کند ، ولی حق امتیاز اجرا و پیاده سازی آن را خیر. (ویکیپدیا)


لفظ کد QR یک registered trademark از شرکت Denso Wave است. (اصطلاح کد "کیو-آر"، یک برند ثبت شده برای شرکت "دنسو-ویو" می‌باشد.)



[بالا]  سوءاستفاده ها، هشدار به استفاده کنندگان

همانند بسیاری از تکنولوژی های دیگر، ممکن است سوء استفاده هایی از کدهای QR بمنظور کاربرد های غیر عادی بوجود آید.

از مهمترین موارد سوء استفاده، هدایت کاربر به وب سایت های آلوده است.

- لینک دادن به وب سایت های خطرناک با سوء استفاده از نا آگاهی کاربر، می تواند باعث مشکلات کوچک و بزرگ شود. با توجه به غالب کاربرد کد های QR که با تلفن های همراه انجام می شود، هدف، اطلاعات موجود در گوشی استفاده کننده است. این اقدامات ممکن است در پس زمینه اتفاق بیفتد، در حالی که کاربر تنها یک صفحه وب بی ضرر مشاهده می کند. اگرچه درصد چنین سوء استفاده هایی بسیار پایین است، اما همواره جانب احتیاط را فراموش نکنید. پیشنهاد ما به شما، هنگام مواجه با مواد مشابه، مشاهده محتویات بارکد با استفاده از بارکد خوان آنلاین است. همچنین صفحه رفع مسئولیت را ببینید.



نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 17:30 | لینک  | 

بارکد تقريبا در تمام بخشهاي زندگي ما وجود دارد , در سوپر مارکتها , بيمارستانها زندانها و حتي در خانه خودمان !

بارکد تقريبا به عنوان بخشي از زندگي روزمره ما مورد قبول همه قرار گرفته اما واقعا بارکد چيست و چه چيزي را نمايش ميدهد ؟

مطمئن باشيد فقط شما نيستيد که دوست داريد سر از راز اين خطوط و فضاهاي ميان آنها دربياوريد خطوطي که هر روز حد اقل بر روي برچسبهاي مواد غذائي يا نامه هاي پستي خود مي بينيد . همه آنها به نظر يکسان مي آيند اما اينچنين نيست زيرا هر صنعتي روش کدگذاري مخصوص به خود را دارد و از آن به عنوان استاندارد استفاده ميکند که در بخشهاي بعدي اين روشها را توضيح خواهيم داد . اگر در فکر بکارگيري تکنولوژي بارکد در شغل خود هستيد موارد مهمي است که بايد در نظر بگيريد تا اين تکنولوژي بر تمام مشکلات شما غلبه کرده و کار شما را سهولت ببخشد .

به تمام سوالاتي که در ذهن شما نقش بسته به درستي پاسخ دهيد  تا بتوانيد برنامه خود را اجرا کنيد .

 در اين  صفحات شما درباره موارد زير اطلاعاتي را به دست خواهيد آورد :

 * - بارکد

* - روشهاي کدگذاري

* - انواع بارکد خوان ( ثابت و سيار )

* - سازگاري بارکد با کامپيوتر شما

* - چاپ بارکد

* - صنايع و نرم افزارها

 انواع مختلف روشهاي کدگذاري

بارکد در شکلهاي مختلف ارائه ميشود که ساده ترين نوع آن را حتما در فروشگاهها و يا سوپر مارکتها ديده ايد .

اما استانداردهاي ديگر بارکد هم وجود دارد که در صنايع مختلف استفاده مي شود مثل : مراکز درماني , کارخانه هاي صنعتي و ... که تمام اينها نحوه کدگذاري (Symbology) منحصر به فرد براي خود را دارند که غير قابل تغيير هستند.  حال اين سوال پيش مي آيد که چرا اينهمه کدهاي متفاوت وجود دارد ؟ اين سوال به سادگي قابل جوابگوئي است چرا که  Symbology هاي مختلف براي حل مشکلات صنايع گوناگون به وجود آمده اند .

حالا با هم نگاهي کوتاه به برخي از Symbology هاي معمول مي اندازيم و ببينيم چگونه و کجا و چرا از آنها استفاده ميکنيم :

UPC/EAN

اين نوع کدگذاري براي کنترل خروجي ( کنترل نهائي ) به کار برده ميشود . کد UPC با طول ثابت ميباشد و به طور خاص در فروشگاهها و کارخانجات توليد کننده مواد غذائي کاربرد دارد . اين کد براي سوپرها و اين چنين مواردي در نظر گرفته شده است که با استفاده از 12 رقم فضاي مناسبي براي تعريف محصولات در اختيار ما قرار ميدهد .

 

Code 39

اين روش کد گذاري به اين دليل ايجاد شد تا در صنايعي که احتياج به استفاده از حروف نيز در کنار ارقام دارند به کار برده شود . اين روش کدگذاري عمومي ترين روش کدگذاري است که از قديم به کار برده ميشود . اين نوع کدگذاري معمول درا تمام صنايع -  به استثناء توليد کنندگان موادغذائي – به کار گرفته ميشود اما با توجه به اينکه بارکد داراي طول زيادي خواهد بود براي مواردي که اندازه برچسب روي اقلام توليدي گزينه اي قابل توجه باشد پيشنهاد نمي شود.  

 

Code 128

 

اين روش کدگذاري وقتي به کار مي آيد که شما انتخاب زيادي از حروف و ارقام داشته باشيد . در صنايعي که اندازه برچسب روي اقلام گزينه قابل توجه باشد اين روش کدگذاري انتخابي مناسب براي شماست چرا که فشرده و خوانا است . از اين روش کدگذاري معمولا در حمل و نقل استفاده ميکنند که در آن اندازه ليبل يک مورد مهم ميباشد .

Interleaved 2 of 5

از ديگر روشهاي کدگذاري معمول در صنايع حمل و نقل است که در کنار آن کاربرد بسياري در انبارها و شرکتهاي عمده فروش مي باشد . اين کدها هم به صورت فشرده و کم جا هستند .

PDF417

 اين روش کدگذاري به عنوان روش دو-بعدي ( 2D ) شناخته شده است که به صورت خطي نبوده و بيشتر شما را به ياد جدول روزنامه ها مي اندازد اما تفاوت اين کد با ساير کدهائي که در بالا توضيح داده شد اين است که PDF417 واقعا يک فايل داده هاي سيار ( Portable Data File )  است که مثلا ميتواند شامل : اسم , آدرس , شماره تلفن منزل , شماره گواهينامه رانندگي و عکس و حتي خلاصه سوابق رانندگي شما باشد !

در نهايت اينکه اين روش کدگذاري ميتواند اطلاعات کامل و جامعي را در خود جاي داده و حجمي در حد يک تمبر پستي داشته باشد  البته طبيعي است هر چه اطلاعات شما کاملتر باشد حجم اين کد نيز بزرگتر خواهد شد .

   بارکدها چگونه خوانده ميشوند :

بارکدها با کشيده شدن تابش کوچکي از نور روي کد چاپ شده قابل خواندن هستند . چشمان شما تنها خط قرمزي از نور را ميبيند که  از بارکد خوان تابيده ميشود اما چه اتفاقي در تابش و بازتاب آن نور قرمز در ميان اين خطوط تيره و روشن مي افتد ؟ قطعه اي در بارکدخوان بازتاب نور را دريافت کرده و آنرا به سيگنالهاي الکتريکي تبديل ميکند . منبع تابش ليزر شروع به خواندن فضاي خالي قبل از اولين خط مشکي  ميکند و اين کار را تا انتهاي کد انجام ميدهد – اگر بارکد داراي اين فضاي خالي معين در ابتدا و انتهاي خود نباشد قابل خواندن نيست که به اين فضا ها

 Quiet Zone مي گوئيم – هر چه کد ما طولاني تر باشد تعداد نوارهاي ما نيز بيشتر خواهد بود و هر چه تعداد نوارهاي ما بيشتر باشد بايد ارتفاع نوارها نيز بيشتر شود تا کد به راحتي قابل خواندن باشد.

: بارکد خوانها

 به طور کلي سه مدل بارکد خوان وجود دارد : ثابت ,  بارکدخوانهاي سيار دسته اي و بارکدخوانهاي سيار بي سيم

1 – بارکدخوانهاي ثابت :

به کامپيوتر متصل ميشوند و داده ها را هر بار که خوانده ميشوند انتقال ميدهند . وقتي يک بارکد اسکن ميشود به سرعت از طريق داده الکتريکي به کيبورد منتقل ميشود و  باعث ميشوند تا کاراکترها به سرعت هر چه تمامتر روي صفحه نمايش داده شوند . اين دستگاه به قدري سريع است که در بسياري مواقع کاربران ترجيح ميدهند ازآن به عنوان صفحه کليد دوم استفاده کنند . بزرگترين مزيت اين دستگاهها اين است که بدون احتياج به تغيير داده ها يا احتياج به برنامه خاص در تمام برنامه هائي که ورودي داده از صفحه کليد را قبول ميکنند مورد استفاده مي باشند .

نوع ديگري از اين بارکدخوانها نيز موجود است که از طريق کابل RS232 به کامپيوتر متصل ميشود و به صورت کد ASCII داده را به برنامه ميشناساند .

2 – بارکدخوانهاي سيار دسته اي :

اين نوع بدون اينکه به طور مستقيم با کامپيوتر متصل باشند اطلاعات را در حافظه خود ذخيره کرده و سپس با استفاده از پايه اطلاعات آن روي کامپيوتر منتقل ميشود . . اين دستگاهها شامل يک اسکن کننده بارکد , يک صفحه نمايش براي انجام کار مورد نظر و يک صفحه کليد کوچک براي وارد کردن داده هاي مورد نظر مثل تعداد کالا و ... هستند . ضمن اينکه يک پايه (Cradle) نيز براي انتقال اطلاعات به کامپيوتر حتما بايد تهيه شود . اين مدل بارکدخوانها در مواردي به کار ميروند که احتياج به جابجائي کاربر الزامي و داده هاي جمع آوري شده در لحظه مورد نياز نيستند . اين دستگاهها به صورتهاي زير استفاده ميشوند که برنامه شما تعيين ميکند که به کدام صورت استفاده شود :

 1 – قرار گرفتن روي دست (Handheld)   2- قرار گرفتن در کيف (Wearable)   3-  قرار گرفتن در ماشين  (Truck)

3 – بارکدخوانهاي سيار بي سيم :

اين نوع از بارکدخوانها هم اطلاعات را در حافظه نگهداري ميکنند اما انتقال اطلاعات به صورت بلادرنگ انجام ميشود اين مدل از بارکدخوانها در مواردي که دسترسي اطلاعات براي تصميمات مهم است استفاده ميشود . . اين دستگاهها شامل يک اسکن کننده بارکد , يک صفحه نمايش براي انجام کار مورد نظر و يک صفحه کليد کوچک براي وارد کردن داده هاي مورد نظر مثل تعداد کالا و ... هستند . ضمن اينکه يک پايه (Cradle) نيز براي انتقال اطلاعات به کامپيوتر حتما بايد تهيه شود. وقتي شما احتياج به انتقال سريع اطلاعات داريد اين دستگاههاي بي سيم هستند که کار شما را عملي ميکنند .  اين دستگاهها به صورتهاي زير استفاده ميشوند که برنامه شما تعيين ميکند که به کدام صورت استفاده شود :

 1 – قرار گرفتن روي دست (Handheld)   2- قرار گرفتن در کيف (Wearable)   3-  قرار گرفتن در ماشين  (Truck)

 

اسکنر چکونه کار ميکند :

 پايه هر دستگاه بارکد خوان يک اسکن کننده , يک رمزگشاينده و يک کابل ارتباطي ميان کامپيوتر و دستگاه بارکد خوان ميباشد .

وظيفه اسکن کننده اين است که کد را اسکن کرده و داده هاي خروجي الکتريکي ايجاد نمايد که داده ها با نوارهاي مشکي و فاصله بين آنها مرتبط است . اين داده هاي الکتريکي سپس توسط رمز گشا آناليز شده و بر اساس نوع کدگذاري و محتوي کد به صورت متعارف کامپيوتري ( شامل حروف – اعداد و يا علامتهاي ديگر استاندارد مثل " – " و " . " و ... ) نمايش داده مي شود .

همچنين اسکن کننده ها ميتوانند که اين رمزگشا را به صورت داخلي داشته باشند و يا کدها را به صورت رمزگشائي نشده در خود نگهداري کنند که در اين حالت احتياج به وسيله اي ديگر دارند که به آن رابط يا Wedge مي گوئيم . در اين حالت کدها به محض اتصال به اين رابط توسط رابط رمزگشائي ميشوند و به مکان مورد نظر ما ( براي مثال بانک داده ها ) منتقل ميشوند . 

اين روش اسکن شدن بيشتر در بارکدخوانهاي سيار به کار برده ميشود .

 

کدام بارکدخوان براي کار و نرم افزار شما مناسب است ؟

 

با تمام انتخابهائي که براي شما وجود دارند مهمترين نکته براي انتخاب درست دستگاه اين است که شما به خوبي محيط کار و برنامه خود را قبل از اينکه هر تصميمي بگيريد  مطالعه کنيد . براي اين منظور سوالات زير شما را در اين انتخاب راهنمائي ميکند : 

* - دستگاهها در چه محيطي به کار ميروند ؟ در يک محيط کاملا سخت صنعتي يا در يک فروشگاه معمولي !

* - استفاده از دستگاه براي مدت مشخصي مي باشد يا به طور دائم از آن استفاده خواهد شد ؟

* - آيا به قابليت سيار بودن دستگاه احتياج داريد ؟

* - آيا خواندن کدها در نزديکي کالاها مي باشد يا در فاصله دورتر قرار دارند ؟

*-  دستگاه چگونه به کامپيوتر متصل ميشود ؟

*- آيا اطلاعات خوانده شده بايد سريعا منتقل شوند يا خير ؟

 به خاطر داشته باشيد که دامنه انتخاب دستگاههاي بارکد خوان بسيار وسيع هست که از انها در هر برنامه اي بتوان استفاده کرد پس هرگز اولين دستگاهي را که به نظر مناسب کار شما بود انتخاب نکنيد چه بسا ارزانترين دستگاه به راحتي و مفيدتر براي شما مورد استفاده داشته باشد .

 

آيا دستگاه بارکد خوان با کامپيوتر من سازگار است ؟

 هيچ برنامه خاصي لازم نيست که اطلاعات را به کامپيوتر شما انتقال دهد . اين دستگاهها به راحتي  توسط اسکن کننده و رمزگشاي خود اطلاعات را به سيستم شما انتقال ميدهند و لازم نيست شما کار ديگري انجام دهيد . هرچند کامپيوتر شما براي خواندن کدها مشکل خاصي را نخواهد داشت اما در مواقعي ممکن است قابليت چاپ کدها را نداشته باشد که در اين صورت شما با ارتقاء سيستم خود و يا با خريد برچسبهاي از قبل چاپ شده  و يا حتي خريد دستگاههاي چاپ بارکد  به راحتي اين مشکل را حل خواهيد کرد و برچسبهاي خود را بر روي محصولاتتان مي چسبانيد .

 چاپ بارکد :

با داشتن يک برنامه خوب کامپيوتري تمام پرينترهاي سوزني , حرارتي و ليزري قادر هستند تا بارکد را با کيفيتي خوب چاپ کنند اما اگر شما ميخواهيد که بهترين چاپ را داشته باشيد از چاپگرهاي مخصوص چاپ برچسب استفاده کنيد که براي چاپ تعداد زيادي برچسب هم مناسب هستند .  اما اگر احتياج به چاپ چند ليبل در زماني خاص داريد ميتوانيد از چاپگرهاي سوزني نيز استفاده کنيد .  تقريبا اکثر صنايع – کوچک و بزرگ – از چاپگرهاي حرارتي مخصوص برچسب استفاده ميکنند زيرا به راحتي رولهاي برچسب را چاپ کرده و مهمتر از آن چاپ سريع و با کيفيت بارکدهاست که اين پرينترها را در اولويت اول قرار ميدهد .

 استفاده از بارکد در هر کجا !

تمام صنايع ميتوانند از مزيتهاي تکنولوژي بارکد سود ببرند .  در زير برخي از موارد کاربردي بارکدها را ذکر ميکنيم :

 کارخانجات :

کارخانجات بزرگ و کوچک , انبارها ميتوانند از مزاياي سهولت استفاده از بارکد استفاده کنند که اين سيستم با تمام روشهاي مديريتي مثل MRP , WMS و MES   سازگار است .

 حمل و نقل :

استفاده از بارکد در صنعت حمل و نقل باعث راحتي مديريت کالاهاي ثابت يا در حال حرکت مي شود .

هماهنگي بارکد با سيستمهاي مختلف شبکه اي باعث  کاهش هزينه ها و ايجاد خدمات بهتر براي مشتريان مي شود .

فروشگاهها :

با استفاده از بارکد در فروشگاهها ميتوان کنترل دقيقي روي ورود و خروج کالاها , موجودي انبار و قيمت جنسها در لحظه داشت ضمن اينکه با استفاده از ارتباط بي سيم ميتوان به راحتي در لحظه سفارش مشتري را ثبت و خريد را انجام داد .

 مراکز درماني :

 

استفاده از سيستم بارکد در مراکز درماني باعث ميشود تا مديريت اطلاعات مهمي نظير : پيشينه پزشکي بيمار , نوع بيمه و ساير اطلاعات به دست آورد . 

نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 17:28 | لینک  | 

Nutrient data for 01003, Butter oil, anhydrous

Nutrient values and weights are for edible portion

Help
Nutrient Unit
Value per 100.0g

cup
205g

tbsp
12.8g
Proximates
Water g 0.24 0.49 0.03
Energy kcal 876 1796 112
Protein g 0.28 0.57 0.04
Total lipid (fat) g 99.48 203.93 12.73
Carbohydrate, by difference g 0.00 0.00 0.00
Fiber, total dietary g 0.0 0.0 0.0
Sugars, total g 0.00 0.00 0.00
Minerals
Calcium, Ca mg 4 8 1
Iron, Fe mg 0.00 0.00 0.00
Magnesium, Mg mg 0 0 0
Phosphorus, P mg 3 6 0
Potassium, K mg 5 10 1
Sodium, Na mg 2 4 0
Zinc, Zn mg 0.01 0.02 0.00
Vitamins
Vitamin C, total ascorbic acid mg 0.0 0.0 0.0
Thiamin mg 0.001 0.002 0.000
Riboflavin mg 0.005 0.010 0.001
Niacin mg 0.003 0.006 0.000
Vitamin B-6 mg 0.001 0.002 0.000
Folate, DFE µg 0 0 0
Vitamin B-12 µg 0.01 0.02 0.00
Vitamin A, RAE µg 840 1722 108
Vitamin A, IU IU 3069 6291 393
Vitamin E (alpha-tocopherol) mg 2.80 5.74 0.36
Vitamin D (D2 + D3) µg 1.8 3.7 0.2
Vitamin D IU 73 150 9
Vitamin K (phylloquinone) µg 8.6 17.6 1.1
Lipids
Fatty acids, total saturated g 61.924 126.944 7.926
Fatty acids, total monounsaturated g 28.732 58.901 3.678
Fatty acids, total polyunsaturated g 3.694 7.573 0.473
Cholesterol mg 256 525 33
Other
Caffeine mg 0 0 0
نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 17:27 | لینک  | 

Nutrient data for 04037, Oil, rice bran

Nutrient values and weights are for edible portion

Help
Nutrient Unit
Value per 100.0g

tablespoon
13.6g

cup
218g

tsp
4.5g
Proximates
Water g 0.00 0.00 0.00 0.00
Energy kcal 884 120 1927 40
Protein g 0.00 0.00 0.00 0.00
Total lipid (fat) g 100.00 13.60 218.00 4.50
Carbohydrate, by difference g 0.00 0.00 0.00 0.00
Fiber, total dietary g 0.0 0.0 0.0 0.0
Sugars, total g 0.00 0.00 0.00 0.00
Minerals
Calcium, Ca mg 0 0 0 0
Iron, Fe mg 0.07 0.01 0.15 0.00
Magnesium, Mg mg 0 0 0 0
Phosphorus, P mg 0 0 0 0
Potassium, K mg 0 0 0 0
Sodium, Na mg 0 0 0 0
Zinc, Zn mg 0.00 0.00 0.00 0.00
Vitamins
Vitamin C, total ascorbic acid mg 0.0 0.0 0.0 0.0
Thiamin mg 0.000 0.000 0.000 0.000
Riboflavin mg 0.000 0.000 0.000 0.000
Niacin mg 0.000 0.000 0.000 0.000
Vitamin B-6 mg 0.000 0.000 0.000 0.000
Folate, DFE µg 0 0 0 0
Vitamin B-12 µg 0.00 0.00 0.00 0.00
Vitamin A, RAE µg 0 0 0 0
Vitamin A, IU IU 0 0 0 0
Vitamin E (alpha-tocopherol) mg 32.30 4.39 70.41 1.45
Vitamin K (phylloquinone) µg 24.7 3.4 53.8 1.1
Lipids
Fatty acids, total saturated g 19.700 2.679 42.946 0.886
Fatty acids, total monounsaturated g 39.300 5.345 85.674 1.768
Fatty acids, total polyunsaturated g 35.000 4.760 76.300 1.575
Cholesterol mg 0 0 0 0
Other
Caffeine mg 0 0 0


نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 17:26 | لینک  | 

Nutrient data for 04001, Fat, beef tallow

Nutrient values and weights are for edible portion

Help
Nutrient Unit
Value per 100.0g

cup
205g

tbsp
12.8g
Proximates
Water g 0.00 0.00 0.00
Energy kcal 902 1849 115
Protein g 0.00 0.00 0.00
Total lipid (fat) g 100.00 205.00 12.80
Carbohydrate, by difference g 0.00 0.00 0.00
Fiber, total dietary g 0.0 0.0 0.0
Sugars, total g 0.00 0.00 0.00
Minerals
Calcium, Ca mg 0 0 0
Iron, Fe mg 0.00 0.00 0.00
Magnesium, Mg mg 0 0 0
Phosphorus, P mg 0 0 0
Potassium, K mg 0 0 0
Sodium, Na mg 0 0 0
Zinc, Zn mg 0.00 0.00 0.00
Vitamins
Vitamin C, total ascorbic acid mg 0.0 0.0 0.0
Thiamin mg 0.000 0.000 0.000
Riboflavin mg 0.000 0.000 0.000
Niacin mg 0.000 0.000 0.000
Vitamin B-6 mg 0.000 0.000 0.000
Folate, DFE µg 0 0 0
Vitamin B-12 µg 0.00 0.00 0.00
Vitamin A, RAE µg 0 0 0
Vitamin A, IU IU 0 0 0
Vitamin E (alpha-tocopherol) mg 2.70 5.54 0.35
Vitamin D (D2 + D3) µg 0.7 1.4 0.1
Vitamin D IU 28 57 4
Vitamin K (phylloquinone) µg 0.0 0.0 0.0
Lipids
Fatty acids, total saturated g 49.800 102.090 6.374
Fatty acids, total monounsaturated g 41.800 85.690 5.350
Fatty acids, total polyunsaturated g 4.000 8.200 0.512
Cholesterol mg 109 223 14
Other
Caffeine mg 0 0 0


نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 17:25 | لینک  | 

) Nutrient data for 04034, Oil, soybean, salad or cooking, (partially hydrogenated

Help
Nutrient Unit
Value per 100.0g

tbsp
13.6g

cup
218g

tsp
4.5g
Proximates
Water g 0.00 0.00 0.00 0.00
Energy kcal 884 120 1927 40
Protein g 0.00 0.00 0.00 0.00
Total lipid (fat) g 100.00 13.60 218.00 4.50
Carbohydrate, by difference g 0.00 0.00 0.00 0.00
Fiber, total dietary g 0.0 0.0 0.0 0.0
Sugars, total g 0.00 0.00 0.00 0.00
Minerals
Calcium, Ca mg 0 0 0 0
Iron, Fe mg 0.00 0.00 0.00 0.00
Magnesium, Mg mg 0 0 0 0
Phosphorus, P mg 0 0 0 0
Potassium, K mg 0 0 0 0
Sodium, Na mg 0 0 0 0
Zinc, Zn mg 0.00 0.00 0.00 0.00
Vitamins
Vitamin C, total ascorbic acid mg 0.0 0.0 0.0 0.0
Thiamin mg 0.000 0.000 0.000 0.000
Riboflavin mg 0.000 0.000 0.000 0.000
Niacin mg 0.000 0.000 0.000 0.000
Vitamin B-6 mg 0.000 0.000 0.000 0.000
Folate, DFE µg 0 0 0 0
Vitamin B-12 µg 0.00 0.00 0.00 0.00
Vitamin A, RAE µg 0 0 0 0
Vitamin A, IU IU 0 0 0 0
Vitamin E (alpha-tocopherol) mg 8.10 1.10 17.66 0.36
Vitamin D (D2 + D3) µg 0.0 0.0 0.0 0.0
Vitamin D IU 0 0 0 0
Vitamin K (phylloquinone) µg 24.7 3.4 53.8 1.1
Lipids
Fatty acids, total saturated g 14.900 2.026 32.482 0.670
Fatty acids, total monounsaturated g 43.000 5.848 93.740 1.935
Fatty acids, total polyunsaturated g 37.600 5.114 81.968 1.692
Cholesterol mg 0 0 0 0
Other
Caffeine mg 0 0 0 0


نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 17:23 | لینک  | 

) Nutrient data for 04034, Oil, soybean, salad or cooking, (partially hydrogenated

Help
Nutrient Unit
Value per 100.0g

slice
23g
Proximates
Water g 75.06 17.26
Energy kcal 107 25
Protein g 16.59 3.82
Total lipid (fat) g 3.80 0.87
Carbohydrate, by difference g 0.50 0.12
Fiber, total dietary g 0.0 0.0
Sugars, total g 1.12 0.26
Minerals
Calcium, Ca mg 5 1
Iron, Fe mg 0.56 0.13
Magnesium, Mg mg 18 4
Phosphorus, P mg 262 60
Potassium, K mg 623 143
Sodium, Na mg 1130 260
Zinc, Zn mg 1.55 0.36
Vitamins
Vitamin C, total ascorbic acid mg 0.0 0.0
Thiamin mg 0.449 0.103
Riboflavin mg 0.109 0.025
Niacin mg 5.502 1.265
Vitamin B-6 mg 0.187 0.043
Folate, DFE µg 0 0
Vitamin B-12 µg 0.38 0.09
Vitamin A, RAE µg 0 0
Vitamin A, IU IU 0 0
Vitamin E (alpha-tocopherol) mg 0.29 0.07
Vitamin D (D2 + D3) µg 0.7 0.2
Vitamin D IU 28 6
Vitamin K (phylloquinone) µg 0.0 0.0
Lipids
Fatty acids, total saturated g 1.062 0.244
Fatty acids, total monounsaturated g 1.414 0.325
Fatty acids, total polyunsaturated g 0.567 0.130
Cholesterol mg 41 9
Other
Caffeine mg 0 0


نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 17:22 | لینک  | 

.5گرم روغن،10سی سی اتانول،15سی سی محلول هانوس داخل ارلن درب دار ریخته به مدت 30 دقیقه در تاریکی قرار می دهیم سپس 10 سی سی آب مقطر،10 سی سی یدید پتاسیم15 درصد و 1 سی سی چسب نشاسته اضافه کرده و آن را با تیوسولفات سدیم 0.1 نرمال  تا از بین رفتن رنگ تیره تیتر میکنیم بار دیگر آزمون را برای شاهد تکرار کرده و تنها 0.5 سی سی روغن را اضافه نمی کنیم.معرف یدید مونو برمیدید(BIr)را معرف هانوس میگویند.

عدد یدی از فرمول زیر محاسبه می شود:

v1 -v2)*N *12.6 /w)=عدد یدی

حجم مصرفی تیو سیانات سدیم برای شاهدV1=30CC

حجم مصرفی تیوسیانات سدیم برای نمونهV2=8.6CC

وزن نمونه=W=0.5g

نرمالیته تیوسیانات سدیم=N=0.1N

نوع روغن مورد آزمایش=روغن افتابگردان

عدد یدی محاسبه شده=53.92 

نمونه و شاهد قبل از تیتراسیون:

نمونه                                                              شاهد

                        

نمونه و شاهد بعد از تیتراسیون:                                                       

نمونه                                                          شاهد

                    

 

 

 

 

 

 

نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 17:20 | لینک  | 

جزوه روغن صنایع غذایی


پرس‌های       یا هیدرولیک به 2 دسته باز و بسته تقسیم می‌شوند.

نوع باز مواد روغن‌دار (دانه روغنی) در پارچه‌ی پرس قرار می‌گیرند در صورتی که در بسته از پارچه پرس استفاده نمی‌شود و مواد روغنی داخل محفظه‌ی قفس مانند قرار می‌گیرد.

اولین نوع پرس، پرس نوع باز که 2 گروه است: 1) صفحه‌ای 2) جعبه‌ای.

1) از 4 ستون عمودی تشکیل شده است که بین ستون‌ها صفحات قرار گرفته است (مکعب) برای استخراج به‌وسیله‌ی این نوع پرس ابتدا دانه‌ی روغنی به وسیله‌ دستگاه کیک ساز به شکل کیک در می‌آورند. دلیل آن این که حجم کم‌تری دانه‌ها را اشغال کنند و در بین صفحات کیک‌ها را قرار می‌دهند. در پایین دستگاه پیستون هیدرولیک قرار دارد که با حرکت به سمت بالا صفحات یا در واقع دانه‌های روغنی را به هم فشار می‌دهند و در اثر فشار دانه‌های روغنی خارج و پایین دستگاه در ظرفی جمع‌آوری می‌شود.

2) در نوع جعبه‌ای به جای صفحه از جعبه‌هایی که دارای طول 25 اینچ و عمق 12 اینچ و عرض 14 اینچ. نکته‌ای که در مورد این پرس‌ها باز است کیک‌ها داخل پارچه قرار می‌گیرد و بعد به صفحات منتقل می‌شود. پرس نوع بسته نیز به 2 دسته تقسیم می‌شود 1) قفسه‌ای 2) دیگی

همان‌طور که گفته شد در پرس بسته از پارچه استفاده نمی‌شود و دانه‌ها در محفظه‌ی بسته قرار می‌گیرند.

1) پرس قفسه‌ای یک استوانه‌ی قفسی شکل است که میله‌های فولادی کاملاً نزدیک به هم که شکل قفسه مانند به خود می‌گیرد در بین این میله‌ها شکاف‌هایی وجود دارد که روغن بعد استخراج از این میله‌ها خارج می‌شود.

پس دانه‌ها وارد می‌شود در اثر فشردن توسط پیستون روغن خارج می‌شود.

          هسته نخل  پرس قفسه‌ای

روغن             فیبر  

این نوع پرس‌ها در فشار بالا کار می‌کنند برای دانه‌های روغنی نظیر هسته نخل روغنی که دارای روغن زیاد و فیبر کم هستند مناسب است. هم‌چنین برای دانه‌هایی که باید بدون عملیات حرارتی پرس می‌شوند از این نوع پرس استفاده می‌شود چرا که این نوع پرس‌ها فشار لازم برای استخراج روغن از دانه‌های سرد تأمین می‌کند.

2) نوع مخصوصی از پرس‌ قفسه‌ای و برای استخراج که جای کاکائو و سایر چربی‌هایی که در درجه حرارت معمولی جامدند به کار می‌رود. به جای قفس از یک سری دیگ‌های کوتاه یا pot که بر روی هم قرار دارند تشکیل شده است.

ویژگی‌ این دیگ‌ها 2 جداره‌اند توسط بخار گرم می‌شوند و برای استخراج دانه‌های روغنی که جامدند مناسب است و گرمای موردنیاز را تأمین می‌کند و دیگ‌ها در کف مشبک‌اند در اثر فشاری که توسط پیستون هیدرولیک به دیگ‌ها وارد می‌شود روغن‌ دانه‌ها در اثر فشردن از آن‌ها خارج می‌شود و از کف مشبک دیگ‌ها جاری می‌شود. و روغن از دانه‌ی روغنی خارج می‌شود.

2) مداوم: برای کشیدن دانه‌های روغن از روش مداوم استفاده می‌شود و از نوع هیدرولیک برای دانه‌های کاکائو استفاده می‌شود به خاطر هزینه‌ی بالای کارگری از روش مداوم استفاده می‌شود.

پرسی که در روش مداوم مورد استفاده قرار می‌گیرد پرس مداوم پیچی استو (هزینه‌ی پایین)

شافت گریس مانند یا پیچی که در محفظه‌ی قفسه‌ مانند قرار دارد. قفسه از نوارهای باریک فولاد تشکیل شده که بین قطعات فولاد شکافی دارد که روغن خارج شود.

مواد روغنی در این قسمت دارد، در اثر حرکت مارپیچی شافت فشرده شده به سمت جلو رانده می‌شود و روغن آن خارج می‌شود. نسبت به نوع غیرمداوم مزیت و عیب دارد.

1) به نیروی کم‌تری نیاز دارد.

2) مقدار روغن باقی‌مانده در کنجاله‌ی این روغن‌ها 4-3 درصد در صورتی که در غیرمداوم 10-6 درصد پس راندمان مداوم بالاتر است.

معایب

1) انرژی بیش‌تری مصرف می‌کنند.

2) چون تحت فشار زیادی کار می‌کنند روغن به دست آمده توسط آن‌ها داری ذرات ریز زیادی است.

سپس روغن را شکاف بین صفحات خارج می‌شود کنجاله به صورت مواد متراکم از سمت دیگر پرس خارج می‌شود. برای استخراج روغن پنبه‌دانه، کتان، بادام زمینی، هسته‌ی پالم روغنی، و سایر دانه‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرد.

                                                پرکوناسیون (مداوم) روغن به طور آزاد در دانه‌روغنی باشد

استخراج باحلال روش دیگر روغن‌گیری:

                                                غوطه‌وری (امرلسیون)

نسبت به روش‌های دیگر مزایا و معایبی دارد:

مزایا:1) راندمان استخراج بالاتر است به طوری‌که مقدار روغن کنجاله در این روش به 1 درصد می‌رسد.

2) از آن‌جایی که در فرایند حلال ما فرایند پختن دانه را نداریم و از طرفی حداقل حرارت در این روش استفاده می‌شود کیفیت روغن تولیدی نسبت به روش‌های دیگر روغن تولیدی نسبت به روش‌های دیگر بالاتر است.

علاوه بر این کنجاله‌ی به‌دست آمده به این روش به خاطر این که prهایش دناتوره نمی‌شوند بدون تغییر باقی می‌ماند به عنوان مثال کنجاله‌ی روغن کاکائو که داری مصرف دارویی است در این روش ارزش دارویی را حفظ می‌کند. چون پختن حذف شده وحداقل حرارت صورت گرفته بنابراین روش حلال برای استخراج دانه‌هایی که لازم است کنجاله‌ی آن‌ها حداقل آسیب‌ حرارتی را ببینند مناسب است.

معایب: 1) تجهیزات مورد استفاده بسیار گران است.

2) جزء در مواردی که از حلال اشتعال استفاده می‌شود خطر آتش‌سوزی در این فرایند وجود دارد.

3) از آن‌جایی که کنجاله‌ی به دست آمده دارای روغن کمی است کنجاله‌ی به صورت گرد و غبار به‌دست می‌آید.

4) از آن‌جایی که در این فرایند استخراج فلیک‌های دانه‌های روغنی حرارت نمی‌بینند ممکن است ترکیبات سمی کنجاله مثل گوسیپول پنبه‌دانه که برای حیوانات نشخوارکننده سمی است از بین نرود بنابراین لازم است این نوع کنجاله‌ها جهت سم‌زدایی تحت عملیات بعدی قرار گیرد.

حلال‌های مختلفی دراین روش مورد استفاده قرار می‌گیرد که اکثر از موادنفتی سبک است. نوع پنتانی باشد که دمای جوش نوع هگزانی     هپتانی           اکتانی            که نوع هگزغانی رایج‌ترین حلالی است که در استخراج روغن‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرد.

 

در دسته‌ هگزانی حلال هگزان و بنزن بهترین حلال به شمار می‌آید. حلال‌ مورد استفاده باید دارای یکسری ویژگی باشد:

1) حلال باید حلالیت بالا در حرارت پایین داشته باشد به خود انتخابی تری‌گلسیرید‌ها را حل کند.

2) در اکستراکتور واکنش شیمیایی ندهد.

3) وسیکوزیته کم داشته باشد تا سریع در دانه‌ی روغنی نفوذ کند.

4) حلال با حداقل انرژی از روغن و لنجاله بازیافت شود.

5) نقطه‌ی اشتعال تا حد ممکن بالا باشد.

6) ارزان و قابل دسترس باشد.

7) در آب دانه‌های روغنی نامحلول باشد.

8) عاری از عناصر ازت و گوگرد باشد.

نکته‌ای که درباره‌ی حلال نفتی باید گفته شود این هیدروکربن‌ها نمی‌توانند گوسیپول که ماده‌ی سمی پنبه‌دانه است را نابود کنند. پس نمی‌توانند از دانه‌ی روغنی خارج کنند و دست نخورده باقی می‌ماند.

در این روش استخراج، حلال در تماس با دانه‌ی روغنی قرار می‌گیرد در این تماس به روش 1) پرکوناسیون و امرسیون 2) غوطه‌وری انجام شود.

1) در روش پرکوناسیون حلال به طور مداوم با سطح (فلیک) دانه‌های روغنی در تماس است و روغن را از دانه‌های روغنی شسته و با خود می‌برد. هر چه نسبت حلال به دانه‌ی روغنی بیش‌تر باشد راندمان استخراج بیش‌تر است. در روش پرکوناسیون وقتی استفاده می‌شود که روغن به طور آزاد در دانه‌ی روغنی قرار گرفته باشد یکی از مزایای این روش نسبت به غوطه‌وری این است که نیاز به همزدن دانه‌های روغنی نیست . در این روش عموماً جهت حرکت حلال در دانه‌های روغنی عکس هم.

2) در روش غوطه‌وری برخلاف پرکوناسیون فلیک‌های دانه‌ی روغنی در حلال غوطه‌ور می‌شوند زمانی که حلال به حداشباع رسید حلال‌ جدید به استراکتور(خارج کننده یا استخراج کننده) اضافه می‌شود. در این روش باید با همزدن سرعت روغن کشی را افزایش داد و این روش برای دانه‌هایی مورد استفاده قرار می‌گیرد که میزان زیاد مقادیر سلولزی دارند.

میزان روغن مسیلا (حلال + روغن) حدود 13 درصد می‌باشد. در حالی که در روش پرکوناسیون میزان روغن مسیلا به 30 درصد می‌رسد.

عوامل مختلفی در استخراج چربی به‌وسیله‌ی حلال تأثیر دارد. یک عامل 1)  درجه حرارت حلال  است که هر چه بالاتر وسیکوزیته حلال کاهش و سرعت نفوذ در دانه‌ی روغنی بیش‌تر می‌شود. حرارت بالا وسیکوزیته پایین نفوذ بالا

2) مدت استخراج که هر چه بیش‌تر زمان بیش‌تر استخراج بیش‌تر داریم.

3) میزان حلال که بسته‌ به ترکیب شیمیایی دانه‌ی روغن دارد که با افزایش مواد سلولزی دانه حلال بیش‌تر برای استخراج نیاز است.

4) رطوبت دانه مانع تماس حلال با روغن می‌شود بنابراین باید رطوبت را تا حد مطلوب کاهش داد

5) فرم‌ و اندازه‌ی پولک دانه‌ی روغنی که نباید به حالت پودری باشند به خاطر این که راندمان استخراج را کاهش می‌دهند و هر چه ضخامت پولک کم‌تر استخراج بیش‌تری صورت می‌گیرد.

روش استخراج چربی ، روغن‌گیری با حلال:

ممکن است به 2 روش انجام شود روش غیر مداوم و مداوم (اکستراکتور)

اکستراکتور غیرمداوم

در روش غیرمداوم جریان ورود و خروج حلال به‌صورت غیر پیوسته یا غیرمداوم صورت می‌گیرد به این صورت که هر بار اکستراکتور از دانه‌های روغنی پر می‌شود پس از تماس حلال با دانه‌های روغنی مسیلا و فلیک‌های بدون روغن از دستگاه خارج می‌شود سپس دستگاه روغن کسی برای بخش بعدی دانه‌های روغنی آماده می‌شود.

در روش غیرمداوم از اکستراکتورهای غیرمداوم یا استفاده می‌شود. به این اکستراکتورها ممکن است به صورت غوطه‌وری کار کنند.

پرکولاسیون (غوطه‌وری)

2 جداره است با بخار آب گرم می‌شود پس گرم شدن از تزریق بخار صورت می‌گیرد در روش غوطه‌وری نیاز به همزن است. و عمل استخراج راحت‌تر صورت می‌گیرد. برای این‌که عمل استخراج در دمای پایین صورت گیرد به سیستم خلاء مجهز است. پس از زمان مشخصی که حلال و فلیک در تماس هم بودن و روغن خارج شد مسیلا (روغن و حلال) از انتهای دستگاه خارج می‌شود و سپس کنجاله و فلیک روغن گرفته شده خارج می‌شود و دوباره این فرایند ادامه می‌یابد.

البته اکتور غیرمداوم که به روش پرکولاسیون کار می‌کنند با صفحه‌ی مشبک به 2 دسته تقسیم شده که قسمت بزرگ‌تر محل قرار گرفتن فلیک‌های روغنی است ظرفیت این قسمت 12-10 تن فلیک روغنی باشد. در این اکستراکتورها حلال از بالا رروی دانه‌ها پخش می‌شود. در اثر نیروی ثقل وارد شده روغن گرفته و در انتهای دستگاه مسیلا جمع می‌شود. و در مرحله بعدی مسیلا از استراکتور خارج می‌شود بعد از خارج شدن مسیلا دستگاه برای فرایند بعدی آماده می‌شود. این استراکتورها در جاهای مورد استفاده قرار می‌گیرد که میزان تولید دانه‌های روغنی کم است. یا هزینه‌ی نصب استراکتورهای مداوم مقرون به صرفه نیست.

از مواد استفاده استراکتورها: استخراج روغن دارویی، روغن گران‌قیمت، روغن‌های کاپای رنگ بر استفاده می‌شود.

اکستراکتور مداوم

1) اکستراکتور بولمن یا سبدی که به شکل پرکاسیون کار می‌کند.

2) هیلد براند یا لوله‌ای که به روش غوطه‌وری کار می‌کند.

بولمن: تشکیل شده از چسب دوار که بر روی زنجیره متصل کننده دستگاه سبدهایی قرار دارد این سبدها در محفظه‌ای کاملاً بسته قرار دارد. فلیک دانه‌ی روغنی توسط نقاله به بالاترین سبدی که مسیر نزولی دارد تخلیه می‌شوند.سپس مسیر نزولی را طی می‌کنند و بعد صعودی در نهایت در یک قیف تخلیه خالی می‌شوند. روش استخراج روغن به‌وسیله‌ اکستراکتور به این صورت است که حلال تازه بر روی بالاترین سبد که حالت صعودی دارد اسپری می‌شود. در اثر ریختن حلال روی دانه روغنی حلال با روغن از روی صفحه‌ی مشبک سبدها خارج می‌شود. مسیلای حاصل در ظرفی پایین سبد جمع می‌شود. از آن‌جایی که مسیلا روغن کم دارد «halfmicella» گفته می‌شود. در مرحله‌ی پمپ مسیلا به بالاترین بسته‌ی که حالت نزولی دارد اسپری می‌شود. روغن‌ها از ته سبد می‌ریزند و در ظرف دیگری که در سمت نزول است جمع می‌شود از آن جایی که دارای بالاترین روغن است «fullmicella» گویند که حاوی 30 درصد روغن است.

درمرحله بعد باید روغن صاف شود و حلال از آن جدا شود. تزریق حلال طوری است که به دانه‌ی روغنی اضافه می‌شود خیلی کم روغن دارد. تا اختلاف روغن و حلال کم باشد تا همان روغن کم را هم استخراج کنیم.

معایب

زنجیر دستگاه در هر زمان احتمال شکسته شدن است به همین خاطر به انواع افقی اصلاح شدند کیک نوع از اکستراکتور افقی اصلاح شده‌ی از اکستراکتور بولمن که روتوسل گویند «Rotocell» این نوع اکستراکتور مثل بولمن سبدی است اما سبدها در سطح افقی حرکت می‌کنند. در واقع مسیر دایره‌ای دارند.

در این اکستراکتور حلال بر روی فلیک‌های روغنی به صورت جریان متقابل اسپری می‌شود. سپس حلال در فلیک‌ها نفوذ کرده روغن را حل می‌کند از صفحه‌ی مشبک که در ته سبد قرار دارد خارج می‌شود و در ظرف پایین سبد مسیلا جمع می‌شود. در این نوع اکستراکتور دانه‌های روغنی هربار با مسیلایی که دارای روغن کم‌تر است تماس داده می‌شود در نهایت بر آخرین سبدی که فلیک آن باید تخلیه شود حلال تازه ریخته می‌شود.

اکستراکتور لوله‌ای (نیاز به همزدن)

از 2 لوله عمودی تشکیل شده که به‌وسیله‌ی 1 لوله‌ی افقی به هم وصل شده است در داخل این لوله‌ها نقاله‌هایی پیچی قرار دارد مثل چرخ گوشت که کار انتقال پوکه‌ها و هم‌چنین هم‌زدن  را بر عهده دارد. که این پیچ‌ها توسط اکستروموتور به چرخش در می‌آید.

در قسمت بالای دستگاه سمت چپ فلیک‌ها وارد می‌شوند و از طرف دیگر (سمت راست) حلال در جهت مخالف پولک‌ها وارد دستگاه می‌شود. پس فلیک‌ها داخل حلال‌ به‌صورت غوطه هستند واین پیچ‌ها کار همزدن را انجام می‌دهند در نتیجه روغن به‌وسیله‌ی حلال گرفته می‌شود حلال و پولک روغنی جریان مخالف هم دارند.

بعد از آنکه روغن دانه استخراج شد مسیلای به‌دست آمده از سمت راست خارج می‌شود و کنجاله به دست آمده نیز از دستگاه خارج می‌شود.

از آن‌جایی که انتقال فلیک‌ها توسط نقاله‌ پیچی صورت می‌گیرد دانه‌ها به مقدار بیش‌تری شکسته‌ شده و روغن به دست آمده در این روش دارای ذرات ریز بیش‌تری  است. بعد از آن‌که استخراج صورت گرفت که به 2 صورت مسیلا (حلال و روغن) کنجاله (حاوی مقداری حلال) که باید این حلال جدا شود دلیل آن این است که به دلیل اقتصادی حلال بازیافت شود. دلیل بعدی گرفتن حلال باعث افزایش کیفیت کنجاله می‌شود و استفاده به عنوان غذای دام امکان‌پذیر می‌کند. دلیل بعدی در صورتی که حلال در کنجاله باشدآتش‌سوزی پیش می‌آید.

پس باید حلال از کنجاله گرفته شود برای بازیافت حلال از مسیلا قبل از این که عمل بازیافت صورت گیرد باید ذرات ریزی که از فلیک روغنی وارد مسیلا شدند باید جدا شوند. پس قبل از بازیافت جداسازی ذرات معلق در مسیلا صورت گیرد در اکستراکتور پرکاسیون این ذرات کم‌تر هستند بنابراین از روش ساده فیلتراسیون برای این منظور استفاده می‌شود. در صورتی که در اکستراکتور نوع غوطه‌وری که مقدار زیادی ذرات ریز است. اکثراً  برای جداسازی این ذرات ابتدا از سانتریفوژ مداوم استفاده شده و برای صاف کردن نهایی از فیلتراسیون استفاده می‌شود.

اصولاً استخراج حلال از مسیلا  طی 2 مرحله انجام می‌شود درمرحله 1: مسیلا از میان دستگاه‌های حرارتی عبور کرده حلال تبخیر شده به‌وسیله‌ی کنداسنور به مایع تبدیل می‌شود و به این صورت بازیافت می‌شود. در مرحله 2: مسیلا در دستگاه تقطیر چند طبقه‌ای حرارت مستقیم و غیرمستقیم می‌بیند تا این که به طور مستقیم حلال از مسیلا جدا شود.

دستگاه قدیمی مورد استفاده به این صورت است:

این دستگاه دارای چند لوله‌ی حرارتی که 2 جداره است و از طریق این 2 جداره گرم می‌شود با ترزیق بخار گرم می‌شود لوله‌ها به صورت افقی روی هم قرار دارند و به هم اتصال دارند.

به‌وسیله‌ی نقاله‌ی پیچی به سمت جلو حرکت کرده و مرحله به مرحله وارد لوله‌ی دیگر می‌شود.

حلال از فلیک جدا می‌شود و هر کدام از این لوله‌ها به کنداسنور وصل می‌شوند و بخارها را به مایع تبدیل می‌کند. در آخرین قسمت کنجاله که حلا‌ل‌گیری شده خارج می‌شود . به این فرایند برشته‌کردن هم گفته می‌شود.

برشته کردن دارای یک مزیت دیگر هم است: حرارت دادن باعث می‌شود که pr های کنجاله وناتوره شوند درنتیجه قابلیت هضم برای حیوانات آسان‌تر است. مزیت دیگر ترکیبات مضری که در کنجاله است در اثر حرارت غیرفعال می‌شود مثل گوسیپول دانه پنبه‌دانه یا آنزیم‌هایی مثل پیریکسین که در بعضی کنجاله‌ها قرار دارد.

در واقع با این تغییرات که در اثر حرارت صورت می‌گیرد ارزش تغذیه‌ای کنجاله ارتقا می‌یابد.

تصفیه یا پالایش روغن

از آن‌جایی که روغن از منابع مختلف به دست می‌آید دارای ناخالصی‌های مختلفی است. باید این ناخالصی‌ها از روغن جداشود فرایند مورد استفاده تصفیه روغن، تصفیه یا پالایش روغن است. اما چرا بایدناخالصی روغن جدا شود برای این که بعضی‌ ناخالصی‌ مثل اسید چرب، پراکسید، ترکیبات مثل فسفولیپدها، ترکیبات رنگی دارای اثر نامطلوب روغن و چربی است و وجود آ‌ن‌ها باعث تیرگی در رنگ روغن‌ها می‌شود. اسیدهای چرب و پراکسید باعث اکسیداسیون روغن و کاهش ماندگاری آن‌ها می‌شود و هم‌چنین فسفولیپیدها به اکسیداسیون حساس و وجود آن‌هاباعث می‌شود ماندگاری روغن کاهش یابد.

بعضی ترکیبات مثل توکوفرول‌ها اثرات مطلوب بر پایداری روغن‌ها دارد. یکسری ترکیبات است که خاصیت خنثی دارد مثل استرول‌ها در صورتی که این ترکیبات در حد معمول در روغن باشد مشکلاتی را به‌وجود نمی‌آورد. برای این که این مواد نامطلوب را خارج کنیم باید تصفیه کنیم که مجموعه فرایندهایی است که برای جدا کردن ناخالصی از روغن انجام می‌شد شامل:

1) صمغ‌گیری

2) تصفیه یاخنثی سازی روغن‌ها

3) بی‌رنگ کردن

4) هیدروژناسیون

5) بی‌بو کردن

6) زمستانه کردن

همه‌ی فرایند به جز هیدروژناسیون برای خالص‌ کردن به کار می‌رود در صورتی که فرایند هیدروژناسیون تنها فرایندی است که بر ساختمان مولکولی ترکیب استرگلسیرول موثر است و روغن مایع را به روغن  جامد تبدیل می‌کند در واقع باعث افزایش پایداری روغن‌ها می‌شود. غیراشباع  اشباع  ماندگاری

1. صمغ‌گیری

1) برای خارج کردن فسفاتیدها و صمغ‌ موجود در روغن‌ به کار می‌رود در صورتی که فسفاتید و صمغ در روغن باقی بماند مشکلاتی را به وجود می‌آورد الف) در اثر ته نشین شدن در تانک نگه داری و هم‌چنین در زمان حمل و نقل مشکل به‌وجود می‌آورند. ب) در هنگام تصفیه روغن افت روغن را کاهش می‌دهد. بنابراین لازم است این ترکیبات در ابتدا از روغن جدا شود. البته باید متذکر شد که صمغ‌ها محصولات با ارزشی هستند که از دانه‌های روغنی به‌دست می‌آید نظیر دانه سویا، یکی از فسفاتیدهای باارزش در صمغ‌گیری لستین است که به عنوان امولسیفاید در صمغ‌ غذایی کاربرد دارد.

صمغ‌گیری ممکن است به روش فیزکی یا هیدراسیون و یا شیمیایی صورت گیرد متداول‌ترین صمغ‌گیری روش فیزیکی است که به وسیله‌ی آب انجام می‌شود در زمانی استفاده می‌شود بازیابی لستین مدنظر باشد اساس کار صمغ‌گیر با آب بر نامحلول شدن فسفاتیدهایی است که هیدراته می‌شود.

مراحل صمغ‌گیری با آب به این صورت است:

ابتدا روغن خام گرم می‌شود تا دمای آن به 70-50 درجه سانتی‌گراد برسد بعداز این که دمای روغن به این دما رسید به آن 3-1 درصد آب نرم اضافه می‌شود (آبی که املاح کمتر از      است.)

مخلوط آب و روغن داخل مخلوط کن همزده می‌شود. در این حالت فسفاتیدها آب را جذب می‌کنند و به شکل نامحلول در می‌آورند. در مرحله بعدی مخلوط وارد سانتریفوژ می‌شود به این صورت روغن از صمغ توسط نیروی سانتریفوژ خارج می‌شود 901 صمغ روغن‌ها به روش هیدراسیون یا روش فیزیکی جدا می‌شود. مابقی صمغ در فرایند خنثی سازی جدا می‌شود. فسفاتید قادر به جذب آب نیست.

روش شیمیایی زمانی صورت می‌گیرد که جداسازی آب از صمغ امکان پذیر نباشد به عنوان مثال قسمتی از فسفاتیدها در اثر واکنش‌های آنزیمی به فسفاتیدهایی تبدیل می‌شود که خاصیت جذب آب ندارند بنابراین برای جداساز یصمغ گیری با آب موثر نخواهد بود و عمل صمغ‌گیری با استفاده از روش شیمیایی که معمول‌ترین اسید فسفریک است انجام می‌شود.

معمولاً 2 درصد اسید فسفریک با غلظت 80 درصد به روغن خام افزوده شده مخلوط را به مدت 60-70 درجه سانتی‌گراد به مدت 1 دقیقه حرارت می‌دهیم. سپس صمغ‌هایی که با روش شیمیایی رسوب کرده است با سانتریفوژ از روغن جدا می‌شود از آن‌جایی که در این تصفیه از مواد شیمیایی استفاده می‌شود به آن صمغ‌گیری شیمیایی نیز گفته می‌شود بعد از این که روغن صمغ‌گیری شد فرایند خنثی سازی انجام می‌گیرد.

2) خنثی سازی به روش‌های مختلف صورت می‌گیرد روش شیمیایی و فیزیکی که روش شیمیایی با اشکال مختلف: 1) که متداولترین روش خنثی سازی اسیدهای چرب، یک قلیایی مثل سود نسوزآور ... 2) استرکردن اسید چرب آزاد با گلسیرول است.

روش فیزیکی: روش‌های مختلف 1) متداول‌ترین تصفیه با بخار 2) یا تقطیر با بخار است.

هدف از خنثی سازی، خنثی کردن اسیدهای چرب موجود در روغن است که در اثر فعالیت لیپاز دانه‌های روغنی باشد و یا فعالیت میکروب‌ها است که آنزیم لیپاز تولید باعث هیدرولیز چربی می‌شود.

خنثی سازی با یک قلیایی متداول‌ترین روش خنثی سازی اسید چرب است. هیدروکسید سدیم، معمول‌ترین قلیایی است که برای تصفیه روغن خوراکی مورد استفاده قرار می‌گیرد به همین خاطر به این مرحله تصفیه قلیایی نیز گفته می‌شود «به خاطر وجود قلیا»

در اثر افزودن قلیایی به روغن این واکنش بین سود و اسید چرب اتفاق می‌افتد و اسید چرب تبدیل به صابون می‌شود و مولکول آب ایجاد می‌شود.

مقدار سود لازم برای تصفیه قلیایی برابر با مقدار اسید چرب موجود در روغن است ولی در عمل یک مقدار سود اضافی را برای کامل شدن عمل تصفیه در نظر می‌گیرند. معمولاً قدرت محلول‌های سود برای تصفیه قلیایی براساس وزن مخصوص محلول تعیین می‌شود و برحسب درجه بومه بیان می‌شود.

برای تصفیه روغن خوراکی که با کیفیت خوب از محلول‌های با درجه بومی 18-16-14 استفاده می‌شود. «وقتی سود در آب مقطر حل می‌کنیم وزن مخصوص تغییر می‌کند هر چه بیش‌تر سود اضافه وزن بیش‌تر تغییر می‌کند. به‌وسیله‌ موادی مثل لاکتودانسیقر در شیر براساس وزن مخصوص درجه‌بندی می‌شوند.

درجه بومی 16 یعنی مقدار مشخصی سود داخل مایع حل کردیم که این عدد به دست آمده است.» چگالی وزن مخصوص به دست می‌آید. روغن‌هایی که از اسید چرب کم‌تر دارند. از سود ضعیف‌تر استفاده می‌شود و برعکس وقتی اسید چرب روغن زیاد باشد از سود قوی‌تر استفاده می‌شود.

برای اندازه‌گیری میزان سود مورد نیاز در صنعت از جداولی استفاده می‌شود که مقدار سود مصرفی وابسته به مقدار اسید چرب و غلظت سود که بر حسب درجه بومه است.

تصفیه‌ قلیایی ممکن است به روش مداوم و غیرمداوم انجام شود.

روش مداوم: مراحل به این صورت است که ابتدا روغن به‌وسیله‌ی پمپ وارد مبدل حرارتی می‌شود دما به                  می‌رسد سپس روغن وارد مخلوط کن می‌شود در این مرحله اسید فسفریک به روغن اضافه می‌شود به مدت 3-2 دقیقه مخلوط می‌شود. هدف از این مرحله جدا کردن فسفاتیدهایی است که به‌وسیله‌ی آب جدا نشده‌اند. مخلوط حاوی اسید فسفریک وارد سانتریفوژ می‌شود در اثر سانتریفوژ فسفاتید رسوب کرده خارج می‌شود. بعد جدا شدن فسفاتیدها روغن وارد مخلوط کن دیگری می‌شود در این مرحله سود با غلظت مشخص به آن اضافه می‌شود برای این که تماس روغن و سود به خوبی انجام شود ازمخلوط کن با سرعت زیاد استفاده می‌شود اسید چرب روغن به صابون تبدیل می‌شود. دمای روغن در هنگام سانتریفوژ کردن باید          باشد دلیل آن صابون تشکیل شده به راحتی از روغن جدا شود. کنترل دما در مرحله‌ی سانتریفوژ کردن لازم است. در صورتی که دما پایین باشد از 2 فازه شدن مخلوط «صابون و روغن» جلوگیری می‌کند در صورتی‌که دما خیلی بالا باشد افت روغن افزایش پیدا می‌کند. بر اثر سانتریفوژ صابون از روغن جدا می‌شود. مقداری صابون باید        باشد. بعد از این مرحله روغن مقداری صابون دارد که برای خارج کردن صابون مقداری آب نرم اضافه می‌شود به میزان 20-10 درصد.

آب مورد استفاده نرم باشد فاقد فلزات Fe و Cu باشد چون فلزات اکسیداسیون روغن‌ها را تسریع می‌کنند روغن و آب باید در مخلوط کن با هم مخلوط شود.

درجه حرارت مخلوط کن      به دلیل امولسیون، صابون و روغن از هم جدا شود بعد از این مرحله روغن سانتریفوژ می‌شود و به دو فاز تقسیم می‌شود. 1 فلز روغن و فاز دیگر صابون و ماده‌های دیگر است.

برای این‌که تمام صابون از روغن جدا شود 2 مرحله سانتریفوژ را انجام می‌دهند که در مرحله اول 901 صابون از روغن جدا می‌شود و مرحله‌ی دیگر مابقی روغن خارج می‌شود.

روغنی که به این صورت شسته شده وارد خشک کن تحت خلاء می‌شود.

خشک کن از اتاقکی تشکیل شده که تحت خلاء است. روغن از بالا داخل اتاقک پاشیده می‌شود در مجاورت بخار آب به طور مداوم خشک  می‌شود.

روغن بعد خشک کردن باید کم‌تر از 1 درصد رطوبت داشته باشد مقدار صابون روغن به صورت اولئات سدیم نباید از       بیش‌تر باشد مقدار فسفر این روغن باید                 باشد و اگر کم‌تر باشد تصفیه خوب انجام شده است.

روش استریل نمودن نوع دیگر خنثی نمودن: (روش 2 شیمیایی)

در این روش اسید چرب را در مجاورت گلسیرول به تری‌گلسیرید‌ها تبدیل می‌کنند. البته خنثی سازی به روش استریل کردن برای روغن‌ خوراکی ممنوع است.

در مرحله تصفیه قلیایی روغن‌ها مقداری کاهش وزن روغن داریم که بر آن افت تصفیه گویند.

عوامل افت تصفیه:

1- ورود اسید چرب آزاد است . 2- مواد صمغی و ناخالصی‌هایی که از روغن خارج می‌شود.

3- عامل بعدی صابونی شدن گلسیرید‌ها به‌وسیله‌ی سود است. 4- خارج شدن روغنی که به شکل امولسیون همراه صابون وجود دارد.

اگر این عوامل را کنترل کنیم. 2 عامل 1 و 2 را نمی‌شود کنترل کرد ولی 3  و 4 قابل کنترل است.

1) هر چه زمان تماس روغن با قلیا کاهش یابد صابونی شدن کم‌تر است.

در سیستم‌های تصفیه مداوم زمان تماس روغن و قلیا کاهش پیدا کرده در نتیجه این سیستم‌هاافت تصفیه را کم می‌کنند

2) از طرفی وجود برخی ترکیبات مثل فسفوگلسیریدها که خاصیت امولسیون کنندگی به روغن می‌دهند باعث افزایش افت تصفیه می‌شوند. چون فسفوگلسیریدها امولسیون ؟؟؟ آب و چربی را کنار هم قرار می‌دهند پس هر چه کم‌تر باشد افت کم‌تر است.

به مقدار اسید چرب آزاد و سایر ناخالصی‌هایی که در مرحله تصفیه قلیایی از روغن خارج می‌شوند افت مطلق گفته می‌شود. افت مطلق روغن پنبه‌دانه و سویا و بادام زمینی 30-1 برابر اسید چرب آزاد است. «ناخالصی بیش‌تر»

روش دیگر خنثی سازی، فیزیکی است.

متداول‌ترین تقطیر با بخار است زمانی که این روش استفاده می‌شود که 1 مقدار اسید چرب آزاد روغن زیاد باشد در این حالت اگر از تصفیه قلیایی استفاده شود افت تصفیه زیاد خواهد بود در حالی که تقطیر با بخار فقط اسید چرب آزاد را خارج می‌کند. و به این صورت به طور محسوسی افت تصفیه را کاهش می‌دهد. اسید چرب  فسفاتیدها  حساب به حرارت باشد.

2 تقطیر با بخار هم‌چنین در مواردی که مقدار فسفاتیدهای روغن کم باشد یا فسفاتیدها از روغن خارج شده باشد. به خاطر این که در اثر حرارت به کار رفته در تصفیه بخار به ترکیباتی تبدیل می‌شوند که غیرقابل جداسازی هستند هم‌چنین این روش برای روغن‌هایی که حساس به حرارت نباشد به عنوان مثال روغن پنبه‌دانه که دارای گوسیپول است در اثر حرارت ترکیب گوسیپول آن به رسوب تیره رنگی تبدیل می‌شود که در عمل بی‌رنگ کردن روغن‌ها هم کاهش رنگ به خوبی انجام نمی‌شود.

درمورد روغن ماهی که دارای اسید چرب چند غیراشباعی است حرارت باعث می‌شود که حرارت در مرحله تصفیه فیزیکی واکنش پلی‌مریزاسیون انجام و اسید چرب تشکیل پلی‌مر دهند روغنی که در تصفیه قلیایی مورد استفاده (اسید چرب که مورد استفاده قرار می‌گیرد) قرار می‌گیرد دارای این ویژگی‌ها باشد:

میزان فسفاتیدها کم باشد و حساس به حرارت نباشد.

دستگاه تصفیه فیزیکی شبیه دستگاه بوگیری است و مجهز به سیستم ایجاد خلاء و کنداسنور است. معمولاً از جنس استیل است در این دستگاه با تزریق بخار به روغن در حرارت بالا و فشار پایین اسیدهای چربی که نسبت به تری‌گلسیرید‌ها فرارترند از روغن جدا می‌شوند.

تأثیر تصفیه قلیایی در ترکیبات یا ناخالصی‌های روغن دارد:

درتصفیه قلیایی مقدار اسید چرب آزاد روغن به میزان 01/0 تا 03/0 درصد می‌رسد. باعث می‌شود تمام فسفاتیدهای موجود در روغن از آن جدا شود

مقدار فسفر موجود در روغن سویای صمغ‌گیری شده                 است میزان فسفر موجود در روغن تصفیه شده نشان‌دهنده‌ی کفایت عمل تصفیه است نباید از                   تجاوز کند. این مقدار با 0015/0 فسفاتید مطابقت دارد. تصفیه قلیایی مقداری از مواد غیرفسفاتیدی را مثل کربوهیدرات‌ و pr را از روغن جدا می‌کند.

گوسیپول و رنگدانه‌های وابسته به آن به سادگی با سود ترکیب شده و به طور کامل از روغن جدا می‌شود. در مورد روغن‌هایی که حاوی رنگدانه‌ کارتنوئیدی است رنگ آن‌هابا تصفیه قلیایی کم رنگتر می‌شود. دلیل آن  این است که این رنگدانه‌ها به طور فیزیکی جذب صابون تشکیل شده می‌شوند.

مقدار کلروفیل روغن سویا در تصفیه قلیایی 25 درصد کاهش می‌یابد. فرایند تصفیه قلیایی باعث می‌شود که استرول‌ها به‌وسیله‌ی صابون تشکیل شده از روغن‌ جدا شوند بنابراین خمیر صابون تولید شده منبع خوبی از استرول‌هاست. در تصفیه قلیایی حدود 20-7 درصد توکوفرول‌ها به طریق جذب در صابون از روغن جدا می‌شوند.

تصفیه قلیایی هم‌چنین در خارج کردن برخی از فلزات موجود در روغن‌ها موثر است.

3. بی‌رنگ کردن:

مرحله‌ای که ترکیبات رنگی روغن‌ها مثل کلروفیل، کاروتنوئیدها از روغن جدا می‌شوند. علاوه بر این ترکیبات ناخالصی‌هایی مثل صمغ، صابون‌ها، فلزات کمیاب مثل آهن و هم‌چنین محصولات اکسیداسیون از روغن جدا می‌شوند.

در صنعت برای اندازه‌گیری روغن‌ها از دستگاه‌ لاویبوند استفاده می‌شود. سیستم لاویبوند روش کاملاً دقیقی برای اندازه‌گیری رنگ روغن‌ها نیست. خصوصاً برای روغن‌هایی که رنگ تیره دارند و یا روغن‌هایی که رنگدانه‌هایی غیر از زرد و قرمزند.

به عنوان مثال روغن زیتون که دارای مقدار زیادی کروفیل است. هم‌چنین روغن‌هایی که از دانه‌های فاسد تهیه می‌شوند و بعداز پالایش رنگ قهوه‌ای دارند. با استفاده از لاویبوند اندازه‌گیری رنگ آن‌ها مشکل است. با این حال رنگ برخی به روش لاویبوند روش موسوم در کارنجات روغن خوراکی می‌باشد.

استفاده از دستگاه اسپکتوفوتومتر برای اندازه‌گیری رنگ روغن‌ها مشکلات مربوط به لایبوند را از بین برده، چون روش کار با دستگاه اسپک به صورت اتومات انجام شده و خطای چشمی در این دستگاه وجود ندارند. به طور کلی در پالایش روغن‌ها رنگ آن‌ها تا 2 واحد لاویباند کاهش داده می‌شود. برای بی‌رنگ کردن روغن‌ها از موادی به نام جاذب‌ها استفاده می‌شود معمول‌ترین جاذبی که برای رنگ بری استفاده می‌شود خاک‌های رنگ بری هستند و به 3 دسته تقسیم می‌شوند:

شامل: طبیعی، فعال شده ، مصنوعی

1) رنگ بر طبیعی از نوع سیلسیی متخلخل و اساساً سیلیکات آلومینیوم هیدراته تشکیل شده‌اند، 2) خاک‌های رنگ بر فعال شده خاک‌هایی هستند که به‌وسیله‌ی اسید فعال شده‌اند و مواد مورد استفاده در این خاک‌ها عمدتاً فبتونیت، فولت‌موریلونیت می‌باشند در حالت طبیعی غیرفعال‌اند و خاصیت رنگ‌بری ندارند. اما در اثر اسیدی شدن با ترکیباتی مثل اسید سولفوریک یا اسید کلریدریک سطح خاک توسعه یافته و تغییرات شیمیایی یا فیزیکی و شیمیایی در خاک ایجاد می‌شود. خاک‌های رنگبر فعال شده برای خارج شدن برخی از رنگدانه‌ها به عنوان مثال رنگ سبز مربوط به کروفیل در بعضی از نمونه‌های روغن سویا استفاده می‌شود. دلیلش این است که این رنگدانه در برابر شرایط اسیدی ناپایدار است. 3) خاک‌های رنگبر مصنوعی به دلیل این‌که استفاده‌ی مجدد از خاک‌های رنگبر طبیعی مشکل هم‌چنین استفاده‌ی مجدد از این نوع خاک‌ها مقرون به صرفه نیست، تولید می‌شود. علاوه بر خاک‌های رنگ بر از سایر جاذب‌هایی که برای رنگبری استفاده می‌شود کربن فعال، و یا زغال اکتیو می‌باشد در مقایسه با خاک‌های رنگبر این ماده جاذب بهتری برای مقادیر کم صابون از روغن می‌باشد. هم‌چنین این ماده در خارج کردن رنگدانه‌های قرمز و آبی و سبز در روغن‌هایی مثل روغن نارگیل و هسته‌ی خرما موثر سات. کربن فعال به دلیل گران بودن قیمت و نگه داشتن مقدارزیادی روغن در خودش به تنهایی استفاده نمی‌شود و عملاً‌ مخلوط با خاک‌های بیرنگ کننده به کار می‌رود. خاک‌های بی‌رنگ کننده معمولاً 70-20 درصد وزن خودشان روغن را نگه می‌دارند. میزان روغن باقیمانده در خاک رنگبر بستگی به عمل صافی‌ها و هم‌چنین ویژگی‌های خاک رنگبر مثل اندازه‌ی ذرات خاک، نحوه‌ی توزیع ذرات، هم‌چنین چگالی ، در صورتی‌که از خاک‌های فعال شده‌ی اسیدی استفاده شود. افت روغن کم‌تر می‌باشد. چرا که مقدار خاک مصرف شده کمتر خواهد بود. برای انتخاب خاک رنگبر سه عامل در نظر گرفته می‌شود: 1) قمیت 2) فعالیت خاک 3) میزان از دست رفتن روغن در خاک

براساس این 3 عامل نوع خاک برای رنگبری انتخاب می‌شود مقدار خاک رنگبری مورد نیاز بستگی به این عوامل دارد. نوع و فعالیت جاذب، نوع روغن، عوامل موثر در فرایند (فرایند مورد استفاده) مقدار خاک رنگبری مورد استفاده بین 3-15/0 درصد می‌باشد.

تئوری فرایند رنگبری: مداوم – غیرمداوم

تئوری جذب، به این صورت که بی‌رنگ کردن روغن‌ها توسط عمل جذب به وسیله‌ی جاذب‌ها در واقع جذبی توسط نیروهای بین مولکولس ایجاد می‌شود و هیچ گونه اتصالات شیمیایی بین رنگدانه‌ها  جاذب‌ ایجاد نمی‌شود. در واقع جذب رنگدانه‌ها در خاک‌های رنگبر یک پدیده فیزیکی می‌باشد و اتصال بین 2 ماده نسبتاً ضعیف می‌باشد یعنی جاذب و رنگدانه توسط پیوند فیزیکی به هم متصل می‌شوند و پیوند شیمیایی صورت نمی‌گیرد. رنگبری به صورت مداوم یا غیرمداوم صورت می‌گیرد. سیستم بی‌رنگ کننده مداوم زمانی مقرون به صرفه است که تعداد روغن‌ برای رنگبری زیاد باشد بی‌رنگ کردن مداوم تحت خلاء روغن را در مقابل اکسیداسیون حفاظت می‌کند. از آن‌‌جایی که در سیستم مداوم زمان تماس روغن‌ها و خاک کاهش می‌یابد تشکیل اسیدهای چرب آزاد در هنگام استفاده از خاک‌های اسیدی به حداقل می‌رسد. روغن تولید شده دارای پایداری و طعم بهتری است. خاک‌های رنگبری طبیعی باعث افزایش اسدیته روغن‌ها نمی‌شود. در حالی که خاک‌های فعال‌شده با اسید به طور جزئی باعث هیدرولیز روغن‌ها می‌شوند در نتیجه اسدیته روغن‌ها را به مقدار کم افزایش می‌دهند. یک سیستم به روش رنگبری مداوم به این صورت می‌باشد.

در این سیستم روغن همراه مقدار مشخصی رنگبر وارد دستگاه بی‌رنگ کننده می‌شود.

دستگاه بی‌رنگ کننده مجهز به سیستم خلاء می‌باشد. ابتدا مخلوط روغن و خاک رنگبر وارد قسمت فوقانی دستگاه می‌شود به دلیل ایجاد خلاء هوای روغن و رنگبر از آن جدا می‌شود در واقع با این کار خط اکسیداسیون روغن را کاهش می‌دهند. بعد از این که مخلوط روغن و خاک‌ هواگیری شده از دستگاه خارج می‌شود و وارد یک مبدل حرارتی می‌شود. دمایش به دمایی می‌رسد که مورد نیاز برای رنگبری حدود        دو بازه مخلوط گرم شده وارد قسمت تحتانی دستگاه بی‌رنگ کننده می‌شود. در قسمت تحتانی تزریق بخار  صورت می‌گیرد. تزریق بخار به منظور هم‌زدن روغن و خاک و خارج کردن رطوبت و هوای مخلوط انجام می‌شود. پس از طی زمان مشخص کم‌تر از 10 دقیقه روغن رنگبر شده به همراه خاک رنگبر از دستگاه خارج می‌شود. به‌وسیله‌ی پمپ کردن وارد صافی‌های فشاری می‌شود. در صافی‌های فشاری روغن از خاکی که رنگدانه را جذب کرده جدا می‌شود. سپس روغن از یک خنک‌کننده عبور می‌کند در واقع روغن سرد می‌شود و در تانک مخصوص ذخیره می‌شود. برای بازیافت روغن از خاک رنگبری که بر روی صافی مانده از آب داغ استفاده می‌کنیم. به این صورت که آب داغ را به‌وسیله‌ی پمپاژ از روی صافی عبور می‌دهند. یا این که خاک رنگبر را از صافی جداکرده و به طور جداگانه در معرض آب داغ قرار می‌دهیم. هم‌چنین برای استخراج روغن و خاک رنگبر می‌شود از حلال استفاده کرد در واقع استخراج روغن از حلال نیز استفاده می‌شود. علاوه بر رنگبری، روغن‌ها با استفاده از خاک نوع دیگری از رنگبرها داریم که مربوط به بی‌رنگ کردن شیمیایی  می‌باشد تفاوتی که با روش قبل دارد این که در بی‌رنگ کردن توسط جاذب‌ها رنگدانه با روغن خارج می‌شود. در صورتی که در شیمیایی رنگدانه در روغن باقی می‌ماند اکسید می‌شود و به ترکیبات بی‌رنگ  تبدیل می‌شود از آن‌جایی که عوامل شیمیایی روغن هم اکسید کنند پایداری طعم روغن کاهش می‌یابد  به همین دلیل این نوع رنگبری برای روغن‌های خوراکی مورد استفاده قرار نمی‌گیرد. و برای بی‌رنگ کردن روغن‌های غیرخوراکی مورد استفاده قرار می‌گیرد. از ترکیبات شیمیایی که برای این منظور استفاده می‌شود از اکسید کلر، پراکسید هیدروژن ، پرمنگنات پتاسیم اشاره کرد.

4. هیدروژناسیون

مرحله‌ی بعدی تصفیه‌ی روغن‌ها هیدروژناسیون می‌باشد. هیدروژناسیون یک واکنش شیمیایی  که از طریق آن‌ اتم‌های هیدروژن به پیوندهای غیراشباع اسیدهای چرب اضافه شده و آن‌ها را اشباع می‌کنند فرایند هیدروژناسیون برخلاف سایر مراحلی که برای جداکردن ناخالصی‌های روغن مورد استفاده قرار می‌گیرد تنهاموردی که بر ساختمان مولکولی و ترکیب استرهای گلسیرول موثر است. هدف اصلی هیدروژناسیون روغن‌ها تبدیل روغن‌ها مایع به چربی‌های پلاستیکی که به طور گسترده در مواد غذایی مورد استفاده قرار می‌گیرد. هم‌چنین هیدروژناسیون باعث پایداری طعم روغن‌ها از طریق کاهش اکسیداسیون هم‌چنین باعث افزایش ماندگاری روغن‌ها می‌شود. چون غیراشباعیت و حساسیت اسیدهای چرب به اکسیداسیون کاهش می‌یابد.

مکانیسم هیدروژناسیون برای انجام هیدروژناسیون سه عامل مورد نیاز است. عامل هیدروژن و روغن مایع و کاتالیت،  کاتالیتی که در صنایع روغن خوراکی استفاده می‌شود معمولاً نیکل است. برای این‌که هیدروژناسیون انجام شود باید این 3 عامل با هم تماس پیدا کنند. واکنش هیدروژناسیون در تجهیزاتی به نام رآکتور یا کنورتور انجام می‌شود. در این تجهیزات همزن‌های مکانیکی وجود دارد که هیدروژن را در روغن حل کرده و ذرات کاتالیت را به حالت معلق در می‌آورد. در اثر همزدن مولکول‌های جدید روغن‌ به طور مداوم به سطح فعال کاتالیت قرار گرفته و مولکول‌های هیدروژن پیوندهای غیراشباع اسیدهای چرب روغن اضافه می‌شود. اسیدهای چرب در حضور کاتالیت هیدروژن وارد واکنش می‌شود و از اسید چرب غیراشباع اسید چرب اشباع تولید می‌شود.

در روغن‌ها و چربی‌ها مخلوط متفاوتی از اسیدهای چرب وجود دارد. اسیدهای چرب تک غیراشباعی، در غیراشباعی و سه غیراشباعی و حتی بالاتر بین این اسیدهای چرب برای گرفتن هیدروژن درواکنش هیدروژناسیون رقابت وجود دارد بنابراین در واکنش هیدروژناسیون سیلکیتوتیه یا انتخابی بودن بسیار مهم است سکتیوته در هیدروژناسیون به حالتی گفته می‌شود که تبدیل اسیدهای سینولئیک به اولئیک قبل از تبدیل اولئیک به اتسئاریک صورت بگیرد. در واقع ابتدا اسیدهای چرب که تعداد پیوند دوگانه‌ی بیش‌تر دارند زودتر هیدروژنه شوند.

مولی که درسال 1949 توسط آقای بیلی برای اندازه‌گیری نسبت سکتیوتیه روغن‌ها ارائه شده به این صورت می‌باشد. در واکنش هیدروژناسیون اسید لینولنیک با گرفتن H به اسید لینولئیک بعد به اولئیک و بعد به اتسئاریک (اشباع) تبدیل می‌شود.

هر کدام از این تبدیل‌ها دارای یک ثابت سرعت واکنش می‌باشد. ضریب سیلکیتوتیه از نسبت        به دست می‌آید. در واقع هر چه نسبت تبدیل سینولئیک به اولئیک بیش‌تر از تبدیل اولئیک به اتسئاریک باشد واکنش هیدروژناسیون سیلکیتوتیه‌تر می‌باشد.

یا نسبت سیلکیتوتیه بالاتر است.

در صورتی که شرایط هیدروژناسیون را طوری تغییر دهیم که مثلاً مرحله 1 بیش‌تر از واکنش مرحله‌ی 3 انجام شود. در واقع سیلکیتوتیه انجام داده ایم. در صنعت هم این کار را انجام می‌دهند چون اسید سینولنیک اسید چربی که در برابر اکسیداسیون ناپایدار است و باعث تندی و برگشت طعم در روغن‌ها می‌شود. از طرفی با سیلکیتوتیه از تشکیل اسید چرب اشباع مثل اتسئاریک جلوگیری می‌شود.

چون اسیدهای چرب اشباع باعث بروز بیماری می‌شوند بنابراین باید از ایجادشان جلوگیری شود. در صورتی که           ، 31 یا بیش‌تر باشد نشان‌دهنده‌ی هیدروژناسیون سیلکیتوتیه، و در صورتی که این مقدار بیش‌تر از 5/7 باشد نشان‌دهنده‌ی غیر سیلکیتوتیه است.

نکته‌ی بعدی این که: همزمان با هیدروژناسیون اسیدهای چرب تمایل زیاد به ایزومراسیون دارند. در اثر ایزومراسیون وضعیتی یا فضایی ایجاد می‌شود (وضعیت : جابه‌جای پیوند 2گانه و فضا: سیار ترانس) به عنوان مثال تبدیل اسید چرب سیس اولئیک به اسید چرب ترانس الائیدیک.

عوامل مختلفی بر هیدروژناسیون و هم‌چنین سیلکیتوتیه موثر است که در واقع باعث می‌شود هیدروژناسیون و سیلکیتوتیه را به کنترل در آوریم:

1. درجه حرارت: از آن‌جایی که هیدروژناسیون یک واکنش شیمیایی است افزایش درجه حرارت باعث تسریع واکنش هم‌چنین افزایش حرارت باعث افزایش حلالیت هیدروژن در روغن می‌شود که این خودعامل دیگر برای سرعت واکنش است. افزایش دما در تشکیل ایزومرترانس موثر و با افزایش دما تشکیل پیوندهای غیراشباع ترانس به طور خطی افزایش می‌یابد. افزایش درجه حرارت باعث افزایش سرعت واکنش در سطح کاتالیت می‌شود که با افزایش فشار هم‌زدن، هیدروژن کافی برای کاتالیت تأمین می‌شود. با این وجود اگر درجه حرارت به تنهایی افزایش یابد واکنش خیلی سریع شده و سطح کاتالیت‌ خالی از هیدروژن می‌شود که دلیلی برای کاهش ایزومراسیون در حرارت بالا است. و افزایش درجه حرارت باعث افزایش درجه سیلکیتوتیه در روغن‌ها می‌شود.

2. فشار: در صنعت از فشار            در مرحله‌ی هیدروژناسیون استفاده می‌شود. چون حلالیت گاز هیدروژن با افزایش فشار بیش‌تر می‌شود. وقتی فشار در مرحله‌ی هیدروژناسیون افزایش می‌یابد سرعت واکنش هم بسیار زیاد می‌شود. فشار در میزان ایزومراسیون اسیدهای چرب موثر است به طوری‌که با افزایش فشار میزان تشکیل ایزومرهای ترانس کاهش می‌یابد افزایش فشار در حرارت پایین اثر چندانی به ایزومراسیون ندارد. درفشارهای بالا سیلکیتوتیه کم‌تر ودلیل آن افزایش غلظت      محلول در سطح کاتالیت می‌باشد. (حلالیت رقابت  سیلکیتوتیه )

3. غلظت کاتالیت: کاتالیت را می‌توانیم با غلظت‌های مختلفی استفاده کنیم ولی باید هزینه‌های اقتصادی را در نظر بگیریم. در مقادیر کم چنانچه غلظت کاتالیز را افزایش دهیم سرعت واکنش افزایش می‌یابد ولی چنانچه غلظت کاتالیت را زیاد کنیم در نهایت به غلظتی می‌رسیم افزایش آن، افزایش می‌یابد ولی چنان‌چه غلظت کاتالیت را زیاد کنیم در نهایت به غلظتی می‌رسیم افزایش آن، افزایشی در سرعت واکنش نخواهد داشت. اگر همزدن به طور کافی و کامل انجام شود غلظت کاتالیت تأثیر مشخصی در سیلکیتوتیه ندارد.

4. همزدن: هدف اصلی در همزدن معلق نگه داشتن ذرات کاتالیت در روغن و کمک به حل شدن هیدروژن در روغن می‌باشد. در حرارت پایین که سرعت واکنش آهسته و هیدروژن بر مقدار کافی در سطح کاتالیت وجود دارد. سرعت زیاد همزدن اثر چندانی در سرعت واکنش ندارد. ولی در حرارت بالا هر گونه تغییر در سرعت همزدن باعث تغییر در سرعت واکنش می‌شود به این صورت که با افزایش سرعت همزدن سرعت واکنش نیز زیاد می‌شود. همزدن تأثیر زیادی در سیلکیتوتیه واکنش دارد. هر چه سرعت همزدن زیاد باشد سیلکیتوتیه کم‌تر می‌باشد چون سیلکیتوتیه در موقعی که       کافی بر سطح کاتالیت باشد کاهش می‌یابد. افزایش همزدن ایزومراسیون هم کاهش می‌یابد.

فرایند هیدروژناسیون در دستگاه‌هایی به نام راکتور یا کندرتور انجام می‌شود.

فرایند هیدروژناسیون به صورت      یا غیرپیوسته صورت می‌گیرد که 2 نوع است:

بسته و سیرکولاسیون هیدروژن

بسته: از مخازن استوانه‌‌ای عمودی تشکیل شده‌اند دارای گنجایش 100000-10000 هستند این مخازن تحت خلاء کار می‌کنند. مجهز به گریل‌های حرارتی اند.

لوله‌هایی قرار دارد که سوراخ‌دار است در واقع هیدروژن است. هم‌چنین کونورتورها مجهز به همزن‌های توربینی است.

هم‌چنین مجهز به همزن‌های توربینی که شکل آن به صورت مقابل است.

برای همزدن روغن استفاده می‌شود در قسمت فوقانی یک همزن توربینی دیگر قرار دارد که کار آن هیدروژن که بالا جمع شده به داخل روغن هدایت می‌کند. کونورتور تحت سیستم خلاء کار می‌کند که برابر با 28 اینچ جیوه است. وقتی روغن داخل کندانتور قرار گیرد هیدروژن توسط ؟؟؟ وارد روغن می‌شود. در اثر مجاورت هیدروژن، کاتالیز و روغن واکنش هیدروژناسیون در کندرتور انجام می‌شود و اسید چرب غیراشباع به اسید چرب اشباع یا اشباع‌تر تبدیل می‌شوند.

پس از این که عددیدی روغن به حد خاصی رسید نقطه‌ی پایانی هیدروژناسیون است در بعضی تجهیزات عددیدی به‌وسیله‌ی بعضی دستگاه‌ها اندازه‌گیری می‌شود که میزان پیشرفت هیدروژناسیون رانشان می‌دهد.

کونورتور نوع سیرکولاسیون هیدروژن:

دارای یک محفظه‌ی استوانه‌ای شکل داخل آن مخازن کویل حرارتی، لوله‌ی توزیع گاز هیدروژن در قمست تحتانی به صورت شاخه‌ای یا حلقه‌ای قرار گرفته است. در این نوع دستگاه یک کمپرسور به طور مداوم کشیده بعد از این که هیدروژن به‌وسیله‌ی شست و شو با آب و هم‌چنین سودخالص سازی شد از طریق لوله‌ی توزیع H وارد کندرتور می‌کند. پس تفاوت با نوع بسته همزن در این دستگاه نیست و به صورت سیرکولاسیون در روغن جریان پیدا می‌کند.

در پایان هیدروژناسیون روغنی که هیدروژناسیون شده از یک خنک کننده که خارج کندرتور است عبور می‌کند سپس وارد فیلتر می‌شود تا کاتالیزور Ni از روغن جدا شود. روغن‌ هیدروژنه به دست آمده دارای مقادیر کمی نیکل یا مس به فرم صابون‌های نیکل است که باید از روغن خوراکی جدا شود به همین خاطر حذف Ni در مرحله‌ی رنگبری مجدد صورت می‌گیرد.        مرحله  مانند رنگبری روغن است. یعنی روغن در دمای      با حدود 1/0 تا 2/0 درصد خاک رنگبر ترجیحاً از نوع فعال شده مخلوط می‌شود سپس صاف می‌شود در بعضی مواقع مقداری اسید فسفریک و یا سایر

گیرنده‌های فلزی مثل اسید سیتریک در این مرحله اضافه می‌شود. دلیل آن این است که خاک رنگبر فلزاتی مثل مس را نمی‌تواند از مخلوط روغن جداکند بنابراین از ترکیبات گیرنده‌های فلزات مثل اسید سیتریک برای خارج کردن استفاده می‌کنند.

5. بی‌بو کردن :

اساساً عمل تقطیر با بخار آب در حرارت بالا تحت خلاء هدف از بی‌بو کردن خارج کردن ناخالصی‌های فراری  است که در روغن طعم نامطبوع ایجاد می‌کند. هم‌چنین توسط این فرایند اسید چرب آزاد و موادحاصل از اکسیداسیون روغن‌ها جدا می‌شود. هم‌چنین در حرارت بی‌بو کردن که حرارت بالایی است. رنگدانه‌های کاروتنوئید در اثر حرارت تجزیه می‌شوند و در نتیجه رنگ روغن‌ها روشن‌تر می‌شود.

بی‌بو کردن هم‌چنین بوی خاصی که در فرایند هیدروژناسیون ایجاد می‌شود را نیز از بین می‌برد.

اساس بی‌بو کردن اختلاف زیادی که بین فراریت روغن یا تری‌گلسیریدها یا ناخالصی‌های فرار وجود دارد فرایند بی‌بو کردن از طریق حرارت دادن روغن در دمای بالا و تحت خلاء انجام می‌شود و از یک گاز به همزن که معمولاً بخار آب برای سهولت در تبخیر استفاده می‌شود. تزریق بخار آب به همزن به داخل روغن فراریت ناخالصی‌ را افزایش از طرفی استفاده از خلاء روغن داغ را از اکسید شدن محافظت می‌کند. هم‌چنین از هیدرولیز کردن روغن به‌وسیله‌ی بخار آب جلوگیری کرده و مصرف بخار آب را کاهش می‌دهد.

برای ایجاد اختلاف کافی برای فشار بخار تری‌گلسیریدها و ترکیبات فرار در روغن را تحت خلاء کم‌تر از                    و دمای                   در آورد. ترکیب اصلی که در فرایند بی‌بو کردن از روغن‌ خارج می‌شود اسید چرب آزاد است که مقدار آن 5-5/0 درصد در تصفیه فیزیکی متغیر است.

علاوه بر اسید چرب، سایر ترکیبات که در اثر حرارت در مرحله‌ی بی‌بو کردن خارج می‌شود شامل آلوئید – استون – الکل –استه – هیدروکربن و مواد تجزیه شده از پراکسیدها و رنگدانه‌ها هستند.

توکوفرول که نقش آنتی‌اکسیدان در روغن دارند تا حدی در بی‌بو کردن کاهش پیدا می‌کند. بیش‌تر ترکیباتی که از فرایند بی‌بود کردن خارج می‌شوند فشار بخاری اندازه فشار بخار اسید چرب آزاد دارند بنابراین میزان اسید چرب آزاد باقی مانده در روغن می‌تواند شاخص کفایت مرحله‌ی بی‌بو کردن باشد.

معمولاً اسید چرب آزاد روغن بی‌بوشده کم‌تر از 3/0 و اندیس پراکسید صفر می‌باشد.

فرایند بی‌بو کردن از لحاظ تئوریک می‌توان به این صورت توضیح داد: «تئوری تبخیر یا بخار یا تئوری بی‌بو کردن» در فرایند بی‌بو کردن از بخار آب با دمای بالا استفاده می‌کنیم. وقتی مایعی مثل روغن حرارت داده می‌شود ابتدا ترکیباتی که فشار بخار بالا دارند (نقطه جوش پایین) این ترکیبات تبخیر می‌شوند. مثلاً در فرایند بی‌بو کردن اسید چرب آزاد فشار بخار بیش‌تر نسبت به تری‌گلسیرید دارند بنابراین از روغن جدا می‌شوند.

اگر ؟؟/ تحت خلاء باشد باز هم این اتفاق انجام می‌شود ولی در درجه حرارت پایین‌تر!

استفاده از یک گاز خنثی مثل گاز      یا بخار آب به عنوان به هم‌زدن باعث می‌شود فراریت ترکیبات افزایش یابد و درجه حرارت لازم برای تبخیر کم‌تر شود.

تری‌گلسیریدها اساساً در دمای بی‌بو کردن غیرفرارند بنابراین فرایند بی‌بو کردن می‌تواند ترکیبات عامل طعم و بو را از روغن جدا کند. ما در فرایند بی بو کردن مقداری افت داریم این افت شامل 2 مورد است یکی شامل این که در اثر تقطیر به‌وجود می‌آید. افت در اثر تقطیر به دلیل پاره شدن ترکیباتی‌اند که فرارند آلوئید، اسید چرب، ...

علاوه بر اسید چرب استرول‌ها، و سایر مواد غیرصابونی شونده که دارای  فراریت کم‌تری نسبت به اسید چرب هستند ممکن در فرایند بی‌بو کردن مقداری کاهش پیدا کند. یا هر چند که فراریت گلسیریدها بسیار کم‌تر از سایر ترکیبات روغن است ولی در هنگام بی‌بو کردن مقداری از آن‌ها تبخیر می‌شود بیش‌ترین افت مربوط به ترکیبات گلیسیری مربوط به مونو و دی گلسیریدها که قبلاً در اثر هیدرولیز در روغن‌ها ایجاد شده و وزن مولکولی کم‌تری از تری‌گلسیریدها دارد.

یک نوع افت دیگر در بی بو کردن در اثر کشیده شدن در بخار بر هم زدن اتفاق می‌افتد. مقداری روغن به صورت مکانیکی خارج شود و باعث افت ناخواسته شود.

فرایند بی‌بو کردن ممکن است به صورت غیرمداوم و مداوم صورت گیرد.

فرایند مداوم

در فرایند مداوم یک نوع تجهیزات استوانه‌ی عمودی که داخل استوانه در قسمت‌های مجزا سینی به طور عمودی در طول استوانه قرار دارد. این سینی‌ها گرم هستند در واقع مجهز به سیستم گرم‌کننده‌اند که سینی را گرم می‌کند وبعد گرم شدن، روغن‌ گرم شده وارد سینی‌های بی‌بو کننده بخار خیلی گرم که نقش همزدن دارد. که دمای    دارد وارد سینی بی‌بو کننده قرار می‌گیرد در اثر حرارت و اختلاف فشار بخار ترکیبات مولد بو با روغن ترکیبات فرار از روغن جدا می‌شود. وارد کنداسنور می‌شوند. کنداسنوری که تحت خلاء می‌باشد در کنداسنوربخارات ترکیبات فرار به مایع تبدیل می‌شود. بعد وارد خنک کننده می‌شود. در سیستم‌های مداوم تجهیزات طوری است که بعضی سینی‌ها نقش بازیابی حرارتی دارند و در واقع بازیافت انرژی انجام می‌دهند یعنی روغنی که می‌خواهد بی‌بو شود در سینی‌ها در مجاورت روغن گرم قرار می‌گیرد و گرمای روغن را دریافت می‌کند. بعد از این مرحله روغن بی‌بو شده وارد یکسری صافی‌ها می‌شود. بعد از این که وارد سینی‌های بازیافت انرژی شد وارد سینی‌ سردکننده می‌شود و سینی‌ها به‌وسیله‌ی ماده‌ی سرمازا سرد شده روغن‌ بی‌بوشده سرد شده وارد صافی تا هر گونه ماده‌ی جامدی که در روغن است خارج شود مقادیر کم رنگ بو بلور اسید سیتریک فلزات و غیره. به این عمل صاف کردن پولیش کردن گفته می‌شود.

«پولیشنگ» (بخار آب، گاز است)

بعد از این مرحله به مرحله‌ی بسته‌بندی هدایت می‌شود. علاوه بر این مراحل در مورد بعضی از روغن‌ها فرایندی انجام می‌شود به نام زمستانه کردن.

زمستانه کردن یک نوع جز به جز کردن ساده‌ی روغن است. فرایند خاصی است که در مورد بعضی روغن‌های مایع که در سرما یا دمای یخچال به دلیل رسوب موم‌های و هم‌چنین تری گلسیریدهای نقطه ذوب بالا، شفافیت خود را از دست می‌دهند و ظاهر آن‌ها کدر می‌شود به کار می‌رود. در فرایند زمستانه کردن روغن را در دمای پایین قرار می‌دهند در این دما موم و تری‌گلسیرید نقطه‌ی ذوب بالا کریستالیزه یا متبلور می‌شوند. بعد این ترکیبات را به روش‌های مختلفی سانتریفوژ کردن و یا       از روغن جدا می‌کنند.

نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 12:46 | لینک  | 

مطالبی جالب درمورد زنبور عسل

رازهاي زنبور عسل

Apis mellifera

مقدمه

زنبور عسل (Apis mellifera) از راسته نازک بالان (Hymenoprera) است. زنبور عسل قسمت هاي دهاني جونده و مکنده، هر دو را داراست. دگريسي آن کامل است و به طور دسته جمعي زندگي مي کند و شامل سه دسته هستند.

1- ملکه (Queen) که تخم مي گذارد.

2- نرها (prones) کارشان فقط بارور کردن ملکه هاي جديد است.

3- کارگرها (Worker) که ماده عقيم هستند و اغلب انواع متعددي دارند.

کندوي زنبور عسل يا به صورت جعبه هاي مکعبي به ابعاد 50 cm که کندوي modem مي گويند و يا به صورت سبد که کندوي بومي مي گويند.

زنبور عسل

زنبور عسل در قرآن

کلمه نحل به معني زنبور عسل در آيات 68 و 69 سوره نحل در جزء 14 قرآن کريم آمده است. در تفسير آيه 68 چنين آمده است: پروردگارت به زنبور عسل وحي فرستاد! در اينجا لحن قرآن به طرز شگفت انگيزي تغيير مي يابد، در عين ادامه دادن بحث ها در زمينه نعمت هاي مختلف الهي و بيان اسرار آفرينش در اين سوره، سخن از زنبور عسل و سپس خود عسل به ميان مي آورد. اما شکل يک مأموريت الهي و الهام مرموز که نام وحي بر آن گذارده شده است. نخست مي گويد: «و پروردگار تو به زنبور عسل، وحي کرد که خانه هايي از کوهها و درختان و داربست هايي که مردم مي سازند انتخاب کن.»

* نخستين مأموريت زنبوران در اين آيه، خانه سازي ذکر شده است. اين شايد به خاطر آن است که مسئله مسکن مناسب، نخستين شرط زندگي است و به دنبال آن فعاليت هاي ديگر، امکانپذيري است.

* در آيه 69 سوره «نحل»، دومين مأموريت زنبور عسل شروع مي شود. قرآن مي فرمايد: «ما به او الهام کرديم که سپس از تمام ثمرات تناول کن و راههايي که پروردگارت براي تو تعيين کرده، به راحتي بپيما.»

سرانجام، آخرين مرحله مأموريت آنها را به صورت يک نتيجه، اين چنين بيان مي کند، «از درون زنبوران عسل، نوشيدني مخصوص خارج مي شود که رنگ هاي مختلفي دارد.» نهفته است، جالب اين که دانشمندان از طريق تجربه به اين حقيقت رسيده اند که زنبوران به هنگام ساختن عسل آن چنان ماهرانه، عمل مي کنند که خواص درماني و دراويي گياهان کاملاً محفوظ مانده و به عسل منتقل مي شود.

* و در ماجراي برنامه زندگي زنبور عسل و ارمغاني که آنها براي جهان انسانيت مي آورد، که هم غذاست و هم شفا و هم درس زندگي، نشانه روشني از عظمت و قدرت پروردگار است، براي جمعيتي که مي انديشند.

ساختمان مورفولوژيکي زنبور عسل

* بدن زنبور عسل به طور متراکم از موهايي پوشيده است که داراي تارهاي (Barbs) جانبي کوتاهي است. و به راحتي دانه ها گرده را مي گيرند. در چشم هاي مرکب و پاها، موهاي صاف وجود دارد پاهاي جلويي در حاشيه ساق (tibia) موهاي راست و خشن و کوتاهي را دارد و براي تميز کردن چشم ها از گرده گل به کار مي رود و برس چشمي (Eye bursh) مي گويند.

* بالهاي زنبور در هنگام پرواز به وسيله قلاب هايي به هم درگير مي شوند و يا بال به نظر مي رسند. و نوک اين بالها مسير شکل را طي مي کند. ممکن است 400 بار در ثانيه مرتعش شوند. آرواره هاي زيرين mandibles در کارگران صاف براي جمع آوري گرده و ساختن شاخه ها به کار مي رود. آرواره هاي بالايي maxillae مانند قاشقک هاي طويلي بوده و براي جمع آوري گرده هاي گل به کار مي رود.

* لب تحتاني تبديل به خرطوم شده و ضمايم حسي – بي (Cabialplas) در اطراف آن قرار دارد. مايع شهد در اثر عمل مکنده حلق به درون چينه دان بزرگ يا معده عسل (Money Stomash) کشيده مي شود. چهار لب مثلثي دريچه اي را درست مي کند و از ورود عسل به معده جلوگيري مي کند. بجز موقعي که جهت تغذيه مورد نياز است. روده زنبور عسل باريک و دراز است. و تقريباً به 100 لوله کوچک، مالپيکي اتصال دارد و روده راست، بزرگ است و به مخرج ختم مي شود. در انتهاي بدن سوزن وجود دارد که فقط در کارگرها و ملکه ها ديده مي شود. حس بويايي در زنبوران عسل بسيار قوي و تيز است و چشم ها داراي تعداد فراواني واحدهاي بينايي است و داراي مغز نسبتاً بزرگ  است: زنبوران عسل لقادر به تشخيص رنگ قرمز و سياه از هم نمي باشند.

گونه و نژادهاي زنبور عسل

1- زنبور هندي (Apis Indiea)

2- زنبور درشت (Apis drostata)

3- زنبور ريز (Apis florae)

4- زنبور عسل معمولي (Apis mellifera)

محصولات زنبور عسل و نحوه گردآوري آنها

مي توان به شهد يا عسل و گرده زنبور عسل ويژه «موم» که از صمغ ها به وجود مي آيد، اشاره کرد. گرده زنبور عسل داراي انواع مواد الي و ويتامين ها م يباشد. گرده شامل قندهاي احيا کننده مي باشد که در گل 31% در گروه کربوهيدرات وجود دارد. ميزان متوسط پروتئين گروه حدود 22% است و تمام اسيدهاي آمينه ضروري مورد نياز انسان در ترکيب پروتئيني دانه گروه وجود دارد. عصاره اتري گروه حاوي چربي ها و روغن ها، پيگمان ها، دونين ها، ويتامين ها و هورمون رشد مي باشد. گروه حاوي 13 نوع اسيد چرب و دو استدول عمده به نام هاي 24- متيلن کلسترول و «بي سي توسترول» است. براي جمع آوي دانه گرده مي توان از تله گرده، استفاده کرد، ولي اين کار توصيه نمي شود، چون جمعيت زنبورها را تضعيف مي کند.

بعضي از مصارف گرده زنبور عسل

دانه گرده در پزشکي اهميت خاصي دارد. در درمان بيماري هاي پروستات و آلرژي و در حال بي اشتهايي از داروهايي که از دانه گرده ساخته مي شوند، استفاده مي کنند. دانه گرده به عنوان مکمل غذايي به کار مي رود و از آن در رفع چين و چروک و لکه هاي صورت استفاده مي گردد.

از داروهاي مشهور مي توان به Prostaflor, Ofilorex اشاره کرد.

نيش زنبور

از نيش زنبور عسل به علت خاصيت قليايي و اسيدي بودن آن در درمان بيماريها، استفاده مي کنند.

توليد مثل 

در کارگرها تنها اثري ديده مي شود ولي در ملکه به خوبي توسعه يافته است. ملکه جوان 6 روز بعد از بيرون آمدن، با يک زنبور نر جفت گيري مي کند، اندام هاي جفت گيري نر پاره شده و در کيسه تناسلي ماده باقي مي ماند و تا اينکه بعد از بازگشتن به کندو، کارگرها آن را از بين مي برند. اسپرماتورزوئيدهايي که بدين صورت در کيسه ذخيره اسپرم، جاي مي گيرد، به کار همه تخم هاي لقاح يافته اي که ملکه خواهد گذاشت، بکار مي رود. تخمدان هاي ملکه پر شده و شکم را پر مي کند و ظرف دو روز، شروع به تخم گذاري مي کند.

* از تخم هاي لقاح نيافته ، زنبورهاي نر (هاپلوئيد 16 کروموزوم) و از لقاح يافته ها، زنبورهاي ماده (ديپلوئيد و  داراي 32 کروموزوم) توليد مي شود. تخم ها تبديل به لارو کرمي شکل کوچک فاقد پاها و چشم مي شوند و از ژله شاهانه که توسط غده هاي حلقي کارگران جوان توليد مي گردد، تغذيه مي کنند. ولي لاروهاي ملکه بيشتر به تغذيه شاهانه مي پردازند و به همين جهت با سرعت زياد بزرگ و تمايز مي يابند.

* دم لارو چندين بار، پوست اندازي مي کند روي سلول بوسيله موم پوشيده مي شود. و لارو در داخل آن قرار گرفته و شفيره نام دارد و دگرديسي را کامل نموده و به کمک آرواره هاي زيرين، سرپوش حجره را پاره کرده و به شکل يک نوزاد جوان بيرون مي آيد. بعد از عمل جفت گيري زنبوران نر، به بي غذايي مي افتند و مي ميرند.

نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 12:43 | لینک  | 

ی عدد پراکسید

هدف از ازمایش:پیشرفت واکنش اکسیداسیون

vs=حجم مصرفی برای نمونه:7/5

vB=حجم مصرفی برای شاهد:5/5

W=وزن نمونه:5gr

N=نرمالیته تیوسولفات سدیم:01/0

نتیجه ی ازمایش:4/4

تصویر شاهد ونمونه قبل از تیتراسیون:

riddc32pf4vns77x7iu.jpgm41lp9h0ogp5bxw9qex9.jpg

تصویر شاهد ونمونه بعد از تیتراسیون:

 ayjk4ef7hr5y6khemng4.jpg

 

 

نوشته شده توسط الهام بیات.هدیه رضایی در ساعت 12:37 | لینک  |